مدیر مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر اهمیت بهکارگیری راهکارهای عملی برای کاهش آنی تنشهای عصبی، مجموعهای از تکنیکهای علمی و فوری برای مدیریت اضطراب در لحظات بحرانی را تشریح کرد.
دکتر حمیده صمدی، مدیر مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگو با خبرنگار وب دا اظهار کرد: در شرایط بحرانی، اضطراب میتواند به سرعت تشدید شده و عملکرد طبیعی فرد را مختل کند؛ لذا آگاهی از راهکارهای فوری و عملی برای بازیابی آرامش در لحظات اولیه وقوع بحران، ضرورتی اجتنابناپذیر است.
دکتر صمدی با اشاره به روش علمی «۴-۷-۸» به عنوان یکی از موثرترین راههای کنترل فیزیکی اضطراب، بیان کرد: در این روش فرد باید ۴ ثانیه دم، ۷ ثانیه حبس نفس و ۸ ثانیه بازدم عمیق و آهسته داشته باشد. این چرخه با فعالسازی سیستم عصبی پاراسمپاتیک، مستقیماً بر کاهش ضربان قلب و آرامسازی بدن اثر میگذارد.
وی در ادامه، تکنیک «اتصال به زمین» یا ۵-۴-۳-۲-۱ را برای جدایی از افکار مضطرب پیشنهاد داد و افزود: در این متد، فرد با شناسایی « شیء دیدنی، شیء لمسکردنی، صدای شنیدنی، رایحه قابل استشمام و طعم»، ذهن خود را از آشفتگیهای درونی جدا کرده و به واقعیتِ لحظه حال پیوند میزند.
مدیر مرکز مشاوره دانشگاه علوم پزشکی مشهد همچنین به روش «شلسازی تدریجی عضلات (PMR)» اشاره کرد و گفت: سفت کردن و رهاسازی نوبتی عضلات از انگشتان پا تا صورت، تنش فیزیکی ناشی از استرس را به شکل چشمگیری کاهش میدهد. علاوه بر این، «تخلیه ذهنی» از طریق نوشتن بدون سانسور افکار بر روی کاغذ، ابزاری کارآمد برای کاستن از فشار روانی است.
دکتر صمدی تماس با آب سرد را راهکاری برای بازنشانی (Reset) سریع سیستم عصبی دانست و تصریح کرد: ریختن آب سرد روی صورت یا دستها میتواند از وقوع حملات اضطرابی شدید جلوگیری کند. همچنین انجام کارهای ساده و تکراری مانند شمردن اعداد یا مرتبسازی اشیاء، به مغز کمک میکند تا از کانون بحران فاصله بگیرد.
این متخصص حوزه سلامت روان در پایان، بر نقش جملات مثبت و کوتاه نظیر «من در امنیت هستم» و «این وضعیت گذراست» تاکید کرد و خاطرنشان ساخت: در کنار این اقدامات، دوری موقت از محرکهای استرسزا و برقراری تماس تلفنی کوتاه با فردی مورد اعتماد، از جمله راهکارهای پشتیبانی است که به خروج فرد از وضعیت بحرانی کمک شایانی میکند.
