بهداشت و پیشگیری

رئیس گروه آموزش و ارتقاء سلامت معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به اینکه پنجمین روز از هفته سلامت با شعار "سلامت خانواده و فرهنگ سلامت" نامگذاری شده است گفت: فرهنگ سازی و متحول شدن حوزه سلامت، مستلزم شروع اقدامات محله محور است.

دکتر محمد جعفر صادقی در گفتگو با وب دا  با اشاره به اجرای برنامه محله های ارتقاء دهنده سلامت در هشت محله التیمور، مهرآباد، گرجی سفلی، همت آباد، پورسینا، دهرود، سیس آباد و مطهری از بهمن ماه 1402 اظهار کرد: این محلات الویت اول راه اندازی کانون فرهنگی اجتماعی سلامت محله هستند که تا پایان سال جاری بایستی مراحل اجرایی آن انجام شود.

وی در ادامه خاطر نشان کرد: کانون فرهنگی اجتماعی سلامت محله، سازوکاری ساختارمند برای مشارکت پایدار مردم، نهادها و جوامع محلی در ارتقای سلامت با لحاظ کردن عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت است که مردم و نمایندگان سازمان‌ها و نهادهای محلی در آن با هدف ارتقای سطح سلامت شهروندان و محله‌ها، بهبود فضای کسب و کار و وضعیت اقتصادی محله و ارتقای سرمایه‌های اجتماعی و روحیه نشاط و شادابی شهروندان فعالیت می‌کنند .

دکتر محمد جعفر صادقی گفت: توانمندسازی و استفاده از ظرفیت های مردمی با هدف تقویت اعتماد و مسئولیت پذیری اجتماعی، پایدار سازی مشارکت های جامعه، حفظ و ارتقای سرمایه های اجتماعی، برنامه سلامت خانواده و نظام ارجاع و  نظام مراقبت های اولیه بهداشتی از زیر ساخت های منسجم این برنامه است .

رئیس گروه آموزش و ارتقاء سلامت معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: دستیابی به این هدف مستلزم رویکردی یکپارچه در جامعه است بدین معنا که بخش‌های مختلف ارائه دهنده خدمات بهداشتی، آموزشی و .. ، همگی باید برای ارتقاء وضعیت موجود همکاری کنند. برای آنکه این رویکرد موفقیت‌آمیز باشد، لازم است شوراهای محلی، دولت و مسئولان برای بهبود وضعیت محله‌ها با کمک مردم محلات دست به اقداماتی موثر بزنند و وضعیت را برای زندگی خودشان بهبود بخشند.

وی دستیابی به عدالت در برخورداری از سلامت را امری امکان‌پذیر و اقدامی درست دانست و  خاطر نشان کرد ایجاد اتحاد، همبستگی  و مشارکت بین همه دستگاههای اجرایی،گروه‌های مختلف مردمی و سازمانهای مردم نهاد از لوازم تحقق دستیابی به  محله ارتقاء دهنده سلامت است.

رئیس گروه بیماری‌های واگیر معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به گزارش حدود ۳۷۱ هزار مورد حیوان گزیدگی کشور در سال گذشته اظهار کرد: در این مدت تعداد ۲۰ هزار و ۵۶۹ مورد حیوان گزیدگی در حوزه تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد ثبت شده است.

دکتر زهرا نهبندانی در گفتگو با وب دا خاطر نشان کرد: ۸۰ درصد این حیوان گزیدگی‌ها توسط سگها اتفاق افتاده و ۱۵درصد این گزش ها معادل ۲۱۴۵ مورد حیوان گزیدگی توسط سگهای ولگرد در دانشگاه علوم پزشکی مشهد رخ داده که ۱۰۶۳ مورد آن در شهر مشهد بوده است.

وی با اشاره به اینکه گزش توسط سگ‌های ولگرد بیشتر در حاشیه شهر و روستاها و شهرک‌های اطراف مشهد اتفاق افتاده است، تصریح کرد: ۵۰ درصد گزش توسط سگ‌های ولگرد در افراد زیر ۱۵ سال گزارش شده است.

دکتر نهبندانی با اشاره به اینکه در سال گذشته در جمعیت تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد، موردی از مرگ هاری انسانی نداشته‌ایم، خاطرنشان کرد: تعداد موارد حیوان گزیدگی در سال ۱۴۰۲ نسبت به سال ۱۴۰۱ حدود ۴۵۰۰ مورد افزایش داشت، اما تعداد گزش با سگ‌های ولگرد تغییر نکرده است.

رئیس گروه بیماری‌های واگیر معاونت بهداشت دانشگاه تاکید کرد: مهمترین اقدام در هنگام رویارویی با سگ‌های ولگرد سعی در دوری و عدم مزاحمت برای آنها است و لازم است با سامانه ۱۳۷تماس گرفته و حضور سگ‌های ولگرد گزارش شود.

