پایگاه خبری وبدا

دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش سلامت کودکان و نوزادان در توسعه پایدار کشور گفت: تقویت نظام پیشگیری و مراقبت‌های اولیه، به‌ویژه آموزش والدین و مراقبان کودک، نخستین گام در حفظ سلامت نسل آینده است و توجه به تغذیه، شیردهی، واکسیناسیون و سلامت روان کودکان باید در اولویت برنامه‌های سلامت قرار گیرد.

دکتر علیرضا خادمی در گفت‌وگو با وب‌دا اظهار کرد: هر جامعه‌ای برای دستیابی به توسعه پایدار، به برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری در حوزه سلامت کودکان و نوزادان نیاز دارد. سازمان جهانی بهداشت نیز با توجه به اهمیت این موضوع، برنامه‌های متعددی را برای ارتقای سلامت این گروه تدوین کرده و کشورها را به تلاش مستمر برای بهبود شاخص‌های سلامت کودکان و نوزادان ترغیب می‌کند.

وی افزود: کودکان و نوزادان سرمایه‌های آینده هر کشور هستند و سرمایه‌گذاری در سلامت آنان، در واقع سرمایه‌گذاری برای آینده نیروی انسانی جامعه است. ازاین‌رو، کشورها تلاش می‌کنند با بهره‌گیری از روش‌های خلاقانه و نوآورانه در تأمین سلامت کودکان و نوزادان، از این سرمایه ارزشمند محافظت کنند.

سلامت جسمی کودکان بر سلامت روان و آینده اجتماعی آنان تأثیر می‌گذارد

رئیس بخش مراقبت‌های ویژه کودکان بیمارستان کودکان اکبر با تأکید بر ارتباط سلامت جسم و روان اظهار کرد: وضعیت جسمی کودکان بر تفکر، احساسات، رفتار و تعاملات اجتماعی آنان تأثیر می‌گذارد. آسیب‌های جسمی در دوران کودکی، به دلیل قرار داشتن فرد در مرحله رشد و تکامل، می‌تواند پیامدهای گسترده‌تری بر آینده و شرایط روانی او داشته باشد.

خادمی افزود: برای مثال، از دست دادن یکی از اندام‌ها در پی یک حادثه، ممکن است در فرد بزرگسال به دلیل تکمیل بخش عمده‌ای از فرایند رشد، پیامدهای متفاوتی نسبت به کودکی داشته باشد که هنوز در مسیر رشد جسمی و روانی قرار دارد. بنابراین، پیشگیری از آسیب‌ها و توجه همه‌جانبه به سلامت کودکان، اهمیت ویژه‌ای دارد.

بیماری‌های ژنتیکی و مشکلات حوالی تولد؛ از مهم‌ترین چالش‌های سلامت کودکان

این دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد در ادامه، با اشاره به بیماری‌های شایع در نوزادان و کودکان گفت: سندروم‌های ژنتیکی و بیماری‌های مرتبط با دوران بارداری و حوالی تولد، از جمله گروه‌های مهم بیماری در کودکان هستند و سهم قابل‌توجهی در مرگ‌ومیر این گروه سنی دارند.

وی افزود: عفونت‌های تنفسی نیز از گروه‌های مهم بیماری‌های شایع کودکان به شمار می‌روند و بیماری‌های تنفسی و مشکلات حوالی تولد، بخش قابل‌توجهی از بار خدمات درمانی در بخش‌های مراقبت ویژه کودکان و نوزادان را به خود اختصاص می‌دهند.

ظرفیت مناسب دانشگاه علوم پزشکی مشهد در مراقبت‌های ویژه کودکان و نوزادان

خادمی درباره امکانات درمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در این حوزه اظهار کرد: خوشبختانه بیمارستان‌های امام رضا(ع) و دکتر شیخ از ظرفیت‌ها و امکانات مناسبی برای درمان کودکان و نوزادان برخوردارند و دانشگاه علوم پزشکی مشهد از مراکز دانشگاهی موفق کشور در حوزه سلامت این گروه سنی محسوب می‌شود.

وی با اشاره به ظرفیت بخش‌های مراقبت ویژه در دانشگاه افزود: در حال حاضر، ظرفیت بخش‌های مراقبت ویژه نوزادان دانشگاه علوم پزشکی مشهد ۱۲۰ تخت و ظرفیت بخش‌های مراقبت ویژه کودکان ۷۰ تخت است که زیرساخت مهمی برای ارائه خدمات تخصصی به بیماران به شمار می‌رود.

