فناوری بومی ژنتیک، ایران را از واردات کیتهای استخراج DNA بینیاز کرده است
استاد گروه ژنتیک دانشگاه علوم پزشکی مشهد و مدیرعامل شرکت دانشبنیان «پارس سیمرغ دارو» مستقر در پارک علم و فناوری سلامت این دانشگاه، با اشاره به دستاوردهای متخصصان ایرانی در حوزه ژنتیک پزشکی گفت: تولید بومی کیتهای استخراج DNA و RNA و محصولات تشخیص مولکولی، علاوه بر تأمین نیاز کشور، زمینه حضور در بازارهای بینالمللی و توسعه صادرات محصولات دانشبنیان را فراهم کرده است.
دکتر مجید مجرد، در گفتگو با وب دا با بیان اینکه فعالیت در حوزه ژنتیک پزشکی از سالها تجربه علمی، پژوهشی و حضور در آزمایشگاههای تشخیص پزشکی سرچشمه گرفته است، اظهار کرد: سالها به عنوان پژوهشگر و عضو هیأت علمی دانشگاه، مصرفکننده کیتها و مواد اولیه وارداتی بودیم و همواره این پرسش وجود داشت که چرا محصولاتی که فناوری تولید آنها در کشور قابل دستیابی است، باید با هزینههای بالا از خارج وارد شوند؛ موضوعی که در دوران تحریم و بهویژه همهگیری کرونا، چالشهای جدی برای نظام سلامت ایجاد کرد.
وی با اشاره به روزهای دشوار شیوع ویروس کرونا افزود: در ماههای ابتدایی همهگیری، بسیاری از شرکتهای بزرگ دنیا از عرضه تجهیزات و کیتهای آزمایشگاهی خودداری کردند و دسترسی به اقلام حیاتی تشخیص بیماری با مشکلات فراوانی همراه شد، اما همین شرایط دشوار به نقطه عطفی برای شکوفایی توان شرکتهای دانشبنیان ایرانی تبدیل شد.
استاد گروه ژنتیک دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: در آن مقطع، تعدادی از شرکتهای دانشبنیان کشور توانستند در مدت کوتاهی کیتهای استخراج ماده ژنتیکی و محصولات تشخیص مولکولی را با کیفیت بالا تولید کنند. این اتفاق نه تنها نیاز آزمایشگاههای کشور را تأمین کرد، بلکه با افزایش تولید، قیمت محصولات داخلی نیز کاهش یافت و وابستگی به واردات به شکل محسوسی کم شد.
وی با بیان اینکه امروز بیش از ۱۰ شرکت دانشبنیان ایرانی در این حوزه فعالیت میکنند، خاطرنشان کرد: ارزیابیهای تخصصی نشان داده است که کیفیت برخی از محصولات تولید داخل با نمونههای معتبر خارجی برابری میکند و حتی قابلیت حضور در بازارهای بینالمللی را نیز دارند؛ موضوعی که نشان میدهد دیگر ضرورتی برای واردات بسیاری از این محصولات وجود ندارد.
از تجربه کرونا تا صادرات فناوری ایرانی
دکتر مجرد با اشاره به نقش حیاتی کیتهای استخراج DNA و RNA در آزمایشهای تشخیص مولکولی گفت: کیفیت مرحله استخراج ماده ژنتیکی، اساس دقت تمامی آزمایشهای ژنتیکی است. این محصولات، ماده ژنتیکی ویروسها، باکتریها یا سلولهای انسانی را با خلوص بالا آماده میکنند تا امکان تشخیص دقیق بیماریها فراهم شود و هرچه این فناوری پیشرفتهتر باشد، نتایج آزمایش نیز قابل اعتمادتر خواهد بود.
وی با یادآوری حضور خود در آزمایشگاههای تشخیص کرونا در اوج همهگیری افزود: آن روزها برای جامعه علمی کشور تنها یک بحران نبود؛ بلکه فرصتی برای آزمودن توان داخلی بود. بسیاری از متخصصان دانشگاهی و شرکتهای دانشبنیان شبانهروز در کنار کادر درمان فعالیت کردند و نتیجه این تلاشها، شکلگیری زیرساختی ارزشمند در صنعت زیستفناوری کشور بود که امروز ثمرات آن را در تولید محصولات پیشرفته و توسعه صادرات مشاهده میکنیم.
حمایت از تولید دانشبنیان، سرمایهگذاری برای آینده سلامت کشور است
مدیرعامل شرکت دانشبنیان پارس سیمرغ دارو با تأکید بر ضرورت حمایت هدفمند از تولیدکنندگان داخلی اظهار کرد: زمانی که محصولی با کیفیت قابل رقابت در داخل کشور تولید میشود، حمایت از آن تنها حمایت از یک شرکت نیست؛ بلکه سرمایهگذاری برای حفظ دانش، اشتغال متخصصان، توسعه فناوری و تقویت امنیت سلامت کشور است.
وی افزود: شرکتهای دانشبنیان به دنبال افزایش قیمت محصولات نیستند؛ هدف اصلی آنها توسعه بازار، افزایش تیراژ تولید و کاهش هزینه تمامشده است. هرچه سهم تولید داخلی در بازار افزایش یابد، امکان رقابت در بازارهای جهانی نیز بیشتر خواهد شد.
ویرایش ژن؛ گام بعدی دانشمندان ایرانی برای درمان بیماریهای ژنتیکی
دکتر مجرد، ویرایش ژن را یکی از مهمترین محورهای فعالیت این شرکت دانشبنیان عنوان کرد و گفت: فناوری ویرایش ژن، پیشرفتهترین عرصه علم ژنتیک در جهان است و آینده درمان بسیاری از بیماریهای ارثی را رقم خواهد زد. خوشبختانه متخصصان ایرانی نیز در این حوزه به دانش فنی ارزشمندی دست یافتهاند و امروز خدمات تخصصی و محصولات پژوهشی مورد نیاز مراکز تحقیقاتی کشور را تولید میکنند.
وی ابراز امیدواری کرد که با تداوم حمایت از پژوهش و شرکتهای دانشبنیان، نتایج این تحقیقات به مرحله کارآزماییهای بالینی و سپس درمان بیماران برسد و بیماران مبتلا به بیماریهای ژنتیکی بتوانند از این فناوریهای نوین بهرهمند شوند.
مشهد؛ یکی از کانونهای توسعه فناوریهای ژنتیک کشور
استاد گروه ژنتیک دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به ظرفیتهای علمی این دانشگاه و پارک علم و فناوری سلامت گفت: همافزایی میان دانشگاه، مراکز پژوهشی و شرکتهای دانشبنیان، بستر ارزشمندی برای توسعه فناوریهای پیشرفته سلامت ایجاد کرده است و مشهد امروز به یکی از قطبهای مهم زیستفناوری و ژنتیک کشور تبدیل شده است.
وی در پایان تأکید کرد: اگر حمایت از شرکتهای دانشبنیان و فناوریهای نوین با همین شتاب ادامه یابد، ایران میتواند در آینده نزدیک علاوه بر تأمین کامل نیاز داخلی، به یکی از مراکز ارائه خدمات و فناوریهای ژنتیکی در منطقه تبدیل شود؛ مسیری که علاوه بر ارتقای سلامت جامعه، اقتصاد دانشبنیان کشور را نیز متحول خواهد کرد.
درج نظر