پایگاه خبری وبدا

رئیس دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با تأکید بر نقش ارگونومی در ارتقای سلامت نیروی کار، پیشگیری از اختلالات اسکلتی‌عضلانی و افزایش بهره‌وری، بر توسعه آموزش و پژوهش در این حوزه و تقویت ارتباط دانشگاه با صنعت تأکید کرد.

به گزارش وب‌دا، ششمین همایش دوسالانه ارگونومی ایران روزهای ۲۹ و ۳۰ مهرماه ۱۴۰۵ با حضور جمعی از استادان، پژوهشگران، متخصصان و فعالان این حوزه، به‌صورت ترکیبی حضوری و مجازی در مجتمع شهدای سلامت مشهد برگزار شد.

دکتر مهدی قلیان، رئیس دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد و معاون بهداشت این دانشگاه، در این همایش با اشاره به اهمیت تبادل آخرین یافته‌ها و دستاوردهای علمی در حوزه ارگونومی اظهار کرد: در این رویداد، ۳۴ سخنرانی تخصصی با حضور پژوهشگران و صاحب‌نظران دانشگاه‌های مختلف کشور ارائه شد و ۱۳۰ مقاله علمی نیز در قالب پوستر به نمایش درآمد تا زمینه تبادل تجربیات و تقویت تعاملات علمی میان متخصصان فراهم شود.

وی افزود: هم‌زمان با برگزاری همایش، برنامه‌های آموزش مداوم برای گروه‌های هدف پیش‌بینی شد و مشارکت بیمارستان فوق‌تخصصی رضوی و تعدادی از شرکت‌ها و مجموعه‌های فعال در حوزه‌های مرتبط نیز در برگزاری این رویداد علمی نقش داشت.

ارگونومی؛ رویکردی فراتر از اصلاح تجهیزات محیط کار

رئیس دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر ضرورت نهادینه‌سازی اصول ارگونومی در محیط‌های کاری تصریح کرد: ارگونومی صرفاً به اصلاح میز، صندلی یا تجهیزات محدود نمی‌شود، بلکه از مراحل آموزش و تربیت نیروی انسانی تا فرایند جذب، انتخاب و به‌کارگیری افراد متناسب با توانمندی‌ها و شرایط شغلی آنان را در بر می‌گیرد.

دکتر قلیان با اشاره به تجربیات خود در حوزه بهداشت و دوران همه‌گیری کرونا خاطرنشان کرد: تناسب میان ویژگی‌های جسمانی، توانمندی‌های فردی و مسئولیت‌های شغلی، از الزامات حفظ سلامت کارکنان و پیشگیری از آسیب‌های شغلی است. ازاین‌رو، در تعریف شرح وظایف و توزیع مسئولیت‌ها باید شرایط و قابلیت‌های افراد مورد توجه قرار گیرد.

وی افزود: توجه به ارگونومی علاوه بر فراهم کردن محیط کاری ایمن‌تر، می‌تواند با افزایش انگیزه و رضایت شغلی، زمینه شکوفایی ظرفیت‌های انسانی و ارتقای بهره‌وری در سازمان‌ها و بخش صنعت را فراهم کند.

توسعه آموزش و پژوهش ارگونومی در دانشگاه علوم پزشکی مشهد

دکتر قلیان با اشاره به ظرفیت‌های علمی و آموزشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد و جایگاه دانشکده بهداشت در تربیت نیروی انسانی متخصص، بر ضرورت گسترش فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی در حوزه ارگونومی تأکید کرد.

وی ابراز امیدواری کرد با بهره‌گیری از تجربیات استادان و متخصصان و حمایت نهادهای علمی مرتبط، زمینه توسعه آموزش‌های تخصصی و فراهم شدن امکان پذیرش دانشجو در مقاطع تحصیلات تکمیلی این رشته در دانشگاه علوم پزشکی مشهد فراهم شود.

رئیس دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد، تقویت همکاری‌های بین‌دانشگاهی و ارتباط مؤثرتر دانشگاه با صنایع را از ظرفیت‌های مهم این همایش دانست و گفت: تبادل دانش و تجربه میان متخصصان، پژوهشگران و فعالان صنعتی می‌تواند به توسعه کاربردهای ارگونومی، ارتقای سلامت نیروی کار و بهبود شرایط محیط‌های کاری کمک کند.

وی در پایان ضمن قدردانی از تلاش اعضای هیئت علمی، گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار و دانشجویان در برگزاری این رویداد، ابراز امیدواری کرد که نتایج همایش به گسترش همکاری‌های علمی، تقویت رویکردهای پیشگیرانه و ارتقای سلامت شغلی در کشور منجر شود.

رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران: تقویت همکاری‌های بین‌المللی و بهره‌گیری از ظرفیت علمی کشور در اولویت است

رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران با تأکید بر ظرفیت علمی و تخصصی کشور در حوزه ارگونومی،نیز در این همایش از تقویت ساختار انجمن، توسعه همکاری‌های بین‌المللی و عضویت رسمی ایران در شورای آسیایی ارگونومی به‌عنوان بخشی از اقدامات این انجمن در دو سال گذشته خبر داد.

