مدیر بیمارستان منتصریه مشهد از افزایش ظرفیت تختهای این مرکز درمانی به ۶۵ تخت خبر داد و گفت: با اضافه شدن ۱۳ تخت جدید، ظرفیت بستری بیمارستان ۳۰ درصد افزایش یافته است. همچنین بخش گردشگری سلامت نیز در این بیمارستان فعال شده و خدمات پیوند به بیماران غیرایرانی هموطن در چارچوب ضوابط قانونی ارائه میشود.
به گزارش وب دا، دکتر محمد پورانباقر در نشست خبری با اصحاب رسانه اظهار کرد: با همکاری آستان قدس رضوی و همراهی خیران، بخش قابل توجهی از نواقص عمرانی و تجهیزاتی بیمارستان منتصریه برطرف شده و در همین راستا ۶۵۰ مترمربع به فضاهای عمرانی و هزار مترمربع به فضاهای پشتیبانی این مرکز درمانی افزوده شده است.
وی افزود: با استفاده بهینه از منابع موجود در آستان قدس رضوی و موقوفات بیمارستان منتصریه، زمینه افزایش ۳۰ درصدی ظرفیت تختها فراهم شد و با اضافه شدن ۱۳ تخت جدید، تعداد تختهای بیمارستان به ۶۵ تخت افزایش یافت. همچنین حدود ۲۰ درصد تجهیزات مورد نیاز این بیمارستان نیز با مشارکت خیران تأمین شده است.
مدیر بیمارستان منتصریه با اشاره به راهاندازی بخش گردشگری سلامت در این مرکز تصریح کرد: این بخش فعال شده است و اگرچه به دلیل شرایط منطقهای و محدودیتهای ناشی از وضعیت جنگی، آمار مراجعان بالا نبوده، اما خدمات درمانی در این حوزه به دهنده و گیرنده هموطن و از یک کشور واحد ارائه میشود.
وی ادامه داد: در ۲ سال گذشته ۴۴ مورد گردشگر سلامت اهداکننده داشتیم و این عدد در سال گذشته به ۳۹ مورد رسید. از ابتدای امسال نیز تاکنون ۲ مورد غیرایرانی ثبت شده است. در این بیماران که دهنده و گیرنده هموطن بودهاند، پیوند کبد و کلیه زنده به زنده انجام شده و همچنین چند مورد مرگ مغزی از اتباع افغانستانی مقیم نیز داشتهایم.
دکتر پورانباقر با اشاره به یکی از پروندههای خاص پیوند در این مرکز گفت: در یکی از موارد، پدر یک دختر مرگ مغزی ایرانی و مادر وی کانادایی بود که با موافقت سفیر کانادا و اخذ مجوزهای لازم از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، فرآیند پیوند انجام شد.
وی همچنین با اشاره به برخی موارد خاص در حوزه پیوند افزود: در سالهای گذشته مواردی داشتهایم که گیرندگان قلب، بعدها خود دچار مرگ مغزی شدهاند و اعضای قابل استفاده بدن آنان به بیماران نیازمند پیوند شده است. در چنین مواردی امکان پیوند عضو دریافتی به فرد دیگر وجود ندارد و تنها اعضای طبیعی و قابل استفاده خود فرد قابل برداشت و پیوند است.
مدیر بیمارستان منتصریه با اشاره به خدمات تخصصی این مرکز در حوزه پیوند مغز استخوان اظهار کرد: به طور متوسط ماهانه پنج مورد پیوند مغز استخوان در این بیمارستان انجام میشود. این پیوندها در شرایطی انجام میشود که سازگاری HLA میان دهنده و گیرنده وجود داشته باشد و عمدتاً برای بیماران مبتلا به تالاسمی، سرطان خون، لوسمی، کمخونیهای مادرزادی و بیماریهای مشابه کاربرد دارد.
وی با تأکید بر نقش تیم درمان در موفقیت فرآیندهای پیوند خاطرنشان کرد: در بیمارستان منتصریه یک کار تیمی منسجم میان پزشکان، پرستاران و سایر اعضای کادر درمان شکل گرفته است، اما بخش مهمی از بار مراقبت از بیماران بر دوش پرستاران تخصصی و فوقتخصصی است که به صورت ۲۴ ساعته خدمات ارائه میکنند.
اهدای عضو؛ نجات جان ۸۶۲ بیمار در یک سال
همچنین دکتر ابراهیم خالقی، مسئول واحد فراهمآوری اعضای پیوندی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در این نشست گفت: رسانهها بال دوم اهدای عضو هستند و نقش بسیار مهمی در فرهنگسازی این موضوع دارند. اهدای عضو در دنیا سابقه طولانی دارد و در ایران نیز از ۳۱ اردیبهشت ۱۳۶۸، پس از تأیید امام خمینی(ره)، از بیماران مرگ مغزی که امیدی به بازگشت آنها نیست، آغاز شده است.
وی افزود: اهدای عضو از بیماران مرگ مغزی از سال ۱۳۸۰ در مشهد، تهران و شیراز انجام میشود. در نخستین سال اجرای این فرآیند، تنها ۶ مورد اهدای عضو از مرگ مغزی در مشهد ثبت شد، اما این آمار به تدریج افزایش یافت و در سال گذشته به ۱۶۹ اهداکننده مرگ مغزی رسید که اعضای بدن آنان به ۸۶۲ بیمار نیازمند پیوند شد.
خالقی با تشریح آمار پیوندهای انجامشده گفت: این موارد شامل ۹۸ کلیه، ۸۳ کبد، ۱۱ قلب، ۲۹۰ قرنیه، ۲۶۶ مورد پوست، یک ریه، دو مورد همزمان کلیه و کبد و دو مورد همزمان کلیه و پانکراس بوده است. همچنین ۳۶ کلیه و ۳۵ کبد نیز برای انجام پیوند به شیراز ارسال شده است.
وی اظهار کرد: در مجموع، از ۱۷۹۹ مورد مرگ مغزی ثبتشده تاکنون، اعضا و بافتهای اهدایی به ۷۸۳۰ نفر نیازمند اهدا شده است.
مسئول واحد فراهمآوری اعضای پیوندی دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: اعلام مرگ مغزی تنها پس از تأیید پنج پزشک متخصص در رشتههای داخلی، مغز و اعصاب، بیهوشی، پزشکی قانونی و جراحی مغز و اعصاب انجام میشود.
تدفین رایگان در قطعه بخشندگان حیات و تخفیف ۵۰ درصدی قبور حرم و خواجهربیع
دکتر خالقی با اشاره به اقدامات فرهنگی و حمایتی در حوزه اهدای عضو گفت: با همکاری رسانهها فرهنگسازی خوبی در این زمینه انجام شده و انجمن اهدای عضو رضوی نیز تشکیل شده است. همچنین با همکاری شهرداری مشهد، اهداکنندگان عضو در قطعه «بخشندگان حیات» به صورت رایگان تدفین میشوند و هر سال در ۳۱ اردیبهشت بر سر مزار این عزیزان حاضر میشویم و از خانوادههای آنان تجلیل میکنیم.
وی افزود: در قطعه بخشندگان حیات ۱۶۰۰ قبر پیشبینی شده که تاکنون ۲۳۰ نفر در آن دفن شدهاند. همچنین با موافقت تولیت آستان قدس رضوی، قبور حرم مطهر امام رضا(ع) و آرامستان خواجهربیع با تخفیف ۵۰ درصدی به متوفیان مرگ مغزی اهداکننده اختصاص مییابد.
خالقی ادامه داد: اختصاص «باغ خاطره» در منطقه خواجهربیع به نام اهداکنندگان مرگ مغزی از دیگر اقدامات مهم در این حوزه است. علاوه بر این، جشنواره «زندگی» نیز هر سال با هدف تکریم خانوادههای اهداکننده برگزار میشود که امسال به دلیل شرایط جنگی برگزار نشد.
مشهد، قطب شرق و شمالشرق کشور در پیوند اعضا
مسئول واحد فراهمآوری اعضای پیوندی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرد: دانشگاه علوم پزشکی مشهد قطب شرق و شمالشرق کشور در حوزه پیوند اعضاست و بیمارستان منتصریه نیز به عنوان مرکز تخصصی بیماران پیوندی، جایگاه ویژهای در این زمینه دارد.
وی گفت: از ابتدای امسال تاکنون ۲۸ مورد مرگ مغزی ثبت شده که اعضای بدن آنان به ۱۳۴ بیمار نیازمند پیوند شده است. این پیوندها شامل ۲۷ کلیه، ۱۵ کبد، یک قلب، یک مورد همزمان کلیه و کبد، ۵۰ قرنیه و ۳۹ مورد پوست بوده است.
خالقی تصریح کرد: در هر مورد مرگ مغزی تا زمان اهدای عضو، حدود ۱۵۰ نفر درگیر فرآیند تشخیص، حفظ عضو، برداشت و پیوند هستند. همچنین طبق ضوابط موجود، دهنده و گیرنده باید هموطن باشند و امکان اهدای عضو از یک ایرانی به غیرایرانی و بالعکس وجود ندارد.
وی با اشاره به یکی از موارد خاص سال جاری افزود: امسال یک کودک ۶ ساله اهل بیرجند به مشهد منتقل شد که دو نوبت دچار ایست قلبی شده بود، اما احیا شد و در نهایت کبد وی به یک کودک ۸ ساله در شیراز پیوند شد. این مورد نخستین ارسال عضو از مشهد پس از شرایط جنگی بود.
