سرطان پانکراس؛ بیماری خاموشی که با شناخت نشانههای هشدار میتوان زودتر به آن مشکوک شد
متخصص رادیوانکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به پیشرفت نسبتاً سریع سرطان لوزالمعده (پانکراس) و کمعلامت بودن آن در مراحل اولیه، آگاهی از نشانههای هشداردهنده، توجه به تغییرات پایدار جسمی و اصلاح سبک زندگی را از مهمترین راهکارها برای تشخیص بهموقع و کاهش خطر ابتلا به این بیماری عنوان کرد.
دکتر علی عمادی طرقبه در گفتوگو با پایگاه خبری وبدا اظهار کرد: سرطان پانکراس یکی از تومورهای دستگاه گوارش با سرعت پیشرفت نسبتاً بالاست. از آنجا که پانکراس در عمق بدن قرار دارد، بیماری در مراحل اولیه معمولاً علائم مشخص و آشکاری ایجاد نمیکند و همین موضوع موجب میشود بسیاری از بیماران در مراحل پیشرفتهتر به مراکز درمانی مراجعه کنند.
علائم هشداردهنده؛ تغییرات پایدار را جدی بگیرید
این متخصص رادیوانکولوژی بیمارستان امید مشهد با تأکید بر ضرورت توجه به تغییرات مداوم در وضعیت گوارش و وزن گفت: دردهای مبهم در قسمت فوقانی شکم که گاهی به پشت یا کمر انتشار پیدا میکند و معمولاً پس از صرف غذا تشدید میشود، کاهش وزن ناگهانی و بدون علت مشخص، بیاشتهایی مداوم و تهوع مکرر، از جمله نشانههایی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند.
وی افزود: بروز زردی بدون درد در پوست یا سفیدی چشم، همراه با تیره شدن رنگ ادرار و روشن شدن مدفوع نیز از علائم بالینی مهم این بیماری به شمار میرود.
دکتر عمادی طرقبه خاطرنشان کرد: شروع ناگهانی و غیرمنتظره دیابت در افراد بالای ۵۰ سال، بهویژه در کسانی که سابقه خانوادگی دیابت ندارند یا دچار اضافهوزن نیستند، میتواند زنگ خطری جدی باشد و ضرورت بررسی تخصصی را مطرح کند.
شیوع کمتر، اما اهمیت بالای تشخیص بهموقع
این متخصص رادیوانکولوژی با اشاره به جایگاه سرطان پانکراس در میان بدخیمیها اظهار کرد: خوشبختانه این سرطان در مقایسه با بدخیمیهای شایعی مانند سرطان پستان، روده بزرگ و معده، شیوع کمتری دارد و حدود ۳ تا ۴ درصد از کل موارد سرطان را شامل میشود.
وی ادامه داد: با وجود شیوع کمتر، ویژگی تهاجمی بیماری و تشخیص بسیاری از موارد در مراحل دیررس، سرطان پانکراس را به یکی از بیماریهای مهم از نظر مرگومیر ناشی از سرطان تبدیل کرده است؛ موضوعی که ضرورت افزایش آگاهی عمومی درباره علائم و عوامل خطر آن را دوچندان میکند.
غربالگری برای همه افراد توصیه نمیشود
دکتر عمادی طرقبه درباره روشهای تشخیص زودهنگام این بیماری گفت: برخلاف برخی سرطانها مانند سرطان پستان و روده بزرگ، برای سرطان پانکراس غربالگری عمومی در جمعیت سالم توصیه نمیشود؛ زیرا در حال حاضر آزمایش ساده، فراگیر، مقرونبهصرفه و کاملاً بیخطری برای غربالگری همگانی این بیماری وجود ندارد.
وی افزود: با این حال، افرادی که سابقه خانوادگی قوی ابتلا به سرطان پانکراس دارند، بهویژه در صورت ابتلای بیش از دو نفر از بستگان درجه یک، همچنین مبتلایان به برخی سندرومهای ژنتیکی خاص و افراد دارای سابقه طولانیمدت پانکراتیت مزمن، در گروههای پرخطر قرار میگیرند.
این متخصص رادیوانکولوژی تصریح کرد: برای این افراد، انجام بررسیهای تخصصی مانند سونوگرافی اندوسکوپیک (EUS) و تصویربرداری امآرآی تخصصی (MRCP)، با نظر متخصصان انکولوژی و گوارش، میتواند در شناسایی زودهنگام ضایعات و تودههای احتمالی کمککننده باشد.
اصلاح سبک زندگی؛ گامی مؤثر در کاهش خطر ابتلا
دکتر عمادی طرقبه با تأکید بر نقش عوامل محیطی و رفتاری در ابتلا به سرطان پانکراس گفت: مصرف دخانیات، بهویژه سیگار و قلیان، از مهمترین عوامل خطر این بیماری است و با ترک دخانیات، خطر ابتلا در طول زمان به میزان قابل توجهی کاهش مییابد.
وی کنترل وزن و پیشگیری از چاقی، محدود کردن مصرف گوشتهای فرآوریشده، چربیهای اشباع و الکل، مصرف روزانه سبزیجات و میوههای تازه و داشتن فعالیت بدنی منظم را از اصول مهم سبک زندگی سالم برشمرد و افزود: رعایت این توصیهها نهتنها در کاهش خطر سرطان پانکراس، بلکه در پیشگیری از بسیاری از بدخیمیها نقش دارد.
این متخصص رادیوانکولوژی در پایان تأکید کرد: آگاهی از علائم هشداردهنده، پرهیز از عوامل خطر و مراجعه بهموقع به پزشک در صورت بروز نشانههای پایدار و غیرمعمول، میتواند زمینه بررسی تخصصی و آغاز بهموقع اقدامات درمانی را فراهم کند و در بهبود روند مراقبت و کیفیت زندگی بیماران مؤثر باشد.
درج نظر