دکتر مهناز صارمی، رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران و استاد تمام دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، اظهار کرد: دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد و به‌ویژه گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای و ایمنی کار، با تلاش و همراهی تیم اجرایی توانمند، زمینه برگزاری شایسته این همایش را فراهم کردند.

وی با اشاره به شرایط دشوار کشور افزود: برگزاری این همایش با وجود مشکلات و محدودیت‌های موجود، نشان‌دهنده تعهد و تلاش مجموعه برگزارکننده برای تداوم فعالیت‌های علمی و تخصصی است.

رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران با اشاره به انجام تحلیل راهبردی در آغاز دوره فعالیت انجمن گفت: این ارزیابی به شناسایی نقاط قوت و ضعف، فرصت‌های پیش‌رو و تهدیدهای بیرونی کمک کرد و زمینه را برای تعیین اولویت‌ها و برنامه‌ریزی هدفمندتر فراهم ساخت.

صارمی با تأکید بر ظرفیت بالای نیروی انسانی متخصص در حوزه ارگونومی کشور تصریح کرد: ایران از توان علمی و تخصصی قابل توجهی در این حوزه برخوردار است و باید با بهره‌گیری مؤثر از این ظرفیت، فرصت‌های همکاری بین‌المللی را گسترش داد. در عین حال، تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی از جمله چالش‌هایی هستند که بر فعالیت‌های علمی و ارتباطات خارجی تأثیر می‌گذارند.

وی از سامان‌دهی ساختار اجرایی و حقوقی انجمن به‌عنوان یکی از اقدامات مهم این دوره یاد کرد و گفت: انجمن پیش از این با مشکلاتی در زمینه فضای فیزیکی، دبیرخانه و پاسخ‌گویی به مکاتبات و تماس‌ها مواجه بود. در این دوره، اقدامات لازم برای سامان‌دهی این بخش‌ها انجام شد و انجمن نیز در سامانه ثبت شرکت‌ها به‌عنوان یک مؤسسه حقوقی به ثبت رسید.

رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران، توسعه شبکه ارتباطات علمی را از دیگر اولویت‌های این مجموعه برشمرد و افزود: با توجه به توان علمی متخصصان کشور، گسترش ارتباط با انجمن‌ها و مجامع تخصصی بین‌المللی می‌تواند زمینه حضور مؤثرتر ارگونومیست‌های ایرانی را در عرصه جهانی فراهم کند.

به گفته وی، در همین راستا، طی دو سال گذشته پیگیری‌های لازم برای پیوستن ایران به شورای آسیایی ارگونومی انجام شد و عضویت رسمی کشور در این مجموعه به ثبت رسید؛ اقدامی که فرصت بیشتری برای تعامل علمی با کشورهای آسیایی فعال در حوزه ارگونومی ایجاد می‌کند.

صارمی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به اهمیت مشارکت اعضا در اداره انجمن اظهار کرد: با توجه به تأخیرهای ایجادشده در برنامه‌ها و فراهم‌نشدن امکان برگزاری انتخابات در زمان پیش‌بینی‌شده، لازم است زمینه برای برگزاری انتخاباتی پرشور و متناسب با ظرفیت انجمن فراهم شود.

وی با اشاره به اینکه تعداد داوطلبان فعلی برای نامزدی در انتخابات کافی تشخیص داده نشده است، از اعضای انجمن و متخصصان علاقه‌مند خواست با حضور فعال در فراخوان پیش‌رو، برای نامزدی در انتخابات هیئت‌مدیره اعلام آمادگی کنند.

رئیس انجمن ارگونومی و عوامل انسانی ایران ابراز امیدواری کرد با افزایش مشارکت اعضا، انتخاباتی رقابتی و پرشور برگزار شود و هیئت‌مدیره آینده با پشتوانه رأی بیشتر، از ظرفیت لازم برای پیگیری اهداف و برنامه‌های انجمن برخوردار باشد.

وی در ادامه به برگزاری کنگره بعدی انجمن بین‌المللی ارگونومی در تابستان سال ۲۰۲۷ در لندن اشاره کرد و گفت: امیدواریم متخصصان ایرانی در این رویداد علمی نیز حضوری گسترده و اثرگذار داشته باشند.

صارمی افزود: مکاتباتی برای بهره‌مندی از تخفیف‌های ثبت‌نام و تسهیلات ویژه برای مشارکت پژوهشگران ایرانی انجام شده است تا زمینه حضور گسترده‌تر متخصصان و ارائه دستاوردهای علمی کشور فراهم شود. با این حال، تحریم‌ها و محدودیت‌های مالی و بین‌المللی همچنان از چالش‌های پیش‌رو برای مشارکت در چنین رویدادهایی به شمار می‌روند.

وی در پایان بر ضرورت تقویت همکاری‌های علمی، حمایت از ظرفیت متخصصان داخلی و توسعه ارتباطات بین‌المللی تأکید کرد و این اقدامات را زمینه‌ساز ارتقای جایگاه ارگونومی ایران در عرصه‌های منطقه‌ای و جهانی دانست.

ارگونومی در داروخانه‌ها، راهکاری مؤثر برای ارتقای سلامت شغلی و کاهش خطاهای انسانی

دکتر میرزایی، استاد دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با تأکید بر ضرورت توجه به اصول ارگونومی در محیط‌های داروخانه‌ای، گفت: طراحی مناسب محیط کار، اصلاح چیدمان تجهیزات، کاهش حرکات تکراری و آموزش شیوه‌های صحیح انجام کار، می‌تواند در پیشگیری از اختلالات اسکلتی‌عضلانی، کاهش خستگی شغلی و ارتقای کیفیت عملکرد داروسازان مؤثر باشد.

وی با اشاره به شرایط کاری داروسازان اظهار کرد: کار مکرر با رایانه، حرکات تکراری دست و مچ، دسترسی مداوم به قفسه‌ها و فعالیت در محیط‌هایی با شرایط نامناسب از نظر روشنایی، تهویه و صدا، در صورت تداوم و طراحی نامناسب محیط کار، می‌تواند احتمال بروز ناراحتی‌های اسکلتی‌عضلانی و سایر مشکلات شغلی را افزایش دهد.

این استاد دانشگاه افزود: پیامدهای بی‌توجهی به ارگونومی تنها به ناراحتی‌های جسمانی محدود نمی‌شود، بلکه می‌تواند کاهش آسایش و توان کاری، افزایش نیاز به خدمات درمانی و غیبت از کار را نیز به دنبال داشته باشد. ازاین‌رو، ارگونومی باید به‌عنوان یکی از رویکردهای پیشگیرانه در مدیریت سلامت نیروی کار مورد توجه قرار گیرد.

دکتر میرزایی با تأکید بر اهمیت آموزش تخصصی در این زمینه خاطرنشان کرد: آموزش داروسازان برای شناسایی و ارزیابی عوامل خطر، اصلاح چیدمان تجهیزات، تنظیم مناسب میز و صندلی، کاهش حرکات نامناسب و بهبود شیوه انجام فعالیت‌های روزمره، می‌تواند زمینه ارتقای سلامت شغلی و بهبود شرایط محیط کار را فراهم کند.

وی همچنین با اشاره به ابعاد مختلف ارگونومی در داروخانه‌ها گفت: ارگونومی علاوه بر جنبه‌های فیزیکی، ابعاد شناختی، سازمانی و محیطی را نیز در بر می‌گیرد. طراحی مناسب نمایشگرها، کاهش بار ذهنی و خطاهای انسانی، مدیریت شرایط محیطی و توجه به ویژگی‌های ارتباط با مراجعان، از جمله موضوعات مهم در این حوزه است؛ به‌ویژه آنکه داروسازان در ارتباط مستمر با بیماران و سایر مراجعان قرار دارند.

این استاد دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به محدود بودن پژوهش‌های انجام‌شده درباره مشکلات اسکلتی‌عضلانی داروسازان، به نتایج یکی از مطالعات ارائه‌شده اشاره کرد که بر اساس آن، ۳۶.۳ درصد از ۱۹۳ داروساز مرد بررسی‌شده، در ۱۲ ماه گذشته کمردرد را تجربه کرده بودند و ۱۶.۱ درصد نیز در هفت روز پیش از بررسی، کمردرد داشتند.

مشارکت ۳۲ دانشگاه در فرایند علمی همایش

دکتر میرزایی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به فرایند داوری مقالات ششمین همایش دوسالانه ارگونومی ایران اظهار کرد: در این دوره، ۹۳ داور از ۳۲ دانشگاه در فرایند ارزیابی مقالات مشارکت داشتند و مقالات ارائه‌شده از ۱۶ دانشگاه پذیرفته شد. مقالات نیز با مشارکت چند داور بررسی شدند تا ارزیابی علمی آن‌ها با دقت بیشتری انجام شود.

وی با قدردانی از تلاش داوران، اعضای هیئت علمی، برگزارکنندگان و مجموعه‌های همکار افزود: مشارکت گسترده دانشگاه‌ها و متخصصان، ظرفیت ارزشمندی برای تبادل دانش و تجربه و تقویت همکاری‌های علمی در حوزه ارگونومی فراهم کرده است.

این استاد دانشگاه همچنین با اشاره به محدودیت‌های رفت‌وآمد و مشکلات حمل‌ونقل، برگزاری ترکیبی همایش به‌صورت حضوری و مجازی را اقدامی برای تسهیل مشارکت متخصصان و پژوهشگران از نقاط مختلف کشور دانست.

ششمین همایش دوسالانه ارگونومی ایران روزهای ۲۹ و ۳۰ مهرماه ۱۴۰۵ در مجتمع شهدای سلامت مشهد برگزار شد و بستری برای ارائه دستاوردهای پژوهشی، تبادل تجربیات تخصصی و بررسی راهکارهای ارتقای سلامت شغلی در محیط‌های کاری مختلف فراهم کرد.