وی افزود: در صورت بروز حیوان گزیدگی برای اقدامات درمانی و پیشگیری از ابتلا به هاری لازم است افراد هر چه سریعتر  به نزدیکترین مرکز بهداشت مراجعه کنند.

دبیر کمیته بهداشت و درمان قرارگاه جوانی جمعیت شهرستان مشهد از تدوین راهبردهای الویت‌دار در سند ملی صیانت از جمعیت خبر داد.

دکتر ناصر امینی در گفتگو با وب دا، در رابطه با برنامه‌های جوانی جمعیت شهرستان مشهد در هفته سلامت، اظهار کرد: جمعیت جوان و سرمایه انسانی به عنوان یکی از مهمترین ارکان موثر بر توسعه هر کشور از اهمیت خاصی برخوردار بوده و بستر خلاقیت و پویایی در ابعاد مختلف توسعه اقتصادی و اجتماعی را برای آن کشور فراهم می‌نماید.

وی تصریح کرد: متاسفانه در سال‌های اخیر روند باروری در کشور شیب نزولی داشته است و پیش بینی می‌شود که طی ۱۷ سال آینده (در سال ۱۴۲۰) جمعیت سالمندان کشور حدوداً ۲ برابر شود.

دبیر کمیته بهداشت و درمان قرارگاه جوانی جمعیت شهرستان مشهد با تاکید بر اینکه روند سالمندی جمعیت در دیگر کشورها طی ۱۰۰ سال اتفاق افتاده است، گفت: مطابق با سناریوی حد متوسط، پیش بینی می‌شود که در سال ۱۴۲۰، افراد بالای ۶۰ سال ۲۰.۶ درصد از جمعیت کشور (معادل ۲۰ میلیون نفر) را تشکیل دهند؛ به عبارتی از هر ۴.۸ نفر، یک نفر سالمند خواهد بود و شواهد علمی در این خصوص نشان می‌دهد سالخوردگی در آینده اثرات منفی و ریشه دار بر جایگاه سیاسی، اقتصادی و امنیتی کشور در منطقه و جهان خواهد گذاشت.

وی با بیان اینکه در حال حاضر کشور در برهه پنجره فرصت جمعیتی  قرار گرفته است که تا ۳۰ سال آینده تداوم خواهد داشت.اضافه کرد: بدیهی است که بهره‌مندی از این فرصت مستلزم مدیریت صحیح برای استفاده بهینه از امکانات بالقوه جمعیت فعال اقتصادی بوده و با برنامه‌ریزی‌های اقتصادی، کارآفرینی و اشتغال‌زایی برای جمعیت فعال و مولد همراه با اتخاذ سیاست‌های حمایتی و ترغیب فرزندآوری، انتظار می‌رود مسیر مطلوب برای سازندگی، شکوفایی و بالندگی کشور فراهم گردد.

دبیر کمیته بهداشت و درمان قرارگاه جوانی جمعیت شهرستان مشهد با بیان اینکه سیاست‌های کلی جمعیت در سال ۱۳۹۳ و در قالب ۱۴ بند از سوی مقام معظم رهبری (مدظله‌العالی) به همه دستگاه‌ها ابلاغ شد، خاطرنشان کرد: این برنامه مصادف با روز ملی جمعیت از ۳۰ اردیبهشت سال ۱۴۰۰ در همه حوزه‌های ستاد وزارت متبوع و همچنین دانشگاه‌ها و دانشکده‌های علوم پزشکی توسط مقام عالی وزارت رسماً آغاز شده است.

دکتر امینی افزو‌د: در راستای اجرای سیاست‌های کلی جمعیت اقدامات گسترده‌ای از جمله ابلاغ دستورالعمل تشویقی کارکنان سیستم بهداشتی در راستای ترویج فرزندآوری، بازنگری دستورالعمل‌های مرتبط، جلب همکاری درون و برون بخشی در راستای ارتقاء نرخ باروری کلی، پیشگیری و درمان ناباروری، مراقبت گروه‌های کلیدی باروری، سلامت مادر و کودک و آموزش‌های هنگام و پس از ازدواج، ارتقاء امید به زندگی صورت پذیرفته است.

وی با تاکید بر اینکه در سال‌های اخیر و به منظور انسجام و هماهنگی درون و برون بخشی برای تسهیل در عملیاتی سازی اقدامات وزارت متبوع در جهت صیانت از جمعیت به‌ویژه مدیریت تعیین‌کننده‌های مهم اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی به منظور ارتقاء نرخ باروری کلی، سند ملی صیانت از جمعیت تدوین و نهایی سازی شده است، گفت: راهبردهای الویت‌دار در سند ملی صیانت از جمعیت شامل رصد دقیق آمایش جمعیت و نرخ باروری کلی، توسعه همکاری‌های بین بخشی و برون بخشی در راستای صیانت از جمعیت، توانمندسازی ذ‌ی‌نفعان کلیدی گروه‌های مرجع و جمