پایگاه خبری وبدا

دکتر محمد غروی، عضو هیأت علمی گروه بیهوشی و استاد دانشکده پزشکی مشهد، پزشکی را حرفه‌ای می‌داند که در آن نگاه پزشک محدود به جسم، عضو یا اندام آسیب‌دیده نیست، بلکه تمامیت وجود یک انسان را در نظر می‌گیرد. او که بنیان‌گذار رشته فلوشیپ بیهوشی نوزادان و اطفال در کشور است، تأکید می‌کند یک پزشک با هر مقام و رتبه آموزشی، پیش از هر چیز باید نگاه بیمارمحور داشته باشد و در برخورد با بیمار، فارغ از جایگاه اجتماعی، ملیت یا وضعیت اقتصادی، اخلاق و کرامت انسانی را رعایت کند.

بیمار؛ محور اصلی آموزش و ولی‌نعمت ما

دکتر غروی در توضیح نگاه خود به آموزش پزشکی، میان آموزش علوم پایه و آموزش بالینی تفاوت قائل شده و می‌گوید استاد بالینی باید همیشه بیمار را در مرکز توجه قرار دهد. به باور این استاد باسابقه، بیمار ولی‌نعمت ماست؛ لذا «تکریم بیمار» فقط یک شعار نیست، بلکه یک الزام است. از نگاه او، یک پزشک در برابر همه بیماران، فارغ از وضعیت مالی، جایگاه اجتماعی و شغل و منصب آنان، نگاهی یکسان و برابر دارد و همین نگاه برابر است که موجب قداست حرفه پزشکی می‌شود.

مطالعه مستمر؛ شرط اصلی ارتقای آموزش و به‌روز ماند

این استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد در ادامه بر اهمیت مطالعه مداوم تأکید کرده و علوم پزشکی را دانشی بسیار گسترده می‌داند که پیوسته با توجه به تحقیقات و پژوهش‌های فراوان دانشمندان، در حال تغییر و اصلاح است. او می‌گوید در این رشته، کتاب‌های قطور و مرجع تنها برای تزیین کتابخانه نیستند، بلکه باید کلمه به کلمه خوانده شوند و به دلیل گستردگی مطالب، به‌طور مداوم مرور گردند. کتاب‌های مرجع و غیرمرجع نیمه‌عمری کمتر از چهار-پنج سال دارند و اگر بازنگری و اصلاح نشوند، قدیمی و منسوخ محسوب می‌شوند؛ از همین رو، یک پزشک می‌بایست تا آخر عمر مطالعه مداوم داشته باشد.

دکتر غروی تأکید می‌کند که در علوم پزشکی، آموزش نظری و مهارت بالینی در یک امتداد هستند و بدون دانش نظری (یا با دانش نظری ناکافی)، انجام مهارت‌های بالینی می‌تواند خطرآفرین باشد. در واقع، آموزش‌های نظری پیش‌نیاز مهارت‌های بالینی هستند.

پزشکی؛ حرفه‌ای که اخلاق را در ذات خود دارد

این استاد بیهوشی، درمان را یکی از ملموس‌ترین خدمات انسانی می‌داند؛ خدمتی که نتیجه‌اش بلافاصله در زندگی بیمار دیده می‌شود. او می‌گوید برخلاف برخی رشته‌های پایه مثل ریاضیات یا فیزیک (که اگرچه علوم پایه بسیار مهمی هستند اما خدمات آن‌ها مانند پزشکی ملموس نیست)، حُسن حرفه پزشکی در این است که به ارتباط پزشک و بیمار معنویت خاصی می‌بخشد و این ارتباط، به‌نفسه یک ارتباط اخلاقی است.

آموزش و درمان نیازمند اختصاص بودجه مناسب است

از نگاه دکتر غروی، این ارتباط نباید با مسائل مالی مخدوش شود. دولت با اختصاص بودجه مناسب و از طریق شرکت‌های مالی و بیمه‌گر باید هزینه‌ها را به‌نحوی پرداخت کند که این مسائل میان درمانگر و بیمار قرار نگیرد و ارتباط معنوی آن‌ها آسیب نبیند. همچنین برای ارتقای کیفیت آموزش، خرید تجهیزات آموزشی و کمک‌آموزشی، تربیت نیروی انسانی، ایجاد فضاهای مناسب آموزشی و ارتباط با دانشگاه‌های تراز اول جهان، تخصیص اعتبار و بودجه کافی ضروری است.

