پایگاه خبری وبدا

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از طراحی و ارزیابی یک روش مولکولی جدید برای شناسایی همزمان چند عامل مهم مننژیت باکتریایی خبر داد و گفت: این روش می‌تواند با کاهش زمان مورد نیاز برای تشخیص، زمینه را برای آغاز سریع‌تر و هدفمندتر درمان بیماران فراهم کند.

دکتر زهرا مشکات در گفت‌وگو با وبدا، با اشاره به اجرای طرح تحقیقاتی با کد ۹۷۱۲۶۰ با عنوان «طراحی و ارزیابی تکنیک Multiplex-PCR جدید برای تشخیص مننژیت باکتریایی» اظهار کرد: مننژیت باکتریایی از بیماری‌های جدّی و تهدیدکننده حیات است و شناسایی سریع عامل ایجادکننده عفونت در این بیماری اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا انتخاب و آغاز درمان مناسب، به‌ویژه درمان آنتی‌بیوتیکی، تا حد زیادی به تشخیص عامل بیماری وابسته است.

وی افزود: روش‌های تشخیصی متداول ممکن است برای شناسایی عامل بیماری به زمان قابل توجهی نیاز داشته باشند و در برخی شرایط نیز از حساسیت یا دقت کافی برای تشخیص سریع برخوردار نباشند؛ از این رو، توسعه روش‌های مولکولی سریع و دقیق می‌تواند نقش مهمی در ارتقای فرایند تشخیص و درمان بیماران داشته باشد.

شناسایی همزمان چند عامل مننژیت در یک آزمایش

دکتر مشکات در تشریح یافته‌های این پژوهش به زبان غیرتخصصی گفت: در این مطالعه، یک روش آزمایشگاهی جدید بر پایه Multiplex-PCR طراحی و ارزیابی شد که امکان شناسایی همزمان چند باکتری مهم عامل مننژیت را در یک آزمایش فراهم می‌کند.

وی ادامه داد: یکی از مزیت‌های این روش آن است که به جای انجام آزمایش‌های جداگانه برای شناسایی عوامل مختلف، می‌توان چند عامل باکتریایی را به صورت همزمان مورد بررسی قرار داد؛ ویژگی‌ای که می‌تواند زمان مورد نیاز برای رسیدن به تشخیص را کاهش دهد و به تصمیم‌گیری سریع‌تر در مسیر درمان کمک کند.

این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد خاطرنشان کرد: در بیماری‌هایی مانند مننژیت باکتریایی که سرعت تشخیص و شروع درمان اهمیت زیادی دارد، کوتاه شدن زمان شناسایی عامل بیماری می‌تواند از نظر بالینی ارزشمند باشد.

گامی برای ارتقای توان تشخیصی آزمایشگاه‌ها

دکتر مشکات درباره کاربرد نتایج این طرح تحقیقاتی اظهار کرد: پنل تشخیصی طراحی‌شده، در صورت تأیید نتایج در مطالعات تکمیلی و فراهم شدن شرایط لازم برای استفاده بالینی، می‌تواند در آزمایشگاه‌های بیمارستان‌های آموزشی و مراکز درمانی مورد استفاده قرار گیرد.

وی افزود: بهره‌گیری از این روش می‌تواند به متخصصان بیماری‌های عفونی و کارشناسان علوم آزمایشگاهی در شناسایی سریع‌تر عوامل باکتریایی مننژیت کمک کند و در نهایت زمینه را برای انتخاب درمان هدفمندتر فراهم سازد.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: توسعه چنین روش‌هایی علاوه بر کاهش زمان انتظار برای دریافت نتایج آزمایش، می‌تواند به ارتقای توان تشخیصی آزمایشگاه‌های پزشکی و حرکت به سمت روش‌های تشخیصی دقیق‌تر و سریع‌تر کمک کند.

ضرورت توسعه روش‌های تشخیصی نوین

وی با تأکید بر اهمیت ادامه مطالعات در این حوزه گفت: برای تبدیل یک روش تحقیقاتی به ابزار قابل استفاده در محیط بالینی، انجام مطالعات تکمیلی و ارزیابی‌های لازم ضروری است و نتایج این پژوهش می‌تواند زمینه‌ای برای ادامه تحقیقات و بررسی کاربرد بالینی این روش فراهم کند.

دکتر مشکات در پایان، پزشکان متخصص بیماری‌های عفونی، متخصصان علوم آزمایشگاهی، سیاستگذاران و مدیران حوزه سلامت را از مهم‌ترین گروه‌های مخاطب این پژوهش برشمرد و افزایش آگاهی عمومی درباره پیشرفت‌های حوزه تشخیص پزشکی را نیز از دیگر زمینه‌های اطلاع‌رسانی مرتبط با این طرح عنوان کرد.