پایگاه خبری وبدا

مسئول واحد سلامت روان بیمارستان قائم(عج) از مراکز زیر پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر ضرورت جدی گرفتن نشانه‌های هشدار آسیب به خود، گفت: شنیدن بدون قضاوت، همراهی، ایمن‌سازی محیط و تسهیل دسترسی فرد به خدمات تخصصی سلامت روان، از مهم‌ترین اقدامات در مواجهه با افراد در شرایط بحرانی است.

دکتر رضا شم‌آبادی، دکترای روان‌شناسی و مسئول واحد سلامت روان بیمارستان قائم در گفتگو با وب دا همزمان با ماه پیشگیری از آسیب به خود، با اشاره به اهمیت توجه به سلامت روان اظهار کرد: همان‌گونه که در مواجهه با یک آسیب جسمی، فرد مصدوم را سرزنش نمی‌کنیم و برای دریافت مراقبت تخصصی اقدام می‌کنیم، در مواجهه با آسیب‌های روان‌شناختی نیز باید رویکردی مبتنی بر حمایت، همدلی و دریافت کمک تخصصی داشته باشیم.

وی با تشبیه شرایط روانی فرد بحران‌زده به یک گروه کوهنوردی افزود: اگر یکی از اعضای گروه در مسیر صعود دچار آسیب شود، انتظار نداریم با وجود مصدومیت به مسیر ادامه دهد؛ بلکه از او مراقبت می‌کنیم، شرایط دریافت کمک را فراهم کرده و او را به افراد متخصص مرتبط می‌کنیم. در حوزه سلامت روان نیز باید همین نگاه حمایتی و مراقبتی را نسبت به افراد در شرایط دشوار داشته باشیم.

افسردگی قابل درمان است

دکتر شم‌آبادی با اشاره به شیوع قابل توجه افسردگی در جامعه گفت: پژوهش‌ها نشان می‌دهند درصد قابل توجهی از افراد ممکن است در طول زندگی خود دوره‌ای از افسردگی را تجربه کنند؛ بنابراین نباید افسردگی را مسئله‌ای عجیب، نادر یا مختص گروه خاصی از افراد دانست.

وی افزود: افسردگی می‌تواند با تغییر در خواب و اشتها، کاهش ارتباطات اجتماعی، کاهش علاقه به فعالیت‌های مورد علاقه و کمرنگ شدن ارزش‌ها و امور معنادار زندگی همراه باشد، اما این وضعیت قابل تغییر و درمان است و افراد می‌توانند با دریافت کمک مناسب از این شرایط عبور کنند.

صحبت درباره آسیب به خود را جدی بگیریم

مسئول واحد سلامت روان بیمارستان قائم با تأکید بر ضرورت اصلاح برخی باورهای نادرست درباره آسیب به خود اظهار کرد: یکی از باورهای آسیب‌زا این است که صحبت فرد درباره آسیب زدن به خود را صرفاً تلاشی برای جلب توجه یا شوخی تلقی کنیم.

وی ادامه داد: حتی اگر فرد این موضوع را در قالب شوخی یا همراه با خنده بیان کند، بهتر است صحبت او را جدی بگیریم و آن را به‌عنوان یک نشانه هشداردهنده و نیازمند توجه و مراقبت در نظر داشته باشیم.

سه اقدام مهم در مواجهه با فرد در شرایط بحرانی

دکتر شم‌آبادی نخستین گام در مواجهه با فردی که در شرایط بحرانی قرار دارد را شنیدن و همراهی کردن عنوان کرد و گفت: در این مرحله باید بدون قضاوت، سرزنش یا ارائه فوری راهکار، به صحبت‌های فرد گوش داد و به او نشان داد که شرایط دشواری را که تجربه می‌کند، جدی می‌گیریم.

وی کاهش خطر و ایمن‌سازی محیط را دومین اقدام دانست و افزود: اگر احتمال آسیب به خود وجود دارد، باید تا حد امکان فرد را از موقعیت‌ها و وسایلی که می‌توانند خطر را افزایش دهند دور کرد و در شرایط پرخطر، او را تنها نگذاشت.

مسئول واحد سلامت روان بیمارستان قائم، سومین گام را ارتباط فرد با متخصصان سلامت روان برشمرد و خاطرنشان کرد: در شرایطی که افکار مربوط به آسیب به خود مطرح است، دریافت کمک تخصصی از روان‌شناس، روان‌پزشک یا سایر متخصصان حوزه سلامت روان اهمیت زیادی دارد.

در شرایط اضطراری، کمک فوری بگیرید

وی با اشاره به ضرورت مداخله فوری در شرایط پرخطر گفت: اگر احتمال می‌دهیم فرد در همان لحظه در معرض خطر آسیب به خود قرار دارد، نباید منتظر بهبود خودبه‌خودی شرایط باشیم و لازم است از خدمات اورژانسی کمک بگیریم.

دکتر شم‌آبادی افزود: در شرایط اضطراری، تماس با اورژانس ۱۱۵ می‌تواند برای ارزیابی وضعیت فرد، انجام اقدامات لازم و در صورت نیاز انتقال وی برای دریافت خدمات تخصصی مورد استفاده قرار گیرد.

وی همچنین با اشاره به ظرفیت خطوط تلفنی حمایتی و تخصصی از جمله ۱۲۳ و ۱۴۸۰، بر اهمیت استفاده از این خدمات برای دریافت راهنمایی و حمایت تأکید کرد.

مسئول واحد سلامت روان بیمارستان قائم در پایان خاطرنشان کرد: همان‌طور که در مواجهه با آسیب جسمی، فرد را سرزنش نمی‌کنیم و برای دریافت مراقبت تخصصی اقدام می‌کنیم، در مورد آسیب‌های روانی نیز باید همین نگاه مراقبتی را داشته باشیم؛ شنیدن، همراهی، ایمن‌سازی و کمک گرفتن از متخصصان می‌تواند نقش مهمی در عبور فرد از یک شرایط بحرانی داشته باشد.

وی تأکید کرد: گاهی یک گفت‌وگوی درست، همراهی ساده و اقدام به‌موقع می‌تواند مسیر زندگی یک انسان را تغییر دهد.