عضو هیأت علمی گروه مامایی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر لزوم اتخاذ رویکردهای جامع در مدیریت بحران جمعیت، آموزش بهداشت باروری را ابزاری راهبردی برای اصلاح الگوهای دموگرافیک و ترویج فرزندآوری مسئولانه دانست.
دکتر منا لرکی در گفتوگو با وبدا با اشاره به چالشهای بنیادین پیری جمعیت و کاهش نرخ باروری در دهههای اخیر، اظهار کرد: مدیریت این بحران، فراتر از اقدامات پزشکیِ صرف، نیازمند رویکردی مبتنی بر آموزش است. الگوی کنونی جامعه شامل تأخیر در ازدواج و فرزندآوری، نهتنها فرصتهای بیولوژیک باروری را محدود کرده، بلکه در صورت وجود مشکلات زمینهای، تشخیص و درمان را با پیچیدگیهای مضاعف مواجه میسازد.
این متخصص مامایی با بیان اینکه بخش عمدهای از الگوهای رفتاری نامناسب ناشی از غلبه باورهای عمومی غیرعلمی بر دانش تخصصی است، تصریح کرد: آموزش بهداشت باروری در اینجا نقشی کلیدی ایفا میکند؛ بهطوریکه با شفافسازی مفهوم «پنجره طلایی باروری» و تبیین واقعیتهای فیزیولوژیک سن بر قدرت باروری، زوجین را در مسیر تصمیمگیریهای مسئولانه یاری میدهد.
دکتر لرکی افزود: تمرکز بر مراقبتهای پیش از بارداری و شناسایی عوامل آسیبرسان، نهتنها از ناباروریهای قابلپیشگیری جلوگیری میکند، بلکه با ارتقای دانش زوجین و ایجاد امنیت روانی، انگیزههای لازم برای تداوم فرزندآوری را تقویت مینماید.
وی به جایگاه قانونی حمایت از خانواده اشاره کرد و گفت: «قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» با رویکردی حمایتی، مواد قانونی مؤثری از جمله ماده ۳۸ (آموزشهای حین ازدواج)، ماده ۴۸ (مشاورههای حمایتی برای کاهش اضطراب بارداری) و ماده ۴۹ (آموزش آمادگی برای زایمان طبیعی) را تدوین کرده است که اجرای موفق آنها، مستلزم حضور متخصصان در خط مقدم ارائه خدمات بهداشتی است.
این عضو هیأت علمی با تأکید بر اینکه جامعه مامایی بازوی اجرایی و تخصصی سیاستهای جوانی جمعیت محسوب میشود، نقش این گروه را در سه محور اصلی تشریح کرد:
۱. پیشگیری تخصصی: ماماها با ارائه مشاورههای آگاهانه، بستری ایمن برای شروع فرزندآوری فراهم کرده و با آموزشهای متمرکز، از بروز عفونتهای آمیزشی و ناباروریهای ناشی از آن پیشگیری میکنند.
۲. مشاوره بحران: ماماها به دلیل ارتباط مستمر و مبتنی بر اعتماد با زنان، در موقعیتی یگانه برای ارائه «مشاورههای بحران» قرار دارند که میتواند نگرش زنان را نسبت به تداوم بارداری و انصراف از سقطهای خودخواسته تغییر دهد.
۳. آموزشهای مبتنی بر شواهد: ترویج مفاهیمی همچون شیردهی موفق، زایمان طبیعی ایمن، بهبود روابط زناشویی و ترغیب به فرزندآوری بههنگام، از محورهای اصلی فعالیت جامعه مامایی برای سوق دادن فضای ذهنی خانواده به سمت پذیرش فعالانه فرزند است.دکتر لرکی در پایان خاطرنشان کرد: موفقیت سیاستهای جوانی جمعیت در گروی تلفیق هوشمندانه قانونگذاری حمایتی با آموزشهای تخصصی است و جامعه مامایی با تکیه بر جایگاه حرفهای خود، نقشی تعیینکننده در تبدیل این سیاستهای کلان به نتایج ملموس ایفا خواهد کرد.