عضو هیات علمی و مدیر گروه آموزشی گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکي مشهد اظهار داشت: کودکان تا قبل از یک سالگی باید بتوانند نشانه هایی بروز دهند، که نشان دهنده استفاده از صداها برای ایجاد ارتباط با محیط اطراف باشد.

به گزارش وب دا، دکتر داود سبحانی راد با اشاره به اينکه  نخستين مراحل پیشرفت گفتاری، ایجاد صداهای نامفهوم توسط کودک است خاطر نشان کرد:  همینطور که کودک بزرگتر می شود (حدود 9 ماهگی) او شروع به ردیف کردن صداها می کند و سعی دارد تا آواهای مختلف را به هم پیوند بدهد و کلماتی مثل «ماما» و «بابا» بدون اینکه واقعاً معنای دقیق این کلمات را بداند، بیان کند. تا سن 15 ماهگی، می تواند محدوده وسیعی از اصوات کلامی را به کار ببرد و حداقل یک یا چند کلمه صحیح را بیان کند.

به گفته اين عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشکي مشهد، کودک باید تا 18 ماهگی دامنه لغاتی در حد 20 کلمه داشته باشد و تا 2 سالگی قادر باشد حدود 50 کلمه یا بیشتر را بیان کند؛ همچنین کودک قادر است که دو کلمه را با هم ترکیب کند. مثل «بابا رفت». یک کودک 2 ساله قادر به انجام دستورات دو قسمتی می باشد (مثلا: لطفا عروسکت را بردار و لیوانت را به من بده). در سنین 2 تا 3 سالگی، والدین اغلب شاهد یک تحول اساسی در صحبت کردن کودک خود هستند. دامنه لغات کودک به یک باره افزایش می یابد و او می تواند 3 کلمه یا بیشتر را با هم ترکیب کرده و جمله بسازد.

علل تأخیر در رشد گفتار و زبان چیست؟

دکتر سبحاني در پاسخ  به اين سوال که علت تاخير در رشد گفتاري و زبان برخي از کودکان چيست اظهار داشت: یک سری از کودکان دیر زبان باز می کنند در اینجا، لزوماً نمی تواند مشکل عمده ای باشد. ممکن است جنبه ارثی داشته باشد. اما اگر این مدت صحبت نکردن طول بکشد و کودک متناسب با سن و سال خود گفتار نداشت بایستی مورد ارزیابی آسیب شناس گفتار و زبان یا متخصص اطفال قرار گیرد.

مدیر گروه آموزشی گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکي مشهد خاطر نشان کرد: درمانگر با بررسی شرایط کودکانی که خوب حرف نمی زنند علت این امر را شناسایی و درمان می کند.

وي تاکيد کرد: یک سری از بیماری ها و اختلالات منجر به تأخیر در رشد گفتار و زبان می شوند که عبارتند از عقب ماندگی ذهنی، کم شنوایی، شکاف کام، اختلال بیش فعالی و کم توجهی، فلج مغزی، زبان پریشی، اوتیسم و آسیب های جزیی مغز و ...  ناگفته نماند چنانچه کودک از هر جهت سالم بوده ولی محیط غنی به لحاظ تحریکات مناسب گفتاری((به دلایلی از قبیل عدم حضور یا عدم سلامت  روانی مادر و یا تعامل کلامی کم با کودک)) وجود نداشته باشد نیز، ممکن است دچار تأخیر در رشد گفتار و زبان بشود.

عوامل مؤثر در رشد گفتار و زبان چیست؟

دکتر سبحاني در خصوص عوامل موثر در رشد گفتار و زبان کودکان اظهار داشت: کیفیت و کمیت تعامل گفتاری بین والدین و کودکان بر روی رشد گفتار و زبان آنها تأثیر می‌گذارد. والدین باید تحریک گفتار را زود هنگام و در فاصله کوتاهی پس از تولد کودک آغاز کنند، چراکه برخورداری از کلام روان، هنری است که آموختن آن از بدو تولد آغاز می‌شود. خواندن شعر و ترانه های کودکانه و یا لالایی های قبل از خواب تأثیر زیادی در پرورش توانایی تکلم کودکان دارد. بهتراست والدین از همان ماه های اول تولد، در هنگام به آغوش گرفتن کودک با صدای کودکانه و ملایم شعرهای ساده، کوتاه و ریتمیک را بخوانند و در حین خواندن شعر یا داستان از حرکات دست و بدن زیاد استفاده کنند.

وي تاکيد کرد: برای کودکان سنین پیش دبستانی لازم نیست متن کتاب داستان خوانده شود بلکه والدین با زبان ساده، داستان را تعریف کنند. توجه داشته باشند محتوای داستان یا شعر بایستی با سن کودک و توانایی درک او، تناسب داشته باشد.

دکتر سبحاني افزود: اختصاص زمانی برای صحبت با کودک آن هم بطور مستقیم بسیار اهمیت دارد و قوه تکلم او را تقویت می‌کند و توصیه می‌شود حین صحبت به او نگاه کنید تا حس کند که شما منحصراً به او توجه دارید؛ این کار به او کمک می‌کند تا حالت‌های صورت را یاد گرفته و با گفتار همراه کند.

تاخیر در رشد گفتار را چه زمانی باید جدی گرفت ؟
مدیر گروه آموزشی گفتاردرمانی دانشگاه علوم پزشکي مشهد خاطر نشان کرد: تصوری که از دیر باز و البته به غلط میان مردم رایج بوده این است که می توان تا 2 یا 3 سالگی برای شروع گفتار صبر کرد ولی واقعیت این است که غیر از سن ، عوامل زیاد دیگری در رشد طبیعی گفتار مداخله می کنند و گاهی لازم است خیلی زودتر از دو سالگی اقدامات آموزشی و درمانی برای کمک به رشد گفتار کودک ،شروع گردد.

در صورت وجود مشکل یا مشکوک شدن به اختلالات گفتار و زبان چه بايد کرد؟

از سال  88  و بدنبال تاسیس رشته گفتاردرمانی در دانشگاه علوم پزشکی مشهد فعالیتهایی نیز در راه اندازی و فعال سازی بخش های بیمارستانی صورت پذیرفته است. در حال حاضر بخش های گفتاردرمانی در بیمارستانهای دکتر شیخ، قائم (عج)، امام رضا (ع)، شهید کامیاب، شهید هاشمی نژاد، ابن سینا فعال می باشند و در اکثر این بیمارستانها اعضا هیات علمی و کارشناسان گروه مشغول به فعالیت و انجام خدمات توانبخشی می باشند. علاوه بر این مراکز خصوصی متعددی در سطح شهر در حال فعالیت می باشند.

گفتار درمانی چیست؟

گفتاردرمانی یكی از رشته های علوم پزشكی در شاخه توان بخشی است كه به مطالعه ی جنبه های مختلف گفتار و زبان و تشخیص و درمان اختلالات مربوط بدان می پردازد. گفتاردرمانی به عنوان تركیبی از دانش و هنر از مجموعه گسترده ای از علوم انسانی و تجربی بهره می گیرد و كسب مهارت در آن مستلزم فراگیری مباحث پایه از جمله نوروآناتومی و فیزیولوژی مكانیسم گفتار, زبان شناسی و آواشناسی, روان شناسی و روانپزشكی و نیز مباحث تخصصی بیماری شناسی، ارزیابی و درمان اختلالات گفتار و زبان است. بطور کلی علمی است که به ارزیابی، تشخیص و درمان انواع اختلالات گفتاری می پردازد.

اختلالات گفتاری شایع شامل لکنت، اختلالات تولید(اختلال در تلفظ صداها)، اختلالات صوتی، تأخیر در رشد گفتارو زبان، اختلالات گفتاری ناشی از فلج مغزی، کم شنوایی، سکته های مغزی و … می باشد.

انواع اختلالات گفتاروزبان کدامند؟ ویژگیهای هر گروه کدام است؟

۱-تاخیر درگفتاروزبان ۲- اختلالات روانی گفتار۳- اختلالات صوت ۴- اختلالات زبانی ۵- اختلالات تشدیدی ۶- اختلالات تولیدی

۱-تاخیر در گفتاروزبان:
افرادی دارای این مشكل هستند كه به دلایل مختلف ازقبیل ناشنوایی، عقب ماندگی ذهنی، فلج مغزی دیرتر از حد طبیعی شروع به صحبت می كنند و گفتاروزبانشان درحد سنشان نمی باشد.

۲-اختلالات روانی گفتار

افرادای كه لكنت زبان وپریده گویی دارند جزءاین گروه هستند.
لكنت زبان(stuttering ) زمانی اتفاقی می افتد كه درروند طبیعی گفتاروقفه های غیر طبیعی وناگهانی بواسطه تكرار صداها هجا ها كشیده گویی (طولانی ادا كردن صدا ها، كلمات)، میا ن پرانی، گیر(قفل) ورفتارها ی وابسته ایجاد می شود.
بریده گویی ( cluttering ) :زمانی اتفاق می افتد كه میزان تكلم دچاراشكال شود و گفتارفرد بیش از حد سریع باشد وفرد در گفتار از گفتن برخی از اصطلاحات صرف نظركند.
۳-اختلالات صوتی
زمانی اختلال صوتی وجود دارد كه كیفیت، زیروبمی، بلندی و انعطاف پذیری صوت فردی متفاوت ازصوت افراد جنس؛ سن، گروه وفرهنگ مشابه وی باشد . وجود یاعدم وجوداختلال صوت ومیزان آن نسبت به قضاوت شنونده متفاوت است.

۴-اختلالات زبانی
دراثر آسیب به مناطق مختلف مغزی درنیمكره چپ به علل مختلف مانند تصادف، سكته مغزی، تروما وغیره اختلالی در زبان و شناخت فرد بوجود می آید که در منابع آن را تحت عنوان آفازی یا زبان پریشی می شناسیم. آفازی براساس منطقه ای كه آسیب دیده تقسیم بندی شده است.

۵-اختلالات تشدید صوت
تشدید زیر مجموعه كیفیت صوت است. در اختلالات تشدید دراثر اختلال در عمكرد دریچه كامی- حلقی

(دیواره ی پشتی حلق)  به علل مختلف فرایند تشدید صوتی به درستی انجام نمی شود دو به عبارت دیگر توازن دهانی – خیشومی (خیشوم یا بینی) بهم خورده است.

خبرهای روز

اطلاعات تماس سامانه خبری وبدا

Image
آدرس: مشهد، خیابان دانشگاه، ساختمان قرشی
کد پستی :۹۱۷۷۸۹۹۱۹۱
نمابر: ۳۸۴۳۶۸۲۷ ۰۵۱
رایانامه :webda@mums.ac.ir
سامانه پیام کوتاه: ۳۰۰۰۲۱۹۱
Image
Image
Image
Image
Image
Image
Image