پیوند و دیالیز در ایران رایگان است
مسئول واحد فراهمآوری اعضای پیوندی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: ایران تنها کشوری در دنیا است که خدمات پیوند و دیالیز را به صورت رایگان ارائه میدهد. هزینه هر پیوند بیش از ۳۰۰ میلیون تومان و هر جلسه دیالیز بین ۷ تا ۱۰ میلیون تومان است، اما تمامی این هزینهها توسط دولت پرداخت میشود.
وی افزود: این در حالی است که در برخی کشورها از جمله آمریکا، هزینه پیوند ممکن است به ۴۰۰ هزار دلار برسد و اگرچه عضو به صورت رایگان در اختیار بیمار قرار میگیرد، اما هزینه درمان از گیرنده دریافت میشود.
خالقی در پایان خاطرنشان کرد: ایران در میان کشورهای خاورمیانه در صدر اعمال پیوندی قرار دارد و میزان بقای بیماران پیوندی نیز بسیار قابل توجه است؛ به گونهای که بقای یکساله بالای ۹۰ درصد و بقای ۱۰ ساله حدود ۸۶ درصد گزارش شده است. همچنین اعضا باید حداکثر تا چهار ساعت پس از برداشت پیوند شوند و بافتها نیز تا ۲۴ ساعت پس از فوت قابل برداشت هستند و قابلیت نگهداری چندماهه دارند.
فعالیت ۱۵۰ پرستار و ۳۰ نیروی اداری پرستاری در حوزه پیوند
در ادامه این نشست، منیر صداقت، مدیر پرستاری بیمارستان منتصریه، گفت: بیشترین اعضای حیاتی پیوندشده در این بیمارستان مربوط به کبد و پس از آن کلیه است و در این مرکز تمامی فرآیندهای پیوند با همکاری تیمهای تخصصی انجام میشود.
وی افزود: اهدای عضو از موارد زنده و مرگ مغزی صورت میگیرد و در بیمارستان منتصریه بخش ICU مرگ مغزی فعال است. بیماران مرگ مغزی معمولاً سه روز در این بخش بستری میشوند و پس از تأیید نهایی مرگ مغزی توسط متخصصان داخلی، مغز و اعصاب، بیهوشی، پزشکی قانونی و جراح مغز و اعصاب و همچنین اخذ رضایت خانواده، فرآیند پیوند انجام میشود.
مدیر پرستاری بیمارستان منتصریه ادامه داد: معمولاً برداشت عضو و پیوند به صورت همزمان انجام میشود و دهنده و گیرنده در یک زمان در اتاق عمل حضور دارند. پس از انجام عمل، بیمار گیرنده در بخش ICU تحت مراقبت ویژه قرار میگیرد و پس از حدود سه روز به بخش بستری منتقل میشود؛ دوره بستری نیز معمولاً بین ۱۰ تا ۱۴ روز به طول میانجامد.
صداقت با بیان اینکه مراقبت از بیمار پس از ترخیص نیز ادامه دارد، تأکید کرد: فرآیند درمان با ترخیص بیمار پایان نمییابد و بیماران پیوندی باید مصرف داروها، مراقبتهای تخصصی و آموزشهای لازم را به صورت دقیق دنبال کنند.
وی همچنین از ارائه خدمات شبانهروزی به بیماران پیوندی و دیالیزی در درمانگاه بیمارستان خبر داد و گفت: این خدمات در ایام خاص سال و مناسبتهای ملی و مذهبی به صورت ویژهتری ارائه میشود.
مدیر پرستاری بیمارستان منتصریه با اشاره به ظرفیت دیالیز این مرکز افزود: در حال حاضر ۲۲ تخت فعال دیالیز در بیمارستان وجود دارد و روزانه حدود ۴۰ بیمار تحت دیالیز قرار میگیرند. همچنین دیالیز بیماران بستری در ICU نیز در همین مرکز انجام میشود.
به گفته وی، در بیمارستان منتصریه ۱۵۰ پرستار و ۳۰ نیروی اداری پرستاری در حوزه پیوند فعالیت دارند و برای آنها آموزشهای بدو ورود، بازآموزی مستمر و دورههای سالانه در حوزههای مرتبط با قبل، حین و بعد از پیوند، برداشت عضو، دارودرمانی و مراقبتهای تخصصی برگزار میشود.
مسئول واحد فراهمآوری اعضای پیوندی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از یکهزار و هشتصد و بیست و هشتمین عمل اهدای عضو در این دانشگاه خبر داد و گفت: با ایثار خانواده زینب فرهادی، نوجوان ۱۳ ساله نیشابوری، اعضای بدن او به چندین بیمار نیازمند زندگی دوباره بخشید.