توصیه به جوانان: با عشق و علاقه وارد شوید

این استاد برتر آموزشی خطاب به جوانان و همکاران تازه وارد به عرصه پزشکی، «علاقه» را شرط اول موفقیت می‌داند. او می‌گوید هر کسی که با انگیزه و علاقه وارد یک رشته می‌شود، باید آمادگی شب‌بیداری، زحمت و تمرکز بر درس و بیمار را داشته باشد.

دکتر غروی تأکید می‌کند که دوران تخصص، رزیدنتی و فلوشیپ، دوران تمرکز بر یادگیری است و در این دوره نباید ذهن را درگیر مسائل حاشیه‌ای کرد. به باور او، آن‌چه امروز صرف مطالعه و درمان می‌شود، در آینده ثمره خود را نشان خواهد داد.

از دوره دانشجویی در مشهد تا پایه‌گذاری فلوشیپ بیهوشی اطفال در کشور

دکتر غروی در ادامه به مسیر حرفه‌ای خود اشاره می‌کند؛ مسیری که از پزشکی عمومی در دانشگاه مشهد آغاز شد و با تخصص بیهوشی در همان دانشگاه ادامه یافت. راه‌اندازی رشته فلوشیپ بیهوشی اطفال در کشور که از سال ۱۳۸۷ در دانشگاه مشهد پایه‌گذاری شد، از خدمات شایان توجه این استاد باسابقه است.

به گفته او، پس از مشهد، این مجوز در سال ۱۳۹۲ به دانشگاه شهید بهشتی داده شد و در سال‌های ۱۳۹۴ و ۱۳۹۵ نیز دانشگاه‌های تبریز، اصفهان و شیراز به این مسیر پیوستند.

دکتر غروی مشهد را پیشگام این حوزه در کشور می‌داند و از مرحوم دکتر علیرضا سبزواری، نخستین دانش‌آموخته این فلوشیپ، با اندوه یاد می‌کند؛ شاگردی که به گفته او در ۵۰ سالگی بر اثر سکته قلبی درگذشت.

وی همچنین از دریافت مجوز توسط دانشگاه تهران در سال ۱۳۹۹ یاد می‌کند و این را برای مشهد افتخاری بزرگ می‌داند؛ زیرا به ندرت پایه‌گذاری یک رشته از دانشگاهی غیر از تهران آغاز شده است. مشهد در این زمینه حتی پیش از دانشگاه‌های منطقه، پیشگام بوده است.

منتورشیپ؛ تجربه‌ای برای شروعی بهتر در بیهوشی

دکتر غروی در بخش پایانی سخنانش از طرحی که خود طراحی کرده است با افتخار یاد می‌کند: «دوره منتورشیپ بیهوشی» برای دستیاران. او صادقانه ابراز می‌دارد که این دوره، اقتباسی از الگوی دانشگاه استنفورد است. این دوره در ماه اول ورود دستیار به رشته بیهوشی برگزار می‌شود و طی آن در ۲۲ جلسه، مباحث اصلی و هسته‌ای این رشته آموزش داده می‌شود.

او برای این دوره کتابی با عنوان «بیهوشی در گام اول» تألیف کرده و می‌گوید در این برنامه، دستیار تازه‌وارد همراه استاد وارد گروه بیهوشی، بیمارستان و اتاق عمل می‌شود تا هم با مباحث نظری و هم با اصول عملی رشته آشنا شود.

دکتر غروی این دوره را راهی برای شناخت واقعی رشته از همان ابتدا می‌داند؛ به‌ویژه در رشته‌هایی مانند بیهوشی که دستیار باید با آگاهیِ کامل به آن علاقه داشته باشد. به باور او، دوره منتورشیپ می‌تواند برای همه رشته‌ها الگوی مناسبی باشد؛ الگویی که در آن، فرد از همان روزهای اول می‌فهمد با چه مسیری روبه‌روست، چه مطالبی باید بیاموزد و آیا واقعاً به این راه علاقه دارد یا خیر.