متخصص زنان ( فلوشیپ پریناتولوژی) و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، بهترین زمان آغاز مراقبت های مرتبط با سلامت مادر و جنین را، دوران قبل از بارداری دانست و گفت: بانوان می توانند با مراجعه به متخصص زنان و یا مراکز بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی از جزئیات و خدمات مرتبط با این مراقبت ها برخوردار شوند.
دکتر سلمه دادگر در گفتگو با وبدا به مناسبت هفته سلامت، پیرامون مراقبت های دوران بارداری در راستای حفظ سلامت مادر و جنین گفت: مراقبت های دوران بارداری از ابتدا تا هفته 28 بارداری، در خانم هایی که حاملگی های تک قلو و بدون مشکل دارند، به صورت ماهانه انجام می شود و سپس با فواصل کمتر ، از 28 هفته مراقبت ها به صورت هر دو هفته یک بار تا 36 هفتگی انجام و در نهایت ماه آخربارداری، مراقبت ها به صورت هفتگی انجام می شود.
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی و دانشیار دانشگاه، با بیان اینکه مراقبت از سلامت مادر و جنین بهتر است قبل از بارداری شروع شود افزود: در مراکز بهداشتی خانم ها، توسط ماما و پزشکان عمومی ویزیت می شوند و سوالاتی در حوزه بیماری های زمینه ای، تعداد حاملگی ها و زایمان های قبلی آنها پرسیده می شود. همچنین یک سری آزمایش ها مثل آزمایش پاپ اسمیر ( با توجه به سن خانم ) و سونوگرافی یا مامو گرافی پستان و ... انجام می شود.
دکتر دادگر اضافه کرد: در ارزیابی های قبل از بارداری واکسیناسیون مادران بررسی می شود و در صورت نیاز فرآیند واکسیناسیون تکمیل می شود. در مورد وضعیت سلامت دهان و دندان خانم ها هم سوالاتی پرسیده می شود، بنابراین خانم هایی که تمایل به بارداری دارند، بهتر است، آگاه باشند که چنانچه از مراقبت های قبل از بارداری برخوردار شوند ، کنترل بسیاری از مشکلات آنها که در هنگام بارداری، می تواند به سختی صورت گیرد، قبل از بارداری قابل کنترل خواهد بود و مادران می توانند، بارداری کم خطری را تجربه کنند.
ارائه هشت خدمت مراقبتی در مراکز بهداشت؛ ویژه مادران باردار
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه در ادامه گفت: در حال حاضر حداقل هشت مراقبت در مراکز بهداشتی برای خانم های باردار تعریف شده، که اولین مراقبت و ویزیت خانم های باردار توسط پزشک یا ماما بین شش تا هشت هفتگی انجام شود.
وی افزود: در ویزیت اولیه، معاینه بالینی مادران باردار به صورت کامل صورت می گیرد و برخی از مراقبت ها مثل: ارزیابی علائم حیاتی، اندازه گیری فشار خون، نبض، وزن، بزرگتر شدن قلب جنین و... ثابت هستند و سپس در مراحل بعدی مراقبت های زنان باردار، با توجه به سن حاملگی ارزیابی اندازه گیری ارتفاع رحم، صدای قلب جنین و.. انجام می شوند.
دانشیار گروه زنان دانشگاه علوم پزشکی مشهد، درباره اهمیت مصرف مکمل ها در خانم های باردار هم گفت: خانم های باردار به مصرف یک سری مکمل ها نیاز دارند،که یکی از مهمترین آنها، اسید فولیک است و چنانچه خانمی قبل از اقدام به بارداری برای مراقبت ها به مراکز بهداشتی و یا متخصصین زنان مراجعه کند، مکمل ها به صورت صحیح برای آنها تجویز می شود.
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه با تأکید بر اینکه هر خانم بارداری، می تواند برای دریافت مراقبت های هنگام بارداری به مراکز بهداشت مراجعه کند افزود: در مراکز بهداشت یک دفترچه بهداشتی برای خانم های باردار طراحی شده که شرح حال بالینی، بیماری، سن، تعداد حاملگی ها، وزن، قد، فشار خون و....آنها مورد بررسی قرار می گیرد و در دفترچه بهداشت ثبت می شود و با توجه به سن بارداری و نیاز مادر باردار، آزمایش ها و انجام سونوگرافی ها برای آنها درخواست می شود و همچنین با توجه به جواب آزمایش ها و سونوگرافی ها، بیماران به متخصصین زنان یا متخصص مربوطه ارجاع داده می شوند. در مراحل پایانی حاملگی، ممکن است نیاز به معاینه واژینال برای وضعیت قرار گیری جنین صورت گیرد، که البته با سونو گرافی نیز می توان این وضعیت را تشخیص داد.
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه، با بیان این نکته که زمان زایمان معمولا از همان ابتدا به صورت تقریبی تخمین زده می شود، گفت: براساس قاعدگی مادرباردار یا سونوگرافی هایی که در سه ماهه اول بارداری انجام می شود، زمان زایمان را می توان تعیین کرد، اما باز هم با توجه به شرایط خانم باردار و جنین و سلامتی هر دو آنها، ممکن است زمان زایمان زودتر تعیین شود.
زایمان طبیعی، بهترین روش زایمان است
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی دانشگاه، بهترین و ارجح ترین روش زایمانی، را روش زایمان طبیعی ذکر و عنوان کرد: نوع قرارگیری جنین و عدم تحمل زایمان طبیعی برای آن ممکن است نظر متخصص را به سمت سزارین سوق دهد و خانم های بارداری که سابقه عمل سزارین را داشته اند و تمایل به زایمان طبیعی بعد از سزارین ندارند، تاریخ سزارین در ماه آخر برای آنها مشخص و مادر با آمادگی کامل در تاریخ تعیین شده برای انجام زایمان مراجعه می کند.
عضو هیأت علمی گروه زنان دانشگاه، همچنین تأکید کرد: مادران جهت مراقبت و حفظ سلامت خود و نوزادشان، لازم است بعد از زایمان سه نوبت به مراکز بهداشتی مراجعه کنند. نوبت اول، مراجعه طی سه روز اول بعد از زایمان است، که علاوه بر ارزیابی هایی که مرکز بهداشت برای آنها انجام می دهد، می توانند هر نوع مشکل احتمالی را اعلام کنند تا مورد بررسی قرار گیرد. نوبت دوم و مراقبت بعدی بین روزهای 10 تا 14-15 بعد از زایمان و مراقبت سوم بین روزهای 30تا42 است که سلامت مادر و نوزاد مورد ارزیابی قرار می گیرند.
متخصص زنان و فلوشیپ پریناتولوژی و دانشیار دانشگاه درباره بهداشت روان خانم ها در دوران بارداری هم گفت: ارزیابی ها در هنگام بارداری و بعد از دوران باردای علاوه بر معاینه بالینی و آزمایشگاهی شامل سلامت روح و روان مادر نیز می شود و با توجه به اینکه موضوع بهداشت روان مادر در آن دوران از اهمیت بسیاری برخوردار است لذا، اخیراً مراکز بهداشت و متخصصین حوزه سلامت روان، بیشتر به این موضوع پرداخته و در این زمینه نیز به مادران خدمات ارزشمندی ارائه می کنند.
عضو هیأت علمی گروه زنان دانشگاه، در توصیه به زوج های جوان، برای اقدام به بارداری در سنین جوانتر اظهار داشت: به صورت کلی افرادی که ازدواج می کنند، فرزندآوری شان را خیلی به تأخیر نیاندازند، چرا که با افزایش سن علاوه بر کاهش میزان باروری، میزان عوارض مربوط به جنین نظیر اختلالات کروموزومی و احتمال عوارضی همچون فشار خون، دیابت مادر و...بیشتر می شود، بنابراین زوجینی که مشکلی در فرزند آوری ندارند و در شرایط مناسب زندگی قرار دارند، سعی کنند که در سنین جوانتر صاحب فرزند شوند، تا حامگی های بسیار راحت تر و کم عارضه تری را پشت سر گذارند.
متخصص زنان و دانشیار دانشگاه در عین حال گفت: زوجینی که اقدام به بارداری کرده اند، اما بارداری برای آنها صورت نگرفته، به ایشان، توصیه می شود تا یک سال صبر کنند و در صورتی که بارداری انجام نشد، به مراکز ناباروری برای درمان مراجعه کنند، البته خانم هایی که سن بالا یا مشکلات خاصی دارند، خیلی زودتر یعنی حدود شش ماه یا حتی زودتر به مراکز ناباروری ارجاع داده می شوند. در مراکز ناباروری با توجه به شرایط خانم، در ابتدا از اقدامات دارویی استفاده می شود و سپس گام به گام ممکن است، روش های درمان ناباروری پیشرفته تری از جمله روش درمان ناباروری( IVF ) برای زوجین استفاده شود که البته قبل از این اقدامات نیاز به ارزیابی های کامل آزمایشگاهی و رادیولوژی وجود دارد و با توجه به شرایط زوجین می تواند متغیر باشد.
عضو هیأت علمی دانشکده طب ایرانی و مکمل دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه ،علائم بروز حساسیت فصلی معمولاً در بهار و پاییز نمایان تر است اظهار کرد: در فصل بهار، در افراد مستعد آلرژی که عموماً مزاج گرم دارند و یا دچار اختلال عملکرد روده ای چون یبوست هستند، می تواند زمینه ابتلا به بیماری های آلرژیک فراهم شود.
