عضو هیئت علمی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از اجرای یک طرح پژوهشی در حوزه مهندسی بافت پوست خبر داد که در آن داربست نانوالیافی حاوی نانولیپوزوم کورکومین و تیکوپلانین برای کمک به ترمیم زخمهای عفونی طراحی و ساخته شده است.
دکتر سیمین نظرنژاد، استادیار مهندسی بافت در گروه علوم تشریح دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ، در گفتوگو با وبدا اظهار کرد: این طرح با عنوان «ساخت و مشخصهیابی داربست نانوالیافی ساختهشده از پلیوینیل الکل/فیبروئین ابریشم بارگذاریشده با نانولیپوزوم کورکومین و تیکوپلانین جهت مهندسی بافت پوست در مطالعه in vitro» در قالب پایاننامه یکی از دانشجویان دکتری تخصصی مهندسی بافت انجام شده است.
وی افزود: در این پژوهش یک داربست الکتروریسیشده با استفاده از ترکیبی متناسب از پلیمرهای طبیعی و مصنوعی ساخته و مشخصهیابی شد. در ساخت این داربست از نانولیپوزومهای حاوی کورکومین و تیکوپلانین استفاده شده تا محصول نهایی بتواند در برابر طیف گستردهای از میکروبها مؤثر باشد و در درمان زخمهای عفونی کاربرد داشته باشد.
به گفته دکتر نظرنژاد، هدف اصلی این طرح حرکت به سمت طراحی یک سامانه نوین برای مهندسی بافت پوست و کمک به ترمیم زخمهای مزمن بوده است.
وی با اشاره به نتایج این پژوهش گفت: نتایج آزمایشگاهی این طرح امیدوارکننده بوده و بر اساس آن مقالهای علمی در یکی از مجلات معتبر بینالمللی نیز منتشر شده است.
استادیار دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به محدودیت منابع مالی این پروژه افزود: با وجود گرنت محدود و بار فنی و مالی بالای کار، این پژوهش با تلاش تیم تحقیقاتی از جمله دکتر موفق، دکتر غیبی، دکتر امیرمهدی مولوی، دکتر علیرضا صادقی و دکتر آذری و همچنین تلاش دانشجوی مجری طرح به سرانجامی امیدوارکننده رسید.
وی ادامه داد: رشته مهندسی بافت ماهیتی پژوهشمحور دارد و اجرای طرحهای تحقیقاتی در این حوزه نسبت به بسیاری از رشتهها هزینهبرتر است؛ از اینرو انتظار میرود حمایتهای بیشتری برای توسعه این حوزه صورت گیرد تا امکان ادامه مراحل حیوانی و انسانی و در نهایت دستیابی به محصولی متناسب با نیاز بیماران فراهم شود.
دکتر نظرنژاد با تأکید بر ظرفیت بالای این رشته برای تبدیل دانش به محصول گفت: مهندسی بافت از حوزههایی است که پتانسیل بالایی برای تولید محصولات پزشکی دارد و در صورت حمایت مناسب میتوان از بسیاری از پایاننامهها به یک محصول کاربردی دست یافت. دانشگاه نیز در مسیر حرکت به سمت دانشگاه نسل سوم قرار دارد و این موضوع نیازمند تقویت زیرساختهای پژوهشی و حمایتهای مالی است.
وی با بیان اینکه فعالیتهای این گروه بیشتر در حوزه مهندسی بافت پوست، ارتوپدی و سرطان متمرکز است، افزود: پژوهشهای انجامشده عمدتاً به موضوعاتی مانند زخمهای دیابتی، سوختگی، زخمهای عفونی و سرطانی و همچنین برخی طرحهای ارتوپدی اختصاص دارد که در این زمینه نتایج امیدوارکنندهای به دست آمده است.
این عضو هیئت علمی در پاسخ به این پرسش که این طرح برای چه گروهی از بیماران کاربرد دارد، گفت: در حال حاضر محصولاتی در حوزه زخمپوشها در کشور وجود دارد، اما بسیاری از آنها در سطح پایه هستند و هنوز ظرفیت زیادی برای توسعه دارند.
به گفته وی، با توجه به وجود منابع اولیه مناسب در داخل کشور و ظرفیت علمی موجود، میتوان با سرمایهگذاری و حمایت بیشتر این محصولات را به سطح پیشرفتهتری رساند. چنین محصولاتی میتوانند برای بیماران مبتلا به سوختگیهای درجه دو و سه و همچنین بیماران دارای زخمهای دیابتی که در معرض خطر بالای عفونت هستند بسیار مؤثر باشند.
دکتر نظرنژاد درباره مراحل بعدی این طرح نیز توضیح داد: برای تبدیل این دستاورد به محصول، لازم است مراحل اخذ مجوزهای لازم و انجام مطالعات تکمیلی طی شود. در مرحله فعلی آزمونهای اولیه آزمایشگاهی انجام شده تا عدم سمیت و اثربخشی آن برای سلولها و بافتهای بدن بررسی شود و در مراحل بعدی باید آزمایشهای تخصصیتر در مقیاس وسیعتر، از جمله مطالعات حیوانی، انجام گیرد تا جنبههای ایمنی مانند سمیت احتمالی و حساسیت پوستی نیز ارزیابی شود.
وی با اشاره به هزینهبر بودن پژوهش در این حوزه گفت: مواد اولیه مورد استفاده در این طرحها چندان گرانقیمت نیستند، اما اجرای پژوهشها و انجام فرآیندهای مشخصهیابی نیازمند حمایت مالی قابل توجه است.
دکتر نظرنژاد در پایان تأکید کرد: تلاش ما این است که پروژهها و پایاننامهها از حالت صرفاً مقالهمحور خارج شده و به سمت تولید محصول حرکت کنند تا در آینده زمینههای کارآفرینی برای دانشجویان و فارغالتحصیلان نیز فراهم شود. ادامه مسیر این پژوهش و ورود به مراحل بعدی میتواند در نهایت به تولید یک محصول کاربردی در حوزه زخمپوشهای ترمیمی و ضدعفونیکننده منجر شود.
https://scholar.google.com/citations?user=gLoPJcQAAAAJ&hl=en