پایگاه خبری وبدا

پژوهشی کاربردی در بیمارستان‌های امام رضا(ع) و قائم(عج) مشهد نشان داد عملکرد ۶۰ پرستار در فرآیند تزریق خون در مجموع با استانداردهای کشوری همخوانی مطلوبی دارد.

به گزارش وب‌دا، انتقال فرآورده‌های خونی یکی از حساس‌ترین اقدامات درمانی در بیمارستان‌هاست و کوچک‌ترین خطا در آن می‌تواند پیامدهای جبران‌ناپذیری برای بیمار به همراه داشته باشد. در همین راستا، پژوهشی کاربردی به سرپرستی دکتر مریم پناهی، استادیار گروه طب اورژانس و دبیر کارگروه هوش مصنوعی بیمارستان قائم(عج) و مسئول EDU این بیمارستان، انجام شد تا میزان تطابق عملکرد کادر پرستاری در بیمارستان‌های امام رضا(ع) و قائم(عج) مشهد با استانداردهای رسمی «راهنمای طبابت بالینی کشوری» ارزیابی شود.

دکتر پناهی در بیان جزئیات مطالعه انجام‌شده اظهار کرد: در این مطالعه که با کد 4021376 ثبت گردیده، عملکرد ۶۰ پرستار شاغل در بخش اورژانس هنگام تزریق خون، با استفاده از چک‌لیست‌های دقیق و بر اساس آخرین دستورالعمل‌های ملی بررسی شد. نتایج نشان داد وضعیت ایمنی در این مراکز نسبتاً مطلوب است؛ به‌طوری‌که حدود ۸۶ درصد پرستاران مورد بررسی، عملکردی در سطح «خوب» تا «خیلی خوب» داشتند و تنها درصد اندکی از استانداردهای ایده‌آل فاصله داشتند.

وی ادامه داد: یافته‌های این مطالعه نشان می‌دهد پرستاران در بررسی علائم حیاتی بیمار حین تزریق دقت بالایی دارند؛ موضوعی که نقش مهمی در پیشگیری از بسیاری از واکنش‌های خطرناک ایفا می‌کند. با این حال، بخش‌هایی مانند مستندسازی‌های پیش و پس از تزریق همچنان نیازمند توجه و دقت بیشتری هستند تا چرخه ایمنی بیمار به‌طور کامل برقرار شود.

به گفته دکتر پناهی، این پژوهش نشان می‌دهد آموزش‌های مستمر و در دسترس بودن دستورالعمل‌های ساده و کاربردی تا چه اندازه می‌تواند خطای انسانی را در اورژانس‌ها کاهش دهد. وی در پایان پیشنهاد کرد برای ارتقای بیشتر ایمنی، دوره‌های بازآموزی تخصصی برای کادر درمان برگزار شود و پوسترهای آموزشی کوتاه و کاربردی در بخش‌های بالینی نصب شود تا دسترسی پرستاران به نکات کلیدی در لحظات حساس سریع‌تر و آسان‌تر باشد.

دبیر کارگروه هوش مصنوعی بیمارستان قائم(عج) و مسئول EDU این بیمارستان همچنین گفت: بهره‌گیری از این یافته‌ها و اجرای گایدلاین‌ها در مراکز آموزشی وزارت بهداشت می‌تواند کیفیت مراقبت‌های بالینی را به‌طور چشمگیری ارتقا دهد و با پیشگیری از عوارض ناشی از تزریق خون، سلامت بیماران را بیش از پیش تضمین کند. این پژوهش گامی عملی در جهت تبدیل دانش تئوری به مهارت‌های بالینی ایمن‌ساز به شمار می‌رود.

نقش گایدلاین‌ها در ارتقای ایمنی تزریق خون

دکتر پناهی در ادامه گفت: این پژوهش کاربردی نشان می‌دهد استفاده از گایدلاین‌های طبابت بالینی و دستورالعمل‌های استاندارد تزریق خون نقش مهمی در ارتقای کیفیت مراقبت و افزایش ایمنی بیمار دارد. بر اساس نتایج مطالعه، حدود ۸۶ درصد از پرستاران مورد بررسی اقدامات خود را مطابق با استانداردهای ملی و راهنماهای بالینی انجام داده‌اند؛ یافته‌ای که بیانگر آن است که آشنایی و پایبندی به گایدلاین‌های بالینی می‌تواند احتمال بروز خطاهای مرتبط با تزریق خون را کاهش دهد.

وی خاطرنشان کرد: تزریق خون از حساس‌ترین اقدامات درمانی است و هرگونه خطا در مراحل شناسایی بیمار، بررسی فرآورده خونی، پایش علائم حیاتی و مستندسازی می‌تواند عوارض جدّی و حتی تهدیدکننده حیات ایجاد کند. گایدلاین‌های بالینی با ارائه دستورالعمل‌های استاندارد و مبتنی بر شواهد، به پرستاران کمک می‌کنند تا این فرایند را به‌صورت یکنواخت، دقیق و ایمن انجام دهند.

استادیار گروه طب اورژانس و دبیر کارگروه هوش مصنوعی بیمارستان قائم(عج) اضافه کرد: نتایج این پژوهش نشان داد بیشترین میزان تطابق عملکرد پرستاران در بخش‌هایی مشاهده شده است که دستورالعمل‌های مشخص و چک‌لیست‌های استاندارد در دسترس بوده‌اند. این موضوع اهمیت آموزش مستمر، به‌روزرسانی دانش کارکنان و دسترسی آسان به گایدلاین‌ها را بیش از پیش آشکار می‌کند.

به اعتقاد پژوهشگر، اجرای مؤثر گایدلاین‌های تزریق خون علاوه بر کاهش خطاهای انسانی، موجب افزایش ایمنی بیمار، ارتقای کیفیت مراقبت‌های پرستاری و بهبود پیامدهای درمانی می‌شود. از این‌رو، برگزاری دوره‌های بازآموزی، استفاده از چک‌لیست‌های استاندارد و ترویج فرهنگ پایبندی به راهنماهای بالینی در مراکز درمانی ضروری است.

دکتر پناهی تصریح کرد: این پژوهش بار دیگر تأکید می‌کند که گایدلاین‌های بالینی تنها مجموعه‌ای از توصیه‌ها نیستند، بلکه ابزاری عملی برای تضمین ایمنی بیمار و استانداردسازی مراقبت در فرایندهای پرخطر مانند تزریق خون به شمار می‌روند. هرچه میزان آشنایی و پایبندی کارکنان درمانی به این راهنماها بیشتر باشد، احتمال بروز خطاهای قابل پیشگیری کاهش یافته و ایمنی بیماران افزایش می‌یابد.

در نهایت، ارزش اصلی این پژوهش در آن است که فاصله میان دانش مبتنی بر شواهد و عملکرد بالینی را بررسی می‌کند. هرچه گایدلاین‌های کشوری بیشتر در فرایندهای روزمره مراقبت وارد شوند، کیفیت خدمات درمانی، ایمنی بیمار و بهره‌وری نظام سلامت نیز افزایش خواهد یافت.

https://scholar.google.com/citations?hl=en&user=X3UbMxQAAAAJ