ایمان، معنا و همبستگی اجتماعی؛ سه پشتوانه مهم تابآوری در بحران
عضو هیأت علمی گروه معارف دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش باورهای دینی در تقویت تابآوری روانی گفت: ایمان، معنابخشی به رنج و برخورداری از حمایت اجتماعی میتواند به انسان در مواجهه با دشواریها و بحرانهای زندگی کمک کند.
به گزارش وبدا، حجتالاسلام فیضآبادی در سمینار «تابآوری و همدلی در بحران» که به مناسبت هفته سلامت روان برگزار شد، تابآوری مؤمنان در برابر دشواریها را فراتر از یک حالت گذرا یا تلاشی برای پنهانکردن دردها دانست و اظهار کرد: این پایداری بر پایههای فکری، روانی و اجتماعی شکل میگیرد و میتواند به انسان در عبور از شرایط دشوار کمک کند.
باورهای دینی؛ راهی برای معنابخشی به رنج
وی با اشاره به نقش باورهای دینی در معنابخشی به رنج افزود: انسان مؤمن جهان را بیهدف و رویدادهای آن را بیمعنا نمیبیند، بلکه باور دارد جهان آفریدگاری دانا، دادگر و مهربان دارد و هیچ رخدادی بیرون از دایره علم و حکمت او نیست. چنین نگاهی میتواند توان انسان را برای تحمل دشواریها افزایش دهد.
حجتالاسلام فیضآبادی با بیان اینکه مؤمن دنیا را سرای آسایش پایدار نمیداند، تصریح کرد: از این منظر، دنیا گذرگاهی برای آزمون و پرورش انسان است. همچنین باور به پاداش اخروی و جبران الهی، این امید را تقویت میکند که رنج و شکیبایی انسان بیپاسخ نخواهد ماند؛ چنانکه قرآن کریم میفرماید: «إِنَّمَا یُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَیْرِ حِسَابٍ» (زمر: ۱۰).
یاد خدا و توکل؛ پشتوانهای برای عبور از فشارهای روانی
این عضو هیأت علمی گروه معارف دانشگاه علوم پزشکی مشهد، توکل و یاد خدا را از دیگر پشتوانههای روانی مؤمنان برشمرد و گفت: هنگامی که راههای معمول بسته به نظر میرسند، پیوند با قدرتی بیکران میتواند مانع ناامیدی و فروپاشی روانی شود.
وی افزود: آرامشی که از یاد خدا در دلها پدید میآید، در کنار نیایش، دعا و مناجات، به انسان کمک میکند فشارهای روحی خود را بیان کند و از سنگینی اندوه بکاهد.
حجتالاسلام فیضآبادی همچنین پذیرش و اعتماد به تدبیر الهی را در کاهش رنجهای روانی مؤثر دانست و اظهار کرد: بخشی از دشواری مواجهه با حوادث تلخ، از کشمکش درونی با چرایی وقوع آنها ناشی میشود و اعتماد به حکمت پروردگار میتواند به سبکتر شدن این بار روانی کمک کند.
الگوگیری از پیامبران و اولیای الهی در مواجهه با دشواریها
وی با اشاره به اهمیت الگوگیری از پیامبران و اولیای الهی خاطرنشان کرد: یادآوری سختیهایی که بر آنان گذشته است، میتواند مؤمن را در زمان مصیبت از احساس تنهایی و بیپناهی دور کند.
به گفته وی، صبوری پیامبر اسلام(ص) و حماسه عاشورا، بهویژه سخن حضرت زینب(س) با عبارت «مَا رَأَیْتُ إِلَّا جَمِیلًا»، الگویی برای ایستادگی و یافتن معنا در دل رنجهاست.
همبستگی اجتماعی؛ عاملی برای کاهش بار بحران
این استاد دانشگاه، جامعه ایمانی را یکی دیگر از پشتوانههای تابآوری دانست و گفت: مسجد، هیأت و پیوندهای دینی، زمینه همدردی، عیادت، تعاون و یاریرسانی را فراهم میکنند. در چنین فضایی، فرد گرفتار بحران تنها نمیماند و همراهی معنوی و مادی دیگران میتواند بخشی از بار حادثه را از دوش او بردارد.
تابآوری به معنای انکار درد نیست
حجتالاسلام فیضآبادی در جمعبندی سخنان خود تأکید کرد: تابآوری مؤمنانه به معنای انکار درد یا سکوت در برابر رنج نیست، بلکه تلاشی برای یافتن معنا در دل دشواریها، بهرهگیری از آرامش معنوی و استفاده از حمایت و همراهی دیگران است؛ مسیری که میتواند انسان را در مواجهه با حوادث، استوارتر و پختهتر سازد.
درج نظر