در مطالعهای با عنوان «بررسی تأثیر آب غنی از هیدروژن بر عوارض کبدی، کلیوی و بیضه در مسمومیت حاد سرب در مدل حیوانی» که با کد تحقیقاتی ۴۰۳۲۶۰۳ انجام شد، اثرات محافظتی آب غنی از هیدروژن (HRW) در برابر آسیبهای ناشی از مسمومیت با سرب مورد ارزیابی قرار گرفت.
دکتر مجید خزاعی، مجری این طرح تحقیقاتی، در گفتوگو با وبدا با اشاره به خطرات جدی مسمومیت با سرب برای سلامت عمومی اظهار کرد: سرب به عنوان یک فلز سنگین و آلاینده محیطزیستی، اندامهای حیاتی بدن از جمله کبد، کلیه و سیستم تولیدمثل را هدف قرار داده و میتواند آسیبهای جدی به آنها وارد کند. در این پژوهش تلاش کردیم نقش حمایتی آب غنی از هیدروژن را در کنار درمانهای استاندارد برای مقابله با این سمیت بررسی کنیم.
در این مطالعه، ۲۴ سر رت نر نژاد ویستار در پنج گروه شامل گروه سالم، گروه مسموم با سرب، گروه درمانشده با داروی استاندارد (EDTA)، گروه دریافتکننده آب غنی از هیدروژن و گروه دریافتکننده درمان ترکیبی (EDTA + HRW) تقسیمبندی شدند. پس از یک هفته، وضعیت بافتها و شاخصهای بیوشیمیایی خون این حیوانات بهدقت مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت.
دکتر خزاعی در تشریح دستاوردهای این پژوهش گفت: «نتایج نشان داد تجویز آب غنی از هیدروژن، بهویژه زمانی که با داروی EDTA ترکیب شد، اثرات محافظتی قابلتوجهی دارد. در کبد، این درمان موجب بهبود ساختار بافت، کاهش قابلتوجه آنزیمهای آسیب کبدی (SGOT، SGPT و AlkP) و کاهش رسوب کلاژن شد. همچنین در کلیه، سطح کراتینین که در اثر مسمومیت افزایش یافته بود، به مقادیر نزدیک به حالت طبیعی بازگشت.»
وی درباره یافتههای مربوط به بافت بیضه افزود: «مسمومیت با سرب منجر به آسیبهای گسترده در بافت بیضه میشود، اما مشاهدات ما نشان داد درمان ترکیبی با HRW و EDTA توانست با افزایش تعداد سلولهای لایدیگ و اسپرماتوگونیا، ساختار بافتی را بهبود بخشد.»
مجری این طرح با اشاره به مکانیسمهای مولکولی این اثرات تأکید کرد: «بررسی شاخصهای استرس اکسیداتیو نشان داد این ترکیب درمانی با کاهش سطح مالوندیآلدئید (MDA) و تقویت آنزیمهای دفاعی بدن، نقش مهمی در کاهش سمیت سرب ایفا میکند. با توجه به این نتایج امیدوارکننده، پیشنهاد میشود در مراحل بعدی این رویکرد در مطالعات بالینی نیز مورد بررسی قرار گیرد تا امکان بهرهگیری از آن برای کاهش عوارض مسمومیت با فلزات سنگین در انسان فراهم شود.
لینک مقاله:
https://doi.org/10.1016/j.lddd.2025.100150
