سلیاک؛ بیماری خاموشی که با حذف کامل گلوتن قابل کنترل است
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به شیوع قابل توجه بیماری سلیاک در جامعه، تشخیص بهموقع و رعایت دقیق رژیم غذایی بدون گلوتن را مهمترین راه کنترل این بیماری و پیشگیری از عوارض آن دانست.
دکتر علی بهشتی نامدار در گفتوگو با خبرنگار وبدا، با اشاره به ماهیت بیماری سلیاک اظهار کرد: سلیاک یک بیماری خودایمنی با زمینه ژنتیکی است که در آن سیستم ایمنی بدن نسبت به گلوتن، پروتئین موجود در گندم و جو، واکنش نشان میدهد و این واکنش میتواند علاوه بر ایجاد علائم گوارشی، بخشهای مختلف بدن را تحت تأثیر قرار دهد.
وی افزود: علائم سلیاک در همه بیماران یکسان نیست و اسهال مزمن، اسهال چرب، نفخ و ناراحتیهای گوارشی از جمله شایعترین نشانههای این بیماری به شمار میروند؛ با این حال، سلیاک ممکن است با علائم و عوارضی خارج از دستگاه گوارش نیز بروز کند.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: کمخونی ناشی از فقر آهن، کمبود کلسیم، پوکی و سایر بیماریهای استخوانی، ناباروری و حتی تشنج با علت نامشخص از جمله علائمی هستند که در برخی مبتلایان مشاهده میشوند و ضرورت توجه به این بیماری را دوچندان میکنند.
سلیاک؛ بیماری خاموش و کمتر شناختهشده
بهشتی نامدار با بیان اینکه شمار قابل توجهی از مبتلایان از بیماری خود آگاهی ندارند، تصریح کرد: سلیاک را میتوان به یک «کوه یخ» تشبیه کرد؛ آنچه در سطح دیده میشود، بیمارانی هستند که بیماری در آنها تشخیص داده شده است، در حالی که تعداد بیشتری از مبتلایان ممکن است بدون تشخیص در جامعه زندگی کنند.
وی تأکید کرد: توجه به علائم گوارشی و همچنین نشانههای غیرگوارشی و مراجعه به پزشک میتواند در شناسایی بهموقع بیماری و جلوگیری از عوارض طولانیمدت آن مؤثر باشد.
تشخیص سلیاک با ترکیبی از بررسیهای بالینی و آزمایشگاهی
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد درباره روش تشخیص سلیاک گفت: تشخیص این بیماری بر اساس مجموعهای از علائم بالینی، آزمایشهای خون و در نهایت، در موارد لازم، نمونهبرداری از روده باریک انجام میشود.
به گفته وی، بررسی آنتیبادیهایی مانند Anti-tTG، آنتیاندومیزیال و آنتیگلیادین از جمله آزمایشهای مورد استفاده در فرآیند تشخیص سلیاک هستند.
حذف کامل گلوتن؛ تنها راه کنترل سلیاک
بهشتی نامدار با بیان اینکه درمان دارویی قطعی برای سلیاک وجود ندارد، خاطرنشان کرد: مؤثرترین و تنها راه کنترل این بیماری، حذف کامل و مادامالعمر گلوتن از رژیم غذایی است.
وی افزود: در صورت رعایت دقیق رژیم غذایی بدون گلوتن، اغلب بیماران طی مدت کوتاهی بهبود قابل توجهی پیدا میکنند و علائمی مانند اسهال، کمخونی و سایر عوارض ناشی از بیماری نیز کاهش مییابد.
حتی مقادیر اندک گلوتن نیز میتواند مشکلساز باشد
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر ضرورت رعایت دقیق رژیم غذایی در مبتلایان به سلیاک هشدار داد: حتی مقادیر بسیار اندک گلوتن نیز میتواند فرآیندهای التهابی مرتبط با بیماری را دوباره فعال کند؛ بنابراین بیماران باید در انتخاب مواد غذایی دقت کافی داشته باشند.
وی ادامه داد: افراد مبتلا به سلیاک باید از مصرف مواد غذایی حاوی گندم و جو، از جمله نان، کیک، بیسکویت، ماکارونی، رشته و فرآوردههای مشابه، بهطور کامل پرهیز کنند و رژیم غذایی خود را تحت نظر متخصص تغذیه و پزشک دنبال کنند.
بهشتی نامدار در پایان با تأکید بر اهمیت افزایش آگاهی عمومی نسبت به این بیماری گفت: شناخت علائم سلیاک، توجه به نشانههای گوارشی و غیرگوارشی و مراجعه بهموقع برای بررسی و تشخیص، نقش مهمی در پیشگیری از عوارض بیماری و کمک به بهبود کیفیت زندگی مبتلایان دارد.
درج نظر