دکتر هادی مخملباف، ارتوپد و جراح زانو و دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگویی صمیمی با وبدا، با مرور خاطرات دوران تحصیل و تدریس، بر نقش تعیینکننده اخلاق حرفهای، الگوگیری از استادان برجسته و تعهد به آموزش نسل آینده پزشکان تأکید کرد و پزشکی را «خدمت خالصانه به انسانها» توصیف نمود.
استاد، «ظرف کامل استادی» است
دکتر مخملباف با اشاره به نقش استاد فقید و پیشکسوت ارتوپدی، دکتر جعفر امینی، در مسیر علمی خود گفت:«استاد امینی نهتنها در دوران دانشجویی و رزیدنتی، بلکه بعدها در کسوت همکار در بیمارستان قائم نیز برای ما الگو بودند. به باور من، استاد واقعی تعریفکردنی نیست؛ او ظرف کامل استادی است که هرچه به آن اضافه شود، سرریز میکند. اخلاق، علم، فروتنی و میل به آموزش در ایشان جمع بود.»
وی افزود: «علاقه من به رشته ارتوپدی نیز تا حد زیادی تحت تأثیر راهنماییهای استاد امینی شکل گرفت. ایشان نقش مهمی در انتخاب این مسیر برای من داشتند.»
الگوی اخلاق حرفهای در آموزش
دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه مهمترین ویژگی استاد خوب، اخلاقمداری و تعهد به آموزش است، تصریح کرد:«استاد باید پیش از هر چیز اخلاق داشته باشد، برای آموزش وقت بگذارد و رفتار او الگوی دانشجویان باشد. ما تلاش کردیم از ویژگیهای مثبت استادانمان، بهویژه صبوری و اشتیاق به پیشرفت علم، الگو بگیریم و اگر در جایی با تندی یا پرخاشگری مواجه شدیم، آن را در خود کنترل کنیم.»
وی با اشاره به تفاوتهای نسلی افزود: «هر دورهای اقتضائات خود را دارد، اما ارزشهای اخلاقی و احترام به استاد و بیمار باید همواره حفظ شود. سرمایه اصلی پزشکی، اعتماد مردم است.»
پزشکی؛ خدمتی که با هیچ حرفهای قابل مقایسه نیست
این دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد، پزشکی را یکی از اثرگذارترین حرفهها در تاریخ بشر دانست و گفت:«اگر به دستاوردهای پزشکی نگاه کنیم، میبینیم که بسیاری از بیماریهای مرگبار مهار شدهاند؛ از ریشهکن شدن آبله و کنترل فلج اطفال گرفته تا پیشرفتهای چشمگیر در جراحی و درمانهای نوین. این مسیر همچنان ادامه دارد.»
وی تأکید کرد: «در پزشکی، پیش از هر چیز باید نیت خدمت داشت. هر زمان که انگیزه مالی در اولویت قرار گرفته، نتیجه مطلوب حاصل نشده است. وقتی پزشک با نیت خدمت وارد عمل شود، هم رضایت بیمار را به دست میآورد و هم آرامش وجدان را.»
پرهیز از دریافت هدایا؛ صیانت از اعتماد بیمار
دکتر مخملباف با ذکر خاطرهای از دوران فعالیت حرفهای خود، به اهمیت مرزبندی اخلاقی در رابطه با بیمار اشاره کرد و گفت:«در بیمارستان دولتی حقوق دریافت میکنیم و وظیفه ما ارائه خدمت است. اگر هدیهای خارج از چارچوب قانونی دریافت شود، ممکن است این ذهنیت ایجاد شود که درمان وابسته به پرداختهای اضافی است. اعتماد بیمار باید پاک و شفاف بماند.»
ایران؛ پیشتاز پزشکی در منطقه
دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه پزشکی ایران در سطح منطقه جایگاه ممتازی دارد، اظهار داشت:«امروز در بسیاری از حوزههای تخصصی، از جمله ارتوپدی و جراحیهای پیشرفته، ایران در خاورمیانه پیشرو است. کیفیت درمان و دانش متخصصان کشور قابل رقابت با مراکز معتبر جهانی است.»
وی در عین حال بر اهمیت تعامل علمی و بهرهگیری از فناوریهای روز دنیا تأکید کرد و گفت: «در برخی حوزهها نیازمند واردات تجهیزات باکیفیت هستیم، اما همزمان شرکتهای دانشبنیان داخلی نیز پیشرفتهای ارزشمندی داشتهاند. در حوزه سلامت، کیفیت نباید فدای ملاحظات دیگر شود؛ جان انسانها در میان است.»
هشدار درباره مراجعه به افراد فاقد صلاحیت
این متخصص ارتوپدی با ابراز نگرانی نسبت به فعالیت افراد فاقد صلاحیت در حوزه سلامت، از رسانهها خواست در زمینه آگاهیبخشی عمومی نقش فعالتری ایفا کنند.
وی گفت: «متأسفانه برخی افراد بدون تخصص علمی، با تبلیغات فریبنده در زمینه داروهای چاقی، لاغری یا درمانهای غیرعلمی فعالیت میکنند که گاه آسیبهای جبرانناپذیری به بیماران وارد میکند. پیشگیری از این آسیبها نیازمند فرهنگسازی و اطلاعرسانی مستمر است.»
پیام به دانشجویان و اعضای هیأت علمی جوان
دکتر مخملباف در پایان، خطاب به دانشجویان پزشکی گفت:«اگر این مسیر را انتخاب کردهاید، با علاقه و استقامت ادامه دهید. پزشکی تنها یک شغل نیست، بلکه رسالتی انسانی است. هیچ خدمتی به اندازه بازگرداندن سلامت به یک انسان، ارزشمند و ماندگار نیست.»
وی همچنین به اعضای هیأت علمی جوان توصیه کرد:«با جان و دل برای آموزش وقت بگذارید. پژوهش اهمیت دارد، اما تربیت پزشکان متعهد و توانمند برای آینده کشور، رسالت اصلی دانشگاههای علوم پزشکی است. امیدوارم این سلسله پرافتخار آموزش و خدمت، با قدرت ادامه یابد.»
این گفتوگو تصویری روشن از پزشکی متعهد، اخلاقمحور و امیدآفرین ارائه میدهد؛ مسیری که با الهام از استادان برجسته آغاز شده و با تربیت نسلهای آینده پزشکان، استمرار خواهد یافت.