مدیر گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر اینکه آهن یك ماده مغذی مورد نیاز برای ادامه حیات و افزایش قدرت یادگیری و تمرکز بویژه در کودکان و دانش آموزان است اظهار داشت: كمبود آهن و كم خونی ناشی از آن شایع ترین كمبود تغذیه ای به شمار می رود.
دکتر زهرا اباصلتی در گفتگو با وب دا با بیان اینکه افراد زیادی بدون اینكه علائم واضح كم خونی را داشته باشند از عوارض زیان بار كمبود آهن رنج می برند خاطرنشان کرد: آهن كافی برای حفظ سلامت، رشد مطلوب و فراهم ساختن زمینه مناسب برای یادگیری در دوران تحصیلی ضروری است دانش آموزانی كه دچار كم خونی فقرآهن هستند، همیشه احساس خستگی و ضعف می كنند این دانش آموزان اغلب از ورزش و فعالیت های بدنی دوری می كنند و یا در هنگام ورزش خیلی زود خسته می شوند در این افراد تغییرات رفتاری به صورت بی حوصلگی و بی تفاوتی مشاهده می شود كم خونی فقر آهن به علت تأثیر بر قدرت یادگیری و كاهش آن، افت تحصیلی دانش آموزان را باعث خواهد شد.
وی تصریح کرد: كاهش ضریب هوشی، اختلال در تكامل گفتاری، كاهش قدرت یادگیری و افت تحصیلی، كاهش مقاومت بدن در برابر عفونت ها، اختلال در تكامل و هماهنگی سیستم عصبی و تغییرات رفتاری (بی تفاوتی، خستگی و بی حسی و گوشه گیری، عدم فعالیت و تحرك بدنی در دانش آموزان) از مهم ترین عوارض کم خونی هستند.
وی اظهار داشت: در سنین مدرسه بدن به دلیل رشد به آهن بیشتری نیاز دارد و مصرف ناكافی منابع غذایی حاوی آهن در این دوران منجر به كمبود آهن می شود. همچنین مصرف بی رویه غذاهای غیر خانگی مانند انواع ساندویچ های سوسیس و كالباس، پیتزا و تنقلات غذایی كم ارزش مانند چیپس، نوشابه، شیرینی، شكلات و فرآورده های غلات حجیم شده كه آهن كافی ندارند موجب كمبود آهن می شود.
مدیر گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد تصریح کرد: در دوران بلوغ، دختران علاوه بر جهش رشد و در نتیجه نیاز بیشتر به آهن، به علت عادت ماهیانه و از دست دادن خون نسبت به كم خونی فقر آهن بسیار حساس تر و آسیب پذیرتر هستند.
دکتر زهرا اباصلتی خاطر نشان کرد: هیجان های عصبی دوران بلوغ: هیجان های عصبی و تغییرات خلق و خو در دوران بلوغ ممكن است موجب كم اشتهایی بشود و به علت مصرف ناكافی غذا، دریافت آهن و سایر مواد مغذی محدود می شود.
وی با بیان اینکه مصرف ناكافی مواد غذایی حاوی ویتامینCموجب كاهش جذب آهن غذا می شود. خاطر نشان کرد: مصرف نان های حاوی جوش شیرین، مصرف چای همراه با غذا یا بلافاصله پس از صرف غذا، عدم رعایت اصول بهداشتی، آب آشامیدنی ناسالم، توالتهای غیربهداشتی، عدم شستشو و ضدعفونی صحیح سبز یهای خام و در نتیجه، ابتلا به آلودگی های انگلی از دیگر عوامل موثر در بروز كم خونی فقرآهن می باشد.
دکتر اباصلتی به علائم کم خونی اشاره کرد و گفت: رنگ پریدگی دائمی مخاط داخل لب و پلك چشم و زبان كه به رنگ صورتی كمرنگ خواهد بود، خستگی زودرس، سیاهی رفتن چشم، بی تفاوتی، سرگیجه، سردرد، بی اشتهایی، حالت تهوع، خواب رفتن و سوزن سوزن شدن دست و پاها و در مراحل پیشرفته تر كم خونی، تنگی نفس همراه با تپش قلب مشاهده می شود.
وی با تاکید بر اینکه آموزش تغذیه و ایجاد تنوع غذایی می تواند یک عامل پیشگیری و کنترل کم خونی فقرآهن باشد اظهار داشت: آهن در منابع غذایی حیوانی و گیاهی وجود دارد جذب آهن از منابع غذایی حیوانی تنها اندكی تحت تأثیر غذا و ترشحات دستگاه گوارش قرار می گیرد و ممكن است به میزان 20 تا 30 درصد هم جذب شود، در حالی كه جذب آهن از منابع غذایی گیاهی تحت تأثیر مواد غذایی می باشد و جذب آن حداكثر حدود 5 تا 8 درصد است در صورتی كه مصرف شود جذب آنها 2 تا 3 برابر بیشتر می شود.