آموزشهای لازم در بحث پیشگیری و مدیریت تنش موجب افزایش روحیه و امید شده تا در زمان وقوع بحرانهايی نظير پاندمی ویروس کرونا شاهد ایجاد اضطراب فراگير در جامعه نباشیم.
به گزارش پایگاه خبری وب دا، اضطراب یا تشویش و یا دلشوره عبارت است از یک احساس منتشر، ناخوشایند و مبهم هراس و نگرانی با منشا ناشناخته، که به فرد دست میدهد و منجر به عدم اطمینان، درماندگی و برانگیختگی فیزیولوژی ميشود.
وقوع مكرر موقعیتهایی استرسزا كه به روان فرد آسیب رسیده است باعث اضطراب در افراد میشود، انسانها در زندگی روزمره خود دچار تنش میشوند، اما اضطراب مزمن و شدید غیرعادی و مشکلساز است.
اضطراب و استرس در مواقع خاصی همچون ایام بحران کرونا بیشتر از سایر زمانها ظهور و بروز پیدا میکند، میزان اضطراب و استرس نقش تاثیرگذاری در تعیین کیفیت زندگی افراد بازی میکند و با کاهش آن میتوان اقدام موثری در جهت بهبود کیفیت زندگی انجام داد.
یکی از طرحهایی که توسط پزشکان و اعضای هیأت علمي دانشگاه علوم پزشکی مشهد در حال اجرا بوده طرح اضطرابزدایی است که در ایام بحران کرونا این برنامه با قوت بیشتری در حال انجام است که در جهت آشنایی با اهداف و برنامههای این طرح گفتوگویی را با پروفسور علی گرجی و دکتر فریبرز رضاییطلب، مسئول و دبیر طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد صورت دادهایم که حاصل آن را در ادامه میخوانید؛
*تزریق واکسن روان در کنار واکسن جسم امری لازم و ضروری است
مسئول طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: فعالیت در خصوص اضطرابزدایی بهعنوان یکی از معضلات بهداشتی جهان از چند سال قبل با تاکید سازمان بهداشت جهانی همزمان با کشورهای مختلف دنیا در ایران آغاز شده و دانشگاه علوم پزشکی مشهد یکی از دانشگاههای پیشرو کشور در این حوزه بوده است.
پروفسور علی گرجی افزود: دانشگاه علوم پزشکی مشهد در ایام بحران کرونا روی موضوع اضطرابزدایی بهطور ویژه کار کرده تا معضل جامعه در بحث اضطراب و استرس و آسیبهای روحی و روانی برطرف گردد.
مسئول طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: جوامع بايستي به هشدارهاي بهداشتي محققين توجه بيشتر كنند تا از بحران در سيستم بهداشتي و سلامتي پيشگيري شود، بهعنوان مثال و در بحث کرونا ۳۰ سال قبل از آغاز این بحران دانشمندان پیشبینی بروز اپيدمي و پاندمي ويروسي را كرده بودند و معتقد بودند که چنین اتفاقی رخ میدهد که اتفاق هم افتاد، در آن زمان هیچکس توجهی نکرد و حالا که رخ داده همه را به فکر راه و چارهای برای مقابله با آن انداخته است.
پروفسور گرجی اضافه کرد: در اوايل دهه 90 پیشبینیهای تغییرات اقلیمی و وقوع پاندمیهای جهانی برای سالهای بعد شده بود و در سالهای اخیر شاهد بیماریهای سارس و مرس بودیم و در آخر هم پاندمي ویروس کرونا را داشتیم که نزدیک به دو سال است کل جهان را درگیر کرده است.
