پایگاه خبری وبدا

متخصص ایمنی‌شناسی مواد غذایی و رئیس دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی استان خراسان رضوی با تأکید بر نقش لبنیات در حفظ سلامت جامعه گفت: طبیعی بودن یک فرآورده لبنی، لزوماً به معنای ایمن بودن آن نیست و از منظر علم ایمنی مواد غذایی، سلامت و ایمنی محصول بر طبیعی بودن آن اولویت دارد.

دکتر اسماء افشاری، عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفت‌وگو با وبدا با اشاره به ضرورت ارتقای فرهنگ مصرف لبنیات اظهار کرد: مصرف لبنیات یکی از ارکان اصلی تغذیه سالم است، اما در سال‌های اخیر برخی باورهای نادرست موجب فاصله گرفتن بخشی از جامعه از الگوهای علمی تغذیه شده است. فرهنگ‌سازی در این حوزه باید بر پایه دانش روز و اصول ایمنی مواد غذایی انجام شود تا سلامت مصرف‌کنندگان تضمین شود.

پاستوریزاسیون، مهم‌ترین سد در برابر عوامل بیماری‌زا

وی با اشاره به تفاوت فرآورده‌های لبنی سنتی و صنعتی گفت: بسیاری تصور می‌کنند محصولات سنتی به دلیل طبیعی بودن، سالم‌تر هستند؛ در حالی که از دیدگاه ایمنی مواد غذایی، مهم‌ترین شاخص سلامت، حذف عوامل بیماری‌زا از محصول است.

این متخصص ایمنی‌شناسی مواد غذایی افزود: فرآیندهای پاستوریزاسیون و استریلیزاسیون در صنایع لبنی تنها برای افزایش ماندگاری محصول نیست، بلکه با کنترل دقیق دما و زمان، باکتری‌ها، ویروس‌ها و سایر عوامل بیماری‌زا را از بین می‌برد، بدون آنکه ارزش تغذیه‌ای شیر به‌طور قابل توجهی کاهش یابد.

لبنیات سنتی غیرپاستوریزه می‌تواند ناقل بیماری باشد

دکتر افشاری با هشدار نسبت به مصرف لبنیات سنتی فاقد نظارت بهداشتی اظهار کرد: بسیاری از بیماری‌های مشترک بین انسان و دام، از جمله تب مالت (بروسلوز)، از طریق مصرف شیر، پنیر و سایر فرآورده‌های لبنی غیرپاستوریزه منتقل می‌شوند.

وی افزود: همچنین فرآورده‌هایی مانند پنیرهای محلی و سرشیر سنتی، در صورت تولید و نگهداری غیربهداشتی، می‌توانند زمینه رشد عوامل بیماری‌زایی همچون لیستریا و سالمونلا را فراهم کنند؛ موضوعی که برای کودکان، سالمندان، زنان باردار و افراد دارای ضعف سیستم ایمنی، مخاطرات جدی به همراه دارد.

جوشاندن خانگی جایگزین فرآیند صنعتی نیست

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه جوشاندن شیر در منزل نمی‌تواند جایگزین فرآیندهای استاندارد صنعتی باشد، گفت: در صنایع لبنی، فرآیند پاستوریزاسیون بر اساس استانداردهای دقیق دما و زمان انجام می‌شود تا تمامی عوامل بیماری‌زا حذف شوند، در حالی که در جوشاندن خانگی، توزیع یکنواخت حرارت قابل تضمین نیست و ممکن است بخشی از عوامل بیماری‌زا از بین نروند یا ارزش تغذیه‌ای محصول کاهش یابد.

مصرف روزانه لبنیات و انتخاب محصولات دارای مجوز

دکتر افشاری با تأکید بر رعایت اصول تغذیه سالم اظهار کرد: هر فرد بزرگسال به‌طور متوسط روزانه به دو تا سه واحد لبنیات نیاز دارد و بهتر است از فرآورده‌های کم‌چرب یا بدون چربی استفاده کند؛ زیرا مصرف بیش از حد لبنیات پرچرب و خامه‌های سنتی، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی ـ عروقی را افزایش می‌دهد.

وی همچنین توصیه کرد: شهروندان هنگام خرید، برچسب اصالت، نشان «سیب سلامت» و مجوزهای بهداشتی محصولات را بررسی کنند و از خرید فرآورده‌های لبنی فله‌ای و فاقد نظارت وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو خودداری کنند.

اصلاح باورهای تغذیه‌ای، گامی مؤثر در ارتقای سلام

رئیس دبیرخانه کارگروه سلامت و امنیت غذایی استان خراسان رضوی با اشاره به اهمیت اصلاح فرهنگ تغذیه گفت: یکی از مهم‌ترین چالش‌های حوزه سلامت، باور نادرست برتری مطلق محصولات سنتی است. در علم ایمنی مواد غذایی، معیار سلامت، حذف عوامل بیماری‌زا و اطمینان از ایمنی محصول است، نه صرفاً طبیعی بودن آن.

وی در پایان تأکید کرد: فناوری‌های نوین صنایع غذایی در خدمت سلامت جامعه قرار دارند و خرید محصولات لبنی پاستوریزه و دارای مجوزهای بهداشتی، به معنای انتخاب محصولی است که سلامت آن در تمامی مراحل تولید، فرآوری، حمل‌ونقل و عرضه تحت نظارت دقیق کارشناسان و آزمایشگاه‌های کنترل کیفیت قرار گرفته است.