پژوهش جدیدی که توسط گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام شده است، نشان می‌دهد مواجهه با میدان‌های مغناطیسی ایستا در محیط‌های کاری حتی در محدوده استانداردهای مجاز نیز می‌تواند بر کیفیت خواب کارگران تأثیر منفی بگذارد. این یافته‌ها ضرورت بازنگری در راهکارهای کنترلی و اتخاذ اقدامات پیشگیرانه مؤثرتر را برجسته می‌کند.

به گزارش وب‌دا، این پژوهش با هدف بررسی اثر مواجهه با میدان‌های مغناطیسی ایستا بر کیفیت خواب کارگران یک نیروگاه سیکل ترکیبی توسط دکتر محمد نورمحمدی، استادیار گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، به همراه همکاران انجام شده است.

در این مطالعه که بر روی ۱۸۵ نفر از کارگران انجام شد، میزان مواجهه با میدان مغناطیسی با استفاده از دستگاه‌های دقیق اندازه‌گیری ارزیابی و کیفیت خواب افراد نیز با بهره‌گیری از پرسشنامه استاندارد پیتسبورگ (PSQI) بررسی شد

نتایج این پژوهش نشان داد میانگین شدت میدان مغناطیسی ایستا در محیط مورد مطالعه ۲۲/۶۵ میلی‌تسلا بوده است. بر اساس یافته‌ها، ۴۶/۴۸ درصد از شرکت‌کنندگان دارای کیفیت خواب نامطلوب و ۵۳/۵۲ درصد دارای کیفیت خواب مطلوب بودند.

تحلیل داده‌ها همچنین نشان داد با افزایش هر یک سال سن، احتمال تجربه کیفیت خواب ضعیف ۰/۳۲ واحد افزایش می‌یابد. علاوه بر این، با افزایش هر یک میلی‌تسلا مواجهه با میدان مغناطیسی، احتمال تجربه کیفیت خواب ضعیف ۰/۱۶ واحد بیشتر می‌شود.

این نتایج نشان می‌دهد حتی مواجهه با میدان‌های مغناطیسی در محدوده‌های مجاز نیز ممکن است به کاهش کیفیت خواب منجر شود و با افزایش سطح مواجهه، احتمال بروز اختلالات خواب نیز بیشتر خواهد شد

بر اساس نتایج این پژوهش، یک گزارش خلاصه سیاستی تدوین شده که گزینه‌های مدیریتی برای کنترل مواجهه با میدان‌های مغناطیسی در محیط‌های کاری را در سه سطح زمانی کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدت دسته‌بندی می‌کند.

در اقدامات کوتاه‌مدت، بر آموزش و آگاه‌سازی کارگران و مدیران و همچنین پایش مستمر و دقیق سطح میدان‌های مغناطیسی در محیط کار تأکید شده است

در اقدامات میان‌مدت، توسعه پژوهش‌های علمی درباره اثرات سلامت‌محور این میدان‌ها و تقویت اقدامات پیشگیرانه از جمله ارائه مشاوره تخصصی و آموزش خودمراقبتی به کارگران پیشنهاد شده است.

در اقدامات بلندمدت نیز بر ضرورت همکاری نهادهای دولتی و غیردولتی برای تدوین دستورالعمل‌های ایمنی جامع‌تر و بهبود ساختاری شرایط کاری به منظور کاهش میزان مواجهه تأکید شده است

نتایج این مطالعه نشان می‌دهد صرف رعایت استانداردهای فعلی برای حفاظت از سلامت نیروی کار کافی نیست و لازم است رویکردی مبتنی بر مدیریت هوشمندانه ریسک برای کاهش اثرات بالقوه این میدان‌ها در محیط‌های کاری اتخاذ شود.

لینک مقاله

https://jreh.mums.ac.ir/article_27478.html

DOI

https://doi.org/10.22038/jreh.2026.27478