در پی انتشار اخباری مبنی بر ابتلای تعدادی از مسافران یک کشتی گردشگری بینالمللی به «هانتاویروس»، نگرانیهایی در سطح افکار عمومی ایجاد شد. با این حال، کارشناسان بهداشت با تأکید بر اینکه این بیماری پدیده جدیدی نیست، اعلام کردند که خطر وقوع پاندمی جهانی بسیار پایین است.
دکتر زهرا نهبندانی، رئیس گروه بیماریهای واگیر معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا با تشریح وضعیت این بیماری، اظهار داشت: بر اساس اعلام سازمان جهانی بهداشت (WHO)، برخلاف دوران کرونا، الگوی انتقال هانتاویروس بهگونهای نیست که منجر به گسترش سریع و جهانی شود.
انتقال انسان به انسان؛ محدود و نادر
این مقام بهداشتی با بیان اینکه انتقال هانتاویروس از فردی به فرد دیگر بسیار نادر است، تصریح کرد: تنها سویه «آند» این ویروس قابلیت انتقال محدود از انسان به انسان را دارد که آن هم مستلزم تماس نزدیک و طولانیمدت است. بنابراین، در حال حاضر شرایط مشابه بحران کووید-۱۹ پیش روی جهان نیست.
دکتر نهبندانی با تأکید بر اینکه تاکنون هیچ موردی از نوع جدید هانتاویروس در ایران گزارش نشده است، افزود: میزان مرگومیر این بیماری بسته به سویه آن متفاوت است. در انواع آسیایی و اروپایی، بیماری عمدتاً با تب خونریزیدهنده و نارسایی کلیوی همراه بوده و نرخ مرگومیر بین ۱ تا ۱۵ درصد برآورد میشود؛ اما در سویه آمریکایی (آند)، به دلیل درگیری مستقیم ریهها و مشکلات قلبی-تنفسی، این رقم به ۳۰ تا ۵۰ درصد میرسد.
جوندگان؛ منبع اصلی انتقال
رئیس گروه بیماریهای واگیر دانشگاه علوم پزشکی مشهد درباره چرخه انتقال این ویروس توضیح داد: هانتاویروس عمدتاً از طریق جوندگان بهویژه موشها (ادرار، مدفوع و بزاق) منتقل میشود. استنشاق ذرات معلق آلوده ناشی از فضولات خشکشده موش، تماس مستقیم با ترشحات این حیوانات و حضور در مکانهای سربسته و بدون تهویه (مانند انبارها و زیرزمینهای آلوده)، اصلیترین راههای سرایت بیماری به انسان هستند.
وی درباره علائم بالینی این بیماری گفت: علائم اولیه شامل تب، خستگی مفرط، دردهای عضلانی، سردرد، لرز و مشکلات گوارشی است. در صورت پیشرفت بیماری، علائم حادتری نظیر سرفه، تنگی نفس شدید، تجمع مایع در ریهها، افت فشار خون و شوک رخ میدهد که میتواند در موارد شدید، منجر به نارسایی تنفسی و مرگ شود.
پیشگیری؛ کلید اصلی مقابله
دکتر نهبندانی با یادآوری اینکه در حال حاضر واکسن جهانی تاییدشده یا درمان ضدویروسی قطعی برای اکثر سویههای هانتاویروس وجود ندارد و درمانها عمدتاً حمایتی هستند، بر رعایت پروتکلهای پیشگیرانه تأکید کرد:بهسازی محیط: جلوگیری از ورود جوندگان به محل زندگی و انبارها
.پرهیز از جارو کردن: تحت هیچ شرایطی نباید فضولات خشک موش را جارو کرد، زیرا باعث پخش ویروس در هوا میشود.ضدعفونیسازی: محیطهای مشکوک به آلودگی باید پیش از هرگونه تمیزکاری، بهطور کامل ضدعفونی شوند
.تهویه و بهداشت فردی: اطمینان از تهویه مناسب،فضاهای بسته، استفاده از ماسک هنگام تمیزکاری و شستوشوی دقیق دستها پس از مواجهه با محیطهای مشکوک از ضروریترین اقدامات برای حفظ سلامت است.
