پایگاه خبری وبدا

متخصص بیماری‌های عفونی مرکز آموزشی، پژوهشی و درمانی شهید هاشمی‌نژاد با تأکید بر اهمیت تشخیص زودهنگام هپاتیت، گفت: بسیاری از مبتلایان به هپاتیت‌های مزمن B و C تا سال‌ها هیچ علامت مشخصی ندارند و تنها از طریق انجام آزمایش‌های غربالگری شناسایی می‌شوند؛ از این رو آگاهی عمومی، واکسیناسیون و انجام غربالگری در افراد در معرض خطر، نقش تعیین‌کننده‌ای در پیشگیری از عوارض جدّی این بیماری دارد.

دکتر مهرداد اسماعیل‌زاده، متخصص بیماری‌های عفونی و عضو هیأت علمی مرکز آموزشی، پژوهشی و درمانی شهید هاشمی‌نژاد در گفتگو با وب دا  همزمان با روز جهانی هپاتیت اظهار کرد: هپاتیت به معنای التهاب کبد است و در صورت تشخیص دیرهنگام می‌تواند به عوارض جبران‌ناپذیری همچون سیروز، نارسایی و سرطان کبد منجر شود.

وی با اشاره به اینکه بسیاری از مبتلایان، به‌ویژه در هپاتیت‌های مزمن B و C، سال‌ها بدون علامت زندگی می‌کنند، افزود: همین موضوع اهمیت انجام آزمایش‌های غربالگری را در افراد پرخطر دوچندان می‌کند؛ زیرا تشخیص زودهنگام، فرصت درمان مؤثر و پیشگیری از آسیب‌های جدّی کبدی را فراهم می‌سازد.

این متخصص بیماری‌های عفونی با تشریح انواع هپاتیت‌های ویروسی گفت: هپاتیت‌های A، B، C، D و E از مهم‌ترین انواع این بیماری هستند که هر یک راه انتقال، شدت بیماری و شیوه درمان متفاوتی دارند. هپاتیت‌های A و E عمدتاً از طریق آب و غذای آلوده منتقل می‌شوند، در حالی که هپاتیت‌های B و C بیشتر از طریق تماس با خون آلوده، استفاده مشترک از سرنگ، وسایل تیز و برنده غیراستریل، انجام اقدامات پزشکی یا زیبایی در مراکز غیرمجاز، روابط جنسی محافظت‌نشده و در مورد هپاتیت B از مادر به نوزاد انتقال می‌یابند.

دکتر اسماعیل‌زاده درباره علائم بیماری نیز اظهار کرد: خستگی، ضعف، بی‌اشتهایی، تهوع، درد در قسمت راست و بالای شکم، زردی پوست و چشم‌ها، تیره شدن ادرار و روشن شدن رنگ مدفوع از مهم‌ترین علائم هپاتیت به شمار می‌روند، اما در بسیاری از بیماران، به‌ویژه در مراحل اولیه، بیماری کاملاً بدون علامت است و همین موضوع ضرورت انجام آزمایش در افراد در معرض خطر را افزایش می‌دهد.

وی با تأکید بر اینکه پیشگیری همچنان مؤثرترین راه مقابله با هپاتیت است، خاطرنشان کرد: واکسیناسیون هپاتیت B یکی از موفق‌ترین برنامه‌های پیشگیری در جهان محسوب می‌شود و می‌تواند از بیش از ۹۵ درصد موارد ابتلا جلوگیری کند. همچنین رعایت بهداشت فردی، پرهیز از استفاده مشترک از تیغ، مسواک و سرنگ، اطمینان از استریل بودن وسایل پزشکی و آرایشی، انجام آزمایش در افراد پرخطر و مراقبت‌های دوران بارداری برای جلوگیری از انتقال ویروس از مادر به نوزاد، از مهم‌ترین راهکارهای کنترل بیماری است.

عضو هیأت علمی مرکز آموزشی، پژوهشی و درمانی شهید هاشمی‌نژاد درباره درمان هپاتیت نیز گفت: هپاتیت‌های A و E معمولاً با درمان حمایتی، استراحت و مصرف مایعات کافی بهبود می‌یابند. در هپاتیت B، داروهای ضدویروس می‌توانند تکثیر ویروس را کنترل کرده و خطر بروز سیروز و سرطان کبد را به میزان قابل توجهی کاهش دهند. همچنین هپاتیت C با داروهای خوراکی جدید طی یک دوره درمانی هشت تا ۱۲ هفته‌ای، در بیش از ۹۵ درصد بیماران به طور کامل درمان می‌شود که از مهم‌ترین دستاوردهای پزشکی سال‌های اخیر به شمار می‌رود.

وی با اشاره به هدف سازمان جهانی بهداشت برای حذف هپاتیت‌های ویروسی به عنوان یک تهدید سلامت عمومی تا سال ۲۰۳۰ تصریح کرد: دستیابی به این هدف نیازمند افزایش آگاهی عمومی، توسعه برنامه‌های غربالگری، تشخیص زودهنگام، دسترسی عادلانه به خدمات درمانی و گسترش واکسیناسیون است. با وجود پیشرفت‌های چشمگیر در درمان، هنوز میلیون‌ها نفر در سراسر جهان از ابتلای خود به هپاتیت B و C بی‌اطلاع هستند و بدون دریافت درمان مناسب زندگی می‌کنند.

دکتر اسماعیل‌زاده در پایان توصیه کرد: افرادی که سابقه تماس با خون یا فرآورده‌های خونی، تزریق مشترک، انجام خالکوبی یا دریافت خدمات زیبایی در مراکز غیرمعتبر و یا سایر عوامل خطر را دارند، حتماً برای انجام آزمایش‌های غربالگری و بررسی وضعیت کبد به پزشک مراجعه کنند؛ چرا که تشخیص زودهنگام، آغاز به‌موقع درمان و پیگیری منظم، مؤثرترین راه پیشگیری از عوارض شدید بیماری و حفظ سلامت کبد است.