پیشگیری، آموزش والدین، تغذیه مناسب و واکسیناسیون؛ محورهای اصلی سلامت کودکان

عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، تقویت نظام پیشگیری را نخستین اولویت در تأمین سلامت کودکان دانست و گفت: از آنجا که پیشگیری عموماً هزینه کمتری نسبت به درمان دارد، لازم است نظام پیشگیری و مراقبت‌های اولیه تقویت شود. نخستین گام در این مسیر، آموزش والدین و مراقبان کودک است.

وی ادامه داد: تغذیه کودک باید به‌طور دقیق مورد توجه و پایش قرار گیرد و شیردهی و استفاده از شیر مادر نیز از موضوعات بسیار مهم در حفظ سلامت نوزادان و کودکان است.

خادمی واکسیناسیون را از دیگر ارکان مهم پیشگیری برشمرد و اظهار کرد: خوشبختانه واکسن‌هایی مانند پنوموکوک و روتاویروس در برنامه واکسیناسیون کشوری قرار گرفته‌اند و برای کودکان زیر یک سال ارائه می‌شوند. بااین‌حال، به گفته وی، برای کودکان بالای یک سال هنوز برنامه‌ریزی مشابهی انجام نشده است که هزینه بالای این واکسن‌ها از جمله ملاحظات آن به شمار می‌رود.

وی افزود: پیشنهاد من این است که با اختصاص یارانه به واکسن‌ها، امکان دسترسی خانواده‌ها به این خدمات افزایش یابد تا در کاهش بار بیماری‌های تنفسی کودکان مؤثر باشد.

توسعه خدمات تخصصی و توجه به سلامت روان کودکان ضروری است

رئیس بخش مراقبت‌های ویژه کودکان بیمارستان کودکان اکبر، غربالگری ژنتیکی را از دیگر اقدامات ضروری برای حفظ سلامت کودکان عنوان کرد و گفت: ارتقای زیرساخت‌های درمانی تخصصی کودک‌محور، از جمله توسعه بخش‌های مراقبت ویژه کودکان و نوزادان، اهمیت زیادی دارد و در کنار آن باید رشته‌های تخصصی مرتبط با سلامت کودکان نیز توسعه یابند.

وی با اشاره به گستردگی رشته‌های فوق‌تخصصی کودکان در جهان افزود: امروزه حدود ۱۲۰ رشته فوق‌تخصصی کودکان در دنیا وجود دارد که سرمایه‌گذاری برای توسعه این حوزه‌ها ضروری است. همچنین باید آموزش‌های تخصصی پرستاری و مراقبت‌های ویژه مرتبط با کودکان تقویت شود.

خادمی ادامه داد: توسعه خدمات کودک‌محور نباید تنها به رشته‌های پزشکی محدود شود؛ بلکه حوزه‌هایی مانند روان‌شناسی، روان‌پزشکی، فیزیوتراپی و کاردرمانی نیز باید متناسب با نیازهای کودکان توسعه پیدا کنند.

وی با تأکید بر اهمیت سلامت روان کودکان گفت: آموزش مهارت‌هایی مانند کنترل خشم، تصمیم‌گیری، مدیریت زمان و کار گروهی باید مورد توجه قرار گیرد تا کودکان علاوه بر سلامت جسمی، از توانمندی‌های روانی و اجتماعی لازم برای زندگی سالم برخوردار شوند.

حمایت بیمه‌ای و همکاری مدارس با نظام سلامت برای حمایت از کودکان

این دانشیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان، گسترش پوشش‌های بیمه‌ای و کاهش هزینه‌های خدمات توان‌بخشی را از سیاست‌های مؤثر در حمایت از سلامت کودکان دانست و افزود: ارائه رایگان برخی خدمات توان‌بخشی برای کودکان نیز می‌تواند در کاهش بار مالی خانواده‌ها و تسهیل دسترسی آنان به خدمات مورد نیاز مؤثر باشد.

وی همچنین بر نقش مدارس در حفظ سلامت کودکان تأکید کرد و گفت: برقراری ارتباط و هماهنگی نزدیک میان آموزش‌وپرورش و دانشگاه علوم پزشکی در حوزه سلامت کودکان ضروری است تا با هم‌افزایی نظام آموزشی و نظام سلامت، زمینه ارتقای سلامت جسمی، روانی و اجتماعی نسل آینده فراهم شود.