پایگاه خبری وبدا

عضو هیأت علمی گروه کودکان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش بی‌بدیل تغذیه با شیر مادر در تأمین سلامت جسمی، روانی و اجتماعی کودکان گفت: تغذیه انحصاری با شیر مادر در شش ماه نخست زندگی و ادامه آن تا دو سالگی، یکی از مهم‌ترین اقدامات پیشگیرانه برای کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های واگیر و غیرواگیر و تضمین سلامت مادر و کودک است.

دکتر سهیلا خزاعی همزمان با هفته جهانی تغذیه با شیر مادر (اول تا هفتم آگوست، برابر با ۱۰ تا ۱۶ مرداد) در گفتگو با وب دا اظهار کرد: این مناسبت هر سال در بیش از ۱۲۰ کشور جهان برگزار می‌شود و فرصتی ارزشمند برای افزایش آگاهی خانواده‌ها و جامعه درباره اهمیت شیر مادر و تأثیر آن بر سلامت نسل آینده است.

وی با بیان اینکه تغذیه با شیر مادر تنها یک روش تغذیه‌ای نیست، بلکه یک برنامه بیولوژیک برای سلامت آینده کودک محسوب می‌شود، افزود: در آموزه‌های دینی نیز بر اهمیت شیردهی تأکید شده است؛ به‌گونه‌ای که در هشت آیه قرآن کریم به این موضوع اشاره شده و در آیه ۲۳۳ سوره بقره نیز بر ادامه شیردهی تا دو سالگی تأکید شده است.

عضو هیأت علمی گروه کودکان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به آثار بلندمدت شیر مادر بر سلامت کودکان تصریح کرد: مطالعات علمی نشان داده است تغذیه با شیر مادر می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌هایی مانند دیابت، چاقی، فشار خون بالا و برخی سرطان‌ها را کاهش دهد و در کنترل بار بیماری‌های غیرواگیر نقش مؤثری داشته باشد.

وی ادامه داد: شیر مادر حاوی ترکیبات فعال زیستی مانند میکروRNAها، فاکتورهای رشد، آنتی‌بادی‌های ترشحی، سلول‌های ایمنی شامل نوتروفیل‌ها، ماکروفاژها و لنفوسیت‌ها و همچنین ترکیبات پری‌بیوتیک و الیگوساکاریدهای اختصاصی است که در تکامل سیستم ایمنی و تنظیم فرآیندهای زیستی بدن شیرخوار نقش مهمی ایفا می‌کنند.

دکتر خزاعی با تأکید بر اینکه شیر مادر یک ماده زنده و منحصر به فرد است، خاطرنشان کرد: حتی پیشرفته‌ترین انواع شیر خشک نیز قابل مقایسه با شیر مادر نیستند؛ زیرا شیر مادر متناسب با نیازهای رشدی کودک تغییر می‌کند و علاوه بر تأمین مواد غذایی مورد نیاز، از کودک در برابر بسیاری از عوامل بیماری‌زا محافظت می‌کند.

وی با اشاره به تأثیر تغذیه با شیر مادر در کاهش هزینه‌های نظام سلامت گفت: کودکانی که با شیر مادر تغذیه می‌شوند، کمتر دچار عفونت‌های تنفسی و گوارشی، آلرژی و سایر بیماری‌ها می‌شوند و به دنبال آن، میزان بستری و هزینه‌های درمانی نیز کاهش می‌یابد.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به توصیه سازمان‌های علمی درباره تغذیه شیرخواران اظهار کرد: تغذیه انحصاری با شیر مادر در شش ماه نخست زندگی توصیه می‌شود و حتی در مناطق گرم و خشک نیز در این مدت، شیرخوار نیاز به دریافت آب جداگانه ندارد. پس از شش ماهگی نیز ادامه شیردهی همراه با تغذیه تکمیلی تا دو سالگی، آثار حفاظتی قابل توجهی برای سلامت کودک به همراه خواهد داشت.

وی درباره شیردهی مادران مبتلا به بیماری‌های عفونی گفت: در بیشتر عفونت‌ها، نیازی به قطع شیردهی وجود ندارد؛ زیرا عوامل ایمنی و آنتی‌بادی‌های موجود در شیر مادر می‌توانند به تقویت سیستم ایمنی شیرخوار کمک کنند.

دکتر خزاعی افزود: در بیماری‌های تنفسی، استفاده از ماسک و رعایت اصول بهداشتی و در بیماری‌های گوارشی، شست‌وشوی صحیح دست‌ها پیش از شیردهی برای کاهش خطر انتقال بیماری کافی است و نیازی به شست‌وشوی نوک پستان وجود ندارد.

وی با اشاره به موارد محدود منع شیردهی تصریح کرد: در شرایط خاصی مانند مصرف برخی داروهای رادیواکتیو، بعضی داروهای مورد استفاده در اختلالات شدید روان‌پزشکی، سل ریوی فعال مادر یا وجود زخم نوک پستان در مادر مبتلا به HIV، ممکن است قطع موقت شیردهی با نظر پزشک ضروری باشد.

عضو هیأت علمی گروه کودکان دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرد: تصمیم‌گیری درباره ادامه یا قطع شیردهی باید تنها بر اساس نظر پزشک انجام شود و در صورت امکان، استفاده از داروهای سازگار با شیردهی در اولویت قرار گیرد تا تغذیه با شیر مادر ادامه یابد.

وی با اشاره به دیگر مزایای تغذیه با شیر مادر گفت: کودکانی که با شیر مادر تغذیه می‌شوند، از ضریب هوشی بالاتر، سلامت روان بهتر، ارتباط عاطفی قوی‌تر با والدین و خطر کمتر ابتلا به بیماری‌های قلبی‌عروقی برخوردار هستند و میزان مرگ‌ومیر در این گروه نیز کاهش می‌یابد.

دکتر خزاعی در پایان با بیان اینکه فواید شیردهی تنها محدود به کودک نیست، اظهار کرد: تغذیه با شیر مادر موجب کاهش خطر ابتلا به برخی بیماری‌ها و سرطان‌ها در مادر نیز می‌شود و علاوه بر ارتقای سلامت جسمی، در تقویت سلامت روانی، اجتماعی و عاطفی مادر و خانواده نقش دارد.

وی تأکید کرد: توصیه متخصصان، تغذیه انحصاری با شیر مادر در شش ماه نخست زندگی و ادامه آن تا دو سالگی است تا زمینه رشد کودکانی سالم و برخوردار از سلامت جسمی و روانی برای آینده جامعه فراهم شود.