پایگاه خبری وبدا

استاد گروه روانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با هشدار نسبت به افزایش جراحی‌های زیبایی، بر ضرورت ارزیابی روان‌پزشکی و سنجش انتظارات متقاضیان پیش از انجام عمل تأکید کرد.

دکتر منصور شکیبا، استاد گروه روانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با اشاره به افزایش قابل توجه جراحی‌های زیبایی در ایران و جهان اظهار کرد: بخشی از متقاضیان این جراحی‌ها پیش از انجام عمل با مشکلات و اختلالات روان‌پزشکی از جمله اختلال بدشکلی بدن، افسردگی، اضطراب و وسواس مواجه هستند و بی‌توجهی به وضعیت روانی فرد می‌تواند رضایت وی از نتیجه عمل را تحت تأثیر قرار دهد.

وی در گفت‌وگو با خبرنگار وبدا افزود: جراحی‌های زیبایی طیف گسترده‌ای از مداخلات را شامل می‌شوند که از جمله آن‌ها می‌توان به جراحی‌های زیبایی صورت، تزریق چربی، لیپوساکشن، افزایش حجم سینه، ابدومینوپلاستی، بلفاروپلاستی و لابیاپلاستی اشاره کرد و این اقدامات به‌ویژه در میان زنان با استقبال بیشتری مواجه شده است.

نارضایتی از ظاهر همیشه با جراحی برطرف نمی‌شود

این روانپزشک با بیان اینکه در برخی متقاضیان، ریشه نارضایتی از ظاهر، جسمانی نیست، تصریح کرد: اختلال بدشکلی بدن، ویژگی‌های شخصیتی خودشیفته یا نمایشی، افسردگی و وسواس از جمله مشکلاتی هستند که ممکن است در برخی متقاضیان جراحی زیبایی مشاهده شوند.

دکتر شکیبا ادامه داد: برخی افراد اعتمادبه‌نفس پایینی دارند و تصویر ذهنی آنان از ظاهر خود با واقعیت فاصله دارد؛ بنابراین حتی پس از انجام جراحی نیز ممکن است به رضایت پایدار دست پیدا نکنند، زیرا عامل اصلی نارضایتی، برداشت و ارزیابی روانی فرد از ظاهر خود است و لزوماً با اصلاح یک ویژگی جسمانی برطرف نمی‌شود.

وی با اشاره به اهمیت بررسی انتظارات بیمار پیش از عمل گفت: یکی از مهم‌ترین مراحل ارزیابی، بررسی میزان واقع‌بینانه بودن انتظارات فرد از نتیجه جراحی است. اگر بیمار انتظار غیرواقعی از نتیجه عمل داشته باشد، حتی در صورت موفقیت فنی جراحی نیز ممکن است احساس نارضایتی کند.

ضرورت بررسی سابقه روانی و جراحی متقاضی

استاد گروه روانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرد: پیش از انجام جراحی زیبایی، لازم است مصاحبه تخصصی روان‌شناختی و روان‌پزشکی انجام شود تا مشخص شود نگرانی فرد درباره ظاهر خود از چه زمانی آغاز شده، آیا سابقه انجام جراحی‌های زیبایی قبلی داشته و میزان رضایت وی از نتایج قبلی چگونه بوده است.

وی افزود: همچنین باید سابقه شکایت‌های مکرر از جراحان، تعارض با پزشکان، رفتارهای پرخاشگرانه، میزان وسواس، تصویر بدنی، ویژگی‌های شخصیتی و شرایط اجتماعی فرد مورد توجه قرار گیرد.

نادیده گرفتن سلامت روان می‌تواند پیامدهای جدی داشته باشد

دکتر شکیبا با هشدار نسبت به پیامدهای احتمالی نارضایتی پس از جراحی اظهار کرد: در برخی موارد، اگر نتیجه عمل با انتظار فرد مطابقت نداشته باشد، ممکن است بیمار با پزشک یا جراح وارد تنش شود، نسبت به نتیجه عمل اعتراض و شکایت کند یا رفتارهای پرخاشگرانه نشان دهد.

وی ادامه داد: در موارد شدیدتر، نارضایتی از نتیجه جراحی می‌تواند با تشدید مشکلات روان‌پزشکی، افسردگی شدید و حتی افکار یا رفتارهای خودآسیب‌رسان همراه شود؛ از این رو، ارزیابی وضعیت روانی متقاضی نباید به عنوان یک موضوع فرعی یا تشریفاتی در نظر گرفته شود.

تبلیغات اغواکننده؛ عاملی در شکل‌گیری انتظارات غیرواقعی

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به نقش تبلیغات در افزایش تمایل افراد به جراحی‌های زیبایی گفت: تبلیغات گسترده در فضای مجازی و ارائه تصاویر و وعده‌های غیرواقعی می‌تواند انتظارات افراد را از نتیجه جراحی افزایش دهد و تصویری غیرواقع‌بینانه از موفقیت این اقدامات ایجاد کند.

وی توصیه کرد: افراد پیش از تصمیم‌گیری برای جراحی زیبایی، تحت تأثیر تبلیغات و وعده‌های غیرواقعی قرار نگیرند و درباره ضرورت انجام عمل، عوارض احتمالی، محدودیت‌های نتیجه و میزان واقع‌بینانه بودن انتظارات خود با پزشک و در صورت نیاز متخصص سلامت روان مشورت کنند.

دکتر شکیبا در پایان خاطرنشان کرد: تصمیم برای انجام جراحی زیبایی باید آگاهانه، واقع‌بینانه و پس از ارزیابی کامل جسمی و روانی گرفته شود. توجه همزمان به سلامت جسم و روان نه‌تنها به نفع بیمار و پزشک است، بلکه می‌تواند از بروز نارضایتی، پیامدهای روانی و تحمیل هزینه‌های اقتصادی و اجتماعی قابل توجه به فرد، خانواده و جامعه پیشگیری کند.