وی با اشاره به اینکه نیازمند ارائه آموزشهای لازم در بحث پیشگیری و مدیریت تنشها هستیم تا در سال هاي آينده از بروز اضطراب بهعنوان يك معضل پيچيده سلامتي- اجتماعي پيشگيري شود، تصریح کرد: همه ما تنشهایی را در برهههای مختلف زندگي داریم که نمونههای بارز آن در بدو تولد، ورود به مدرسه، خدمت سربازی، ازدواج، اشتغال، بازنشستگی و غیره دیده شده، اما باید کاری کنیم که این تنشها به اضطراب تبدیل نشود.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با ذکر این نکته كه بهعنوان مثال در بدو ورود به مدرسه كودكان با تنش مواجه ميشوند و خانواده به علت عدم آشنایی لازم گاهي نميتواند مدیریت درستی در بحث مقابله با آن داشته باشد، تاکید کرد: یکی از بزرگترین معضلات جامعه طلاق است و اگر زوجهاي جوان جهت مديريت تنشهاي معمولي كه در ابتداي ازدواج پديد ميآيند آموزش لازم را ببينند قوام خانوادهها بيشتر خواهد شد.
پروفسور گرجی گفت: ما نگاه درماني در طرح اضطرابزدایی نداریم و میخواهیم روی موضوعات پایهای و پیشگیرانه کار کنیم و با دادن آموزش درست به مخاطبان در زمينة مديريت تنشها، آنان را از آسیبهای ناشی از تنشهاي روزانه بهدور نگهداریم.
وی افزود: ما در همین ایام بحران کرونا شاهد آن بودیم که یک فرد در فاصله کمتر از چند روز عزيزان خود را به علت ابتلا به کووید ۱۹ از دست داد و روان فرد آسیبهای زیادی دیده و اگر با نحوه برخورد درست با آسیبها و مصیبتها آشنا بود میتوانست در برابر این اتفاقات محکم باشد، نه آنکه دچار اضطراب شود.
مسئول طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: ما در طرح اضطرابزدایی روی شناخت صحيح از علائم تنشهایی که منجر به ایجاد اضطراب میشود کار کردهایم، بهطور مثال در گروههای سنی کودکان شاهد مواردی همچون عدم کنترل ادرار، بهانهگیری، لجبازی و غیره كه مي تواند از علائم تنش شديد و مزمن باشند. هستیم و در سوی مقابل والدین بهجای برخورد درست با فرزندان با آنان پرخاشگری میکنند، در صورتی که میتوان با یک برخورد صحیح ضمن شناسايي و کنترل تنش فرزند خود از وقوع مشکلات بعدی جلوگیری کند.
پروفسور گرجی با بیان اینکه باید راهکارهای عمومی از سوی دانشگاه آموزش داده شود تا به سمت اقدامات پیشگیرانه گام برداشت، نه آنکه فرد دچار مشکل شود و بخواهیم راه و چارهای برای درمانش بیابیم، خاطرنشان کرد: در ایام قبل از بحران کرونا آموزشهایی را با موضوع پیشگیری از اضطراب و استرس و مقابله با آن داشتهایم و از تجربه نخبگان ملی و بینالمللی بهرهمند شدیم و میخواهیم که در این ایام هم این آموزشها را متناسب با شرایط و وضعیت موجود داشته باشیم تا مردم از اضطراب و استرس بهدور باشند.
وی بیان کرد: تنش و اضطراب ناشي از بحران كرونا نقش مهمي در برخوردهایی عادیانگارانه جامعه دارد كه نتیجه آن وقوع موجهای متعدد كرونا گرديده است.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تزریق واکسن روان در کنار واکسن جسم را ضروری دانست و گفت: معتقدیم که باید در کنار جسم، روح و روان مردم را هم واکسن بزنیم، ما جسممان را واکسینه میکنیم تا ویروس نگیریم و در کنار آن بايستي روح و روانمان را هم واکسینه کنیم تا دچار اضطراب نشویم.
پروفسور گرجي تاكيد كرد: تجربه ما از برنامه پيشگيري از ضربات مغز و تصادفات جادهاي نشان ميدهد كه تداوم اجراي طرح اضطرابزدايي از جامعه طي چند سال آينده اثرات مثبت خود را نشان خواهد داد و برنامه ما این است با دادن آموزشهای درست ميزان اضطراب را به پایینترین میزان ممکن برسانیم.
*با اجرای طرح اضطرابزدایی به دنبال جلوگیری از وقوع آسیبهای روحی و روانی در مواقع مختلف بهخصوص در زمان بلایا و بحرانها هستیم
همچنین دبیر طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد هم گفت: در کارگروه تعالی علوم اعصاب دانشگاه علوم پزشکی مشهد که فعالیتش را از ۵ سال قبل آغاز کرده شرح وظایفی تعریف شده و فعالیتهای آن مناسب با نیاز و شرایط جامعه بوده است.
دکتر رضاییطلب افزود: در این کارگروه به موضوعاتی همچون مقالات، آموزشها، کنگرهها در زمينة اضطرابزدایی و غیره پرداخته میشود و روی موضوع اضطرابزدایی آن در ایام بحران کرونا بهطور ویژه کار ميشود.
دبیر طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه ایام بحران کرونا عدم استفاده از ماسک، عدم رعایت دستورالعملهای بهداشتی و عدم دریافت واکسن کرونا مشاهده شده که منجر به مشكلات زیادی شده است، خاطرنشان کرد: این اتفاقات ناشی از اضطرابها و استرسهای بهوجود آمده بوده است و کشورهایی که مدیریت بهتری در این پاندمی داشتهاند عملکرد موفقتری هم داشتهاند.
دکتر رضاییطلب بیان کرد: در یک اقدام دیگر در جهت پیشگیری از حوادث و بلایا به دنبال ارائه آموزشهای لازم و بهروز با همکاری دیگر مجموعههای مرتبط هستیم، در گذشته برخی آموزشهای حضوری را داشتیم که نحوه اجرای آن در ایام بحران کرونا از حضوری به مجازی تغییر کرده است.
وی اضافه کرد: همچنین برگزاری آموزشهای هدفدار ویژه کارمندان را داریم تا ضمن آشنایی با نحوه مقابله با بلایا و آسیبهای احتمالی، این آموزشها را به خانواده و اطرافیان خود هم یاد دهند.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با ذکر این نکته که برگزاری طرحهای آموزشی و پیشگیرانه در موضوعات مختلف در تمامی مواقع اثربخشی سریع را ندارد، تاکید کرد: ما داشتیم مواردی را که سالها کار شده و اثر پذیریاش پس از يك دهه دیده شده و برای طرح اضطرابزدایی هم یک زمان خاص باید سپری شود تا نتایج و دستاوردهای آن دیده شود، هرچند که تلاشمان این است که این زمان کوتاه باشد، اما اثرپذیری مطلوب را در بحث مقابله با اضطراب و استرس داشته باشد.
دکتر رضاییطلب افزود: اضطراب و استرس همچون بحران کرونا یک معضل جهانی بوده و تنها مختص ایران نیست، اما کشوری که بتواند مدیریت بهتری در این خصوص داشته باشد قطعاً تلاشهایش هم با نتایج مطلوبتری همراه است.
وی عوامل مختلفی را عامل ایجاد اضطراب و استرس دانست و گفت: اضطراب و استرس به جز کرونا در ایام برگزاری امتحان و کنکور، سیل و زلزله و غیره دیده شده و میخواهیم که با اجرای طرح اضطرابزدایی از وقوع آسیبهای روحی و روانی در مواقع مختلف بهخصوص در زمان بلایا و بحرانهایی همچون کرونا جلوگیری نماییم.
دبیر طرح اضطرابزدایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تصریح کرد: کرونا بسیاری از ابعاد زندگی مردم را تحت تاثیر خود قرار داده و معتقدیم که باید روی موضوعاتی همچون واکسن بیش از پیش کار کنیم تا آرامش به جامعه بازگردد.
دکتر رضاییطلب بیان کرد: در این ایام افراد مختلف مشکلاتی همچون از دست دادن شغل، از دست دادن عزیزان و دیگر مشکلات را داشتند و میخواهیم با استفاده از تجربه و ظرفیت اساتید برجسته دانشگاه علوم پزشکی مشهد گامهای بلند و هدفمندی در مسیر مقابله با بیماری کرونا برداریم.
عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ابراز کرد: به دلیل شباهت زیاد علائم بیماری کرونا و آنفولانزا نباید در روند درمان تعللی صورت گیرد و انجام ازمایشات بالینی در این مسیر می تواند سیر درمانی را مشخص کند.
