استرس گرمایی و گرمازدگی؛ اقدامات اولیه و هشدارهای حیاتی/ نقش کلیدی واکنش سریع در پیشگیری از مرگ ناشی از گرما
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تشریح مکانیسمهای تنظیم دمای بدن و عوارض ناشی از افزایش حرارت، بر لزوم شناخت علائم اولیه و اقدامات فوری در مواجهه با گرمازدگی تأکید کرد.
دکتر مهدی قلیان در گفتگو با وب دا اظهار کرد: بدن انسان از طریق مکانیسمهای پیچیدهای مانند تعریق و تبخیر، دمای داخلی خود را در شرایط مختلف ثابت نگه میدارد، اما در شرایطی مانند فعالیت شدید بدنی یا قرار گرفتن طولانیمدت در هوای گرم، این سیستم دچار اختلال شده و دمای بدن افزایش مییابد.
وی افزود: زمانی که دمای بدن از حدود ۳۸.۴ درجه سانتیگراد فراتر رود و بدن قادر به دفع حرارت اضافی نباشد، علائم ناشی از استرس گرمایی و گرمازدگی ظاهر میشود که میتواند به درجات مختلف از خستگی گرمایی تا گرمازدگی شدید منجر شود.
انقباض عضلانی ناشی از گرما
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: یکی از اولین تظاهرات ناشی از گرما، گرفتگیهای دردناک عضلانی است که معمولاً پس از فعالیت شدید در محیط گرم رخ میدهد و بیشتر در عضلات شکم و پاها دیده میشود.
وی اقدامات اولیه در این شرایط را شامل خروج فرد از محیط گرم، استراحت دادن به عضلات و مصرف مایعات خنک همراه با مقدار کمی نمک مانند دوغ عنوان کرد.
خستگی ناشی از گرما
دکتر قلیان با اشاره به اینکه خستگی گرمایی شایعترین اختلال ناشی از گرما است، اظهار کرد: این وضعیت در اثر از دست رفتن آب و الکترولیتها از طریق تعریق شدید ایجاد میشود و میتواند با علائمی مانند ضعف، سرگیجه، تهوع، سردرد و افت فشار خون همراه باشد.
وی افزود: در این حالت پوست معمولاً سرد، مرطوب و رنگپریده است و فرد باید سریعاً به محیط خنک منتقل شده، در وضعیت خوابیده قرار گیرد و در صورت هوشیاری مایعات خنک دریافت کند.
این متخصص تأکید کرد: در صورت عدم بهبود علائم، احتمال گرمازدگی وجود دارد و باید فوراً با اورژانس ۱۱۵ تماس گرفته شود.
گرمازدگی؛ وضعیت اورژانسی و تهدیدکننده حیات
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه گرمازدگی یک وضعیت اورژانسی است، گفت: در این شرایط دمای بدن به سرعت افزایش یافته و ممکن است به ۴۱ درجه سانتیگراد یا بیشتر برسد که در صورت عدم درمان میتواند منجر به آسیب بافتی و حتی مرگ شود.
وی افزود: در گرمازدگی، اختلالات عصبی، کاهش سطح هوشیاری، تغییر رفتار، نبض ضعیف و افت فشار خون از علائم مهم محسوب میشوند و مداخله فوری برای کاهش دمای بدن ضروری است.
اقدامات فوری در گرمازدگی
دکتر قلیان اقدامات اولیه را شامل انتقال سریع بیمار به محیط خنک، تماس با اورژانس ۱۱۵، کاهش دمای محیط، خارج کردن لباسهای اضافی، استفاده از پارچه مرطوب و خنک برای بدن و قرار دادن بیمار در وضعیت مناسب عنوان کرد.
وی هشدار داد: نباید بیمار بیش از حد خنک شود، زیرا لرز میتواند موجب افزایش مجدد دمای بدن گردد.
گروههای در معرض خط
معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان خاطرنشان کرد: کودکان، سالمندان، زنان باردار، بیماران قلبی، افراد مبتلا به دیابت، بیماریهای مزمن تنفسی و افراد دارای محدودیت حرکتی بیش از سایرین در معرض خطر گرمازدگی قرار دارند و باید مراقبتهای ویژهای برای این گروهها در نظر گرفته شود.
درج نظر