پایگاه خبری وبدا

متخصص بیماری‌های داخلی بیمارستان طالقانی مشهد با هشدار نسبت به مصرف بی‌رویه و خودسرانه داروهای کورتیکواستروئید (کورتون)، گفت: اگرچه این داروها در درمان بسیاری از بیماری‌ها نقش مؤثری دارند، اما مصرف بدون تجویز پزشک، ادامه خودسرانه درمان یا قطع ناگهانی آن می‌تواند عوارض جدّی و گاه جبران‌ناپذیری از جمله فشار خون بالا، دیابت، پوکی استخوان، اختلالات قلبی، نارسایی تنفسی و حتی مرگ را به دنبال داشته باشد.

دکتر علی اکبر بصیرت، در گفتگو با وب دا  با اشاره به اهمیت مصرف صحیح داروهای کورتیکواستروئید اظهار کرد: کورتون‌ها از مؤثرترین داروها در درمان بسیاری از بیماری‌های التهابی، خودایمنی و برخی بیماری‌های مزمن هستند، اما در عین حال، به دلیل عوارض متعدد، باید تنها با تجویز مستقیم پزشک و برای مدت‌زمان مشخص مصرف شوند.

وی با بیان اینکه کورتون‌ها «شمشیری دولبه» هستند، افزود: متأسفانه بخش قابل توجهی از بیماران به دلیل مصرف طولانی‌مدت یا خودسرانه این داروها با عوارض جدی مواجه می‌شوند؛ عوارضی که می‌تواند شامل افزایش شدید فشار خون، دیابت ناشی از دارو، تضعیف سیستم ایمنی، پوکی زودرس استخوان، افزایش خطر ابتلا به عفونت‌ها و مشکلات گوارشی باشد.

اختلالات قلبی و نارسایی تنفسی؛ از عوارض خطرناک مصرف نادرست کورتون‌ها

این متخصص داخلی با اشاره به یکی از عوارض کمتر شناخته‌شده مصرف کورتون‌ها گفت: این داروها با برهم زدن تعادل الکترولیت‌های بدن، به‌ویژه از طریق افزایش دفع پتاسیم، می‌توانند موجب هیپوکالمی یا کاهش شدید پتاسیم خون شوند؛ وضعیتی که یک هشدار جدّی برای سلامت بیمار محسوب می‌شود.

دکتر بصیرت ادامه داد: کاهش پتاسیم خون می‌تواند زمینه‌ساز بروز آریتمی‌ها و اختلالات خطرناک ریتم قلب شود و علاوه بر آن، با ایجاد ضعف و اسپاسم عضلات، عضلات مسئول تنفس را نیز درگیر کند.

وی تصریح کرد: درگیری عضلات تنفسی در موارد شدید ممکن است به نارسایی حاد تنفسی منجر شود و اگر بیمار به‌موقع تحت درمان قرار نگیرد، احتمال بروز کما و حتی مرگ نیز وجود دارد.

تداخلات دارویی؛ خطری که نباید نادیده گرفته شود

متخصص داخلی بیمارستان طالقانی مشهد با هشدار درباره تداخلات دارویی کورتون‌ها اظهار کرد: یکی از نگرانی‌های مهم در مصرف این داروها، تداخل آن‌ها با سایر داروهای رایج است. برای نمونه، مصرف همزمان کورتون‌ها با داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs) می‌تواند خطر خونریزی‌های گوارشی را به میزان قابل توجهی افزایش دهد.

وی افزود: همچنین مصرف همزمان کورتون‌ها با داروهای کنترل فشار خون یا داروهای درمان دیابت، ممکن است اثربخشی این داروها را تحت تأثیر قرار داده و تعادل فیزیولوژیک بدن بیمار را بر هم بزند؛ موضوعی که ضرورت اطلاع پزشک از تمام داروهای مصرفی بیمار را دوچندان می‌کند.

از خوددرمانی و قطع ناگهانی کورتون‌ها پرهیز کنید

دکتر بصیرت با تأکید بر ضرورت پرهیز از خوددرمانی خاطرنشان کرد: شهروندان هرگز نباید داروی کورتونی تجویز شده برای بیماری‌های گذشته یا داروی مصرفی سایر افراد را بدون نظر پزشک مجدداً استفاده کنند. همچنین هنگام مراجعه به پزشک، اطلاع‌رسانی درباره سابقه مصرف اخیر کورتون‌ها برای انتخاب بهترین روش درمانی و پیشگیری از تداخلات دارویی ضروری است.

وی همچنین به بیماران تحت درمان طولانی‌مدت با کورتون توصیه کرد: در صورت نیاز به قطع مصرف، این کار باید تنها تحت نظر پزشک و به‌صورت تدریجی انجام شود، زیرا قطع ناگهانی کورتون‌ها می‌تواند به بروز یک وضعیت اورژانسی و عوارض جدی برای بیمار منجر شود.

متخصص بیماری‌های داخلی بیمارستان طالقانی مشهد در پایان با تأکید بر مصرف منطقی داروها گفت: مصرف داروهای کورتونی باید صرفاً با تجویز پزشک، در دوز تعیین‌شده و برای مدت مشخص انجام شود و هرگونه تغییر در میزان مصرف یا ادامه درمان بدون نظر پزشک، سلامت بیمار را با خطرات جدّی مواجه می‌کند.