بلع مواد سوزاننده و اجسام خارجی، کبد چرب و مصرف بیرویه آنتیبیوتیکها؛ تهدیدی برای سلامت گوارش کودکان
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با تأکید بر رویکرد پیشگیرانه در بیماریهای گوارش کودکان، بلع مواد سوزاننده و اجسام خارجی را یکی از مهمترین و در عین حال قابلپیشگیریترین معضلات این حوزه برشمرد.
دکتر مریم خالصی، در گفتوگو با وبدا، ضمن اشاره به گستردگی دامنه بیماریهای گوارشی، موضوع بلع مواد سوزاننده و اجسام خارجی را یکی از شایعترین اتفاقات در رابطه با بیماریهای گوارشی کودکان دانست و اظهار داشت: یک کودک کاملاً سالم ممکن است در کوتاهترین زمان ممکن، صرفاً با خوردن یک ماده سوزاننده، تا آخر عمر دچار معلولیت شود و این یعنی یک لحظه غفلت میتواند سرنوشت یک انسان را برای همیشه تغییر دهد.
وی با بیان اینکه بسیاری از خانوادهها از خطرات مواد شوینده و پاککنندهای که در دسترس کودکان قرار میگیرد، آگاهی کافی ندارند، بر ضرورت آموزش همگانی در این زمینه تأکید کرد.
این فوقتخصص گوارش کودکان، همچنین با اشاره به تغییرات عمیق سبک زندگی در خانوادههای امروزی، شیوه تغذیه و میزان تحرک بدنی را دو عامل تعیینکننده در افزایش یا کاهش بیماریهای کبد و گوارش دانست و افزود: با توجه به سبک زندگی رایج در جامعه امروز، یکی از بیماریهای شایع گوارشی که باید به آن توجه ویژهای داشته باشیم، کبد چرب و سایر بیماریهای مرتبط با تغذیه ناسالم و کاهش فعالیت بدنی است. این موضوع در بحث تغذیه کودکان نیازمند توجه جدی و برنامهریزی دقیق است.
دکتر خالصی تأکید کرد: عادات غذایی نادرست از دوران کودکی شکل میگیرد و اصلاح آن در بزرگسالی بسیار دشوارتر است.
چاقی کودکان و اختلالات رفتاری خوردن؛ دو روی یک سکه
دکتر خالصی در ادامه، چاقی را یک معضل جدّی و روبهرشد در سلامت کودکان خواند و با اشاره به عواقب آن، تصریح کرد: چاقی در کودکان جدّی است و باید آن را جدّی بگیریم. اما مسئله دیگری که به همان اندازه مهم است، اختلالات رفتاری خوردن در کودکانی است که ساعات طولانی را پای مانیتورها، اعم از تلویزیون، تبلت و گوشی هوشمند، میگذرانند. این کودکان اغلب بدون توجه به میزان سیری، بهصورت ناآگاهانه و مداوم غذا مصرف میکنند.
وی اصلاح سبک زندگی و کاهش زمان استفاده از وسایل دیجیتال را یک ضرورت انکارناپذیر برای خانوادهها دانست و گفت: بهعنوان یک متخصص در حوزه گوارش، تأکید میکنم که اصلاح سبک زندگی کودکان باید در اولویت نخست خانوادهها قرار گیرد.
مصرف بیرویه آنتیبیوتیکها؛ تهدیدی خاموش برای فلور گوارشی کودکان
دکتر خالصی در بخش دیگری از این گفتوگو، مصرف بیرویه و خودسرانه آنتیبیوتیکها را یکی از معضلات جدّی و فراگیر نظام سلامت کشور دانست و با لحنی هشداردهنده اظهار داشت: مصرف بیش از حد آنتیبیوتیکها در جامعه ما به یک معضل مهم تبدیل شده است که پیامد مستقیم آن، مقاومتهای آنتیبیوتیکی است. این یعنی داروهایی که زمانی بهراحتی عفونتها را درمان میکردند، دیگر اثربخشی سابق را ندارند.
وی با اشاره به مفهوم نام آنتیبیوتیک، توضیح داد: آنتیبیوتیک یعنی چیزی ضد زندگی. در حالی که دستگاه گوارش ما سرشار از زندگی است؛ پر از میکروارگانیسمهای زنده و مفید که برای سلامت ما ضروری هستند. درست است که آنتیبیوتیک را برای از بین بردن جرمی مصرف میکنیم که زنده است و دارد به بدن آسیب میزند، اما در این فرآیند، آن دسته از باکتریهای مفید و زندهای را هم که باید در بدن ما باشند، از بین میبرد.
دیسبایوزیس؛ بههمریختگی دنیای کوچک روده
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به مفهوم تخصصی «دیسبایوزیس» یا بههمریختگی فلور نرمال روده، خاطرنشان کرد: مصرف آنتیبیوتیک باید با نهایت احتیاط و صرفاً با تجویز پزشک صورت گیرد تا فلور طبیعی دستگاه گوارش از بین نرود. این بههمریختگی که در اصطلاح علمی دیسبایوزیس نامیده میشود، در واقع بههمریختن آن دنیای کوچک و پیچیدهای است که در رودههای ما زندگی میکند و هر کدام برای خود یک دنیای کامل است.
وی عواقب این اختلال را بسیار گسترده توصیف کرد و افزود: دیسبایوزیس میتواند عوارض متعددی در زندگی فرد ایجاد کند؛ از تضعیف سیستم ایمنی گوارشی گرفته تا بروز بیماریهای مختلف. عملکرد دستگاه گوارش مختل میشود و این اختلال، زنجیرهوار بر سایر سیستمهای بدن تأثیر میگذارد.
دکتر مریم خالصی در پایان این گفتوگو یادآور شد: بسیاری از بیماریهای گوارشی کودکان با رعایت اصول ساده اما مداوم، قابل پیشگیری هستند و این مهم نیازمند عزم جدّی خانوادهها و مسئولان نظام سلامت است.
درج نظر