قطع خودسرانه داروها هیچ مبنای علمی ندارد/ باور «استراحت کبد و کلیه با قطع دارو» نادرست است
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد و متخصص قلب و عروق با رد باور رایج مبنی بر اینکه قطع دارو موجب «استراحت کبد و کلیه» میشود، تأکید کرد: این تصور هیچ مبنای علمی ندارد و قطع خودسرانه درمان، بهویژه در بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن، میتواند در سالهای بعد با عوارض جدّی مانند سکته مغزی، سکته قلبی و نارسایی کلیه همراه باشد.
دکتر علی اشراقی، استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد و متخصص قلب و عروق در گفتگو با وب دا با اشاره به یکی از رایجترین باورهای نادرست درباره مصرف داروها اظهار کرد: برخی بیماران تصور میکنند برای حفظ سلامت کبد و کلیه باید هر از گاهی مصرف داروهای خود را متوقف کنند تا این اندامها «استراحت» کنند، در حالی که چنین باوری از نظر علمی صحیح نیست.
وی افزود: کبد و کلیه از ابتدای زندگی بهطور مداوم وظیفه متابولیسم و دفع مواد زائد و ترکیبات مختلف را بر عهده دارند و توقف مصرف دارو، نه تنها کمکی به استراحت این اندامها نمیکند، بلکه در بسیاری از موارد روند درمان را مختل کرده و سلامت بیمار را به خطر میاندازد.
داروهای امروزی با ارزیابیهای دقیق وارد چرخه درمان میشوند
این متخصص قلب و عروق با بیان اینکه واژه «شیمیایی» به معنای مضر یا غیرطبیعی بودن دارو نیست، گفت: بسیاری از داروهای امروزی اگرچه با فناوریهای پیشرفته و فرمولاسیونهای شیمیایی تولید میشوند، اما منشأ گیاهی یا حیوانی دارند و با هدف اثرگذاری دقیق بر گیرندهها و آنزیمهای مشخص بدن طراحی شدهاند.
دکتر اشراقی ادامه داد: پیش از ورود هر دارو به بازار، مراحل سختگیرانهای برای بررسی اثربخشی و ایمنی آن انجام میشود که شامل مطالعات آزمایشگاهی، بررسی در مدلهای حیوانی، کارآزماییهای بالینی بر روی داوطلبان انسانی و پایش مستمر پس از عرضه به بازار است؛ بنابراین داروهای مورد تأیید، فرآیندهای علمی و نظارتی دقیقی را پشت سر گذاشتهاند.
عوارض قطع خودسرانه دارو ممکن است سالها بعد ظاهر شود
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به تأثیر اطلاعات نادرست منتشرشده در فضای مجازی بر تصمیمگیری بیماران اظهار کرد: بسیاری از افراد تصور میکنند اگر پس از قطع دارو دچار مشکل فوری نشوند، تصمیم درستی گرفتهاند؛ در حالی که پیامدهای قطع درمان در بسیاری از موارد بهصورت تدریجی و در بلندمدت بروز میکند.
وی افزود: برای مثال، قطع خودسرانه داروهای کنترل فشار خون یا سایر داروهای قلبی ممکن است در کوتاهمدت علامت مشخصی ایجاد نکند، اما در ماهها یا سالهای بعد خطر بروز سکته مغزی، سکته قلبی، نارسایی کلیه و سایر عوارض جدّی را افزایش دهد.
دکتر اشراقی با تأکید بر اینکه بیشتر داروهای تجویزی دارای عوارض جانبی خفیف و قابل کنترل هستند، خاطرنشان کرد: منافع درمان در اغلب موارد بهمراتب بیشتر از عوارض احتمالی داروهاست و به همین دلیل، هرگونه تغییر، کاهش یا قطع دارو باید تنها با نظر پزشک معالج انجام شود.
وی در پایان بر ضرورت افزایش سواد سلامت جامعه تأکید کرد و گفت: اعتماد به نظر پزشک و داروساز، پرهیز از توصیههای غیرعلمی و خودداری از تصمیمگیری بر اساس اطلاعات غیرمعتبر، از مهمترین عوامل موفقیت درمان و پیشگیری از عوارض جبرانناپذیر بیماریهاست.
درج نظر