راهکارهای علمی مدیریت استرس در شرایط پرتنش؛ از تنفس آرام تا حل مسئله
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد و روانشناس بالینی با تشریح علائم جسمی و روانی استرس، راهکارهایی همچون تنفس دیافراگمی، آرامسازی عضلات، فعالیت بدنی، بهرهگیری از حمایتهای معنوی و مهارت حل مسئله را از مهمترین روشهای مدیریت استرس عنوان کرد.
دکتر فرشاد شیبانی، روانشناس بالینی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگو با وبدا با اشاره به ماهیت استرس اظهار کرد: استرس یک واکنش هیجانی و طبیعی بدن در برابر موقعیتهایی است که فرد آنها را تهدیدکننده یا خطرآفرین ارزیابی میکند. زمانی که انسان احساس کند با شرایطی فراتر از تواناییهای خود مواجه شده است، پاسخ استرس در بدن فعال میشود.
وی افزود: این واکنش معمولاً با علائمی مانند تپش قلب، تند شدن یا دشوار شدن تنفس، انقباض و گرفتگی عضلات و احساس تنش و نگرانی همراه است. نخستین گام در مدیریت استرس، آگاهی از این نشانهها و تشخیص بهموقع آنهاست.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش تنفس صحیح در کاهش تنشهای روانی تصریح کرد: یکی از مؤثرترین روشهای کنترل استرس، استفاده از تنفس دیافراگمی یا تنفس عمیق و آرام است. افراد باید تلاش کنند به جای تنفسهای سریع و سطحی، با ریتمی آرامتر و عمیقتر نفس بکشند؛ روشی که به تنظیم عملکرد بدن و کاهش واکنشهای ناشی از استرس کمک میکند.
دکتر شیبانی ادامه داد: در کنار کنترل تنفس، آرامسازی عضلات نیز نقش مهمی در کاهش استرس دارد. زمانی که فرد متوجه انقباض یا گرفتگی عضلات خود میشود، میتواند با تمرکز بر رهاسازی و شل کردن عضلات، میزان تنش جسمی و روانی خود را کاهش دهد.
وی فعالیت بدنی را از دیگر راهکارهای مؤثر در مدیریت استرس دانست و گفت: انجام پیادهروی، ورزشهای هوازی سبک و تحرک بدنی منظم میتواند به تخلیه تنشهای روانی و بهبود وضعیت روحی افراد کمک کند.
این روانشناس بالینی با اشاره به نقش معنویت در ارتقای سلامت روان خاطرنشان کرد: برای بسیاری از افراد، دعا، نیایش و توسل میتواند منبعی برای آرامش روانی و کاهش اضطراب باشد و به افزایش احساس امید و اطمینان کمک کند.
دکتر شیبانی همچنین بر اهمیت مهارت حل مسئله در کنترل استرس تأکید کرد و افزود: در بسیاری از موارد، منشأ استرس یک مشکل یا مسئله حلنشده است. اگر فرد بتواند مسئله را بهدرستی شناسایی و برای حل آن برنامهریزی کند، بخش قابل توجهی از فشار روانی کاهش خواهد یافت.
وی ادامه داد: استفاده از تجربیات دیگران، مطالعه، مشورت با افراد آگاه، بررسی دقیق ابعاد مسئله و بهرهگیری از روشهایی مانند بارش فکری، از جمله راهکارهایی است که میتواند در یافتن راهحلهای مناسب و کاهش استرس مؤثر باشد.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان تأکید کرد: مدیریت استرس مهارتی آموختنی است و با افزایش آگاهی، تمرین تکنیکهای آرامسازی و تقویت مهارتهای حل مسئله میتوان تأثیرات منفی آن را کاهش داد و سلامت روان را ارتقا بخشید.
درج نظر