فرایند «آموزش مدیریت فوریتهای پزشکی در دندانپزشکی کودکان با استفاده از شبیهسازی، سناریوهای واقعینما و ایفای نقش» که توسط دکتر فاطمه مظهری، استاد تمام گروه دندانپزشکی کودکان دانشکده دندانپزشکی مشهد ارائه شده بود، بهعنوان فرایند برتر در نوزدهمین جشنواره آموزشی شهید مطهری معرفی شد.
دکتر فاطمه مظهری در گفتوگو با وبدا، با بیان اینکه این برنامه بر پایه یک نیاز واقعی و جدی در آموزش تخصصی دندانپزشکی کودکان طراحی شده است، اظهار کرد: با وجود حیاتی بودن مدیریت فوریتهای پزشکی، این موضوع در کوریکولوم رسمی از آموزش ساختارمند و عملیِ کافی برخوردار نبود.
وی افزود: این برنامه طی هشت سال اجرا، ارزیابی و اصلاح شد و با بهرهگیری از روشهای نوین آموزشی، از جمله شبیهسازی و ایفای نقش، به یک فرایند آموزشیِ بالغ تبدیل شد؛ بهگونهای که نتایج آماری آن، اثربخشی بسیار بالای برنامه و افزایش چشمگیر یادگیری رزیدنتها را نشان میدهد.
نوآوری در تجربه یادگیری فعال و تیممحور
دکتر مظهری درباره نوآوری اصلی این فرایند گفت: مهمترین نوآوری، تبدیل آموزش فوریتهای پزشکی از یک آموزش صرفاً تئوریک به یک تجربه یادگیری فعال، واقعینما و تیممحور بود. در این برنامه، رزیدنتها نهتنها شنونده، بلکه بازیگر نقش دندانپزشک، بیمار و عضو تیم درمان بودند؛ تصمیم میگرفتند، خطا میکردند، بازخورد میگرفتند و دوباره تمرین میکردند.
وی همچنین به اجرای مانورهای ناگهانی و بدون اطلاع قبلی در محیط واقعی بخش اشاره کرد و افزود: این رویکرد باعث انتقال مؤثرتر یادگیری به محیط بالینی شد و فاصله میان «دانستن» و «توانستن در شرایط بحران» را کاهش داد.
غلبه بر چالشها با استمرار و همکاری
این استاد تمام دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به چالشهای اجرایی این برنامه، محدودیت زمانی در برنامه فشرده رزیدنتی و محدودیت امکانات شبیهسازی را از موانع اصلی نام برد. وی در این خصوص گفت: برای حل مشکل زمان، جلسات شبیهسازی گاهی در روزهای تعطیل برگزار میشد و برای غلبه بر محدودیت تجهیزات، با مرکز مهارتهای بالینی و گروه طب اورژانس همکاری صورت گرفت.
دکتر مظهری همچنین به مقاومت اولیه برخی فراگیران در برابر ایفای نقش و شبیهسازی اشاره کرد و افزود: ایجاد فضای آموزشی امن و تأکید بر یادگیری بدون ترس از خطا، این مقاومت را بهتدریج از بین برد
وی استمرار، ارزیابی مداوم و اصلاح تدریجی برنامه را عامل اصلی عبور از چالشها دانست و ابراز امیدواری کرد این برنامه، با توجه به اثربخشی قابل توجه و نیاز روزافزون به آمادگی حرفهای، در آینده بهعنوان بخشی از کوریکولوم رسمیِ تمامی رشتههای تخصصی دندانپزشکی و دوره عمومی دندانپزشکی، مورد توجه وزارت بهداشت قرار گیرد.
دکتر مظهری تأکید کرد: آموزش ساختارمند مدیریت بحران، امروزه یکی از ارکان اساسی ارتقای ایمنی بیمار و کیفیت خدمات درمانی محسوب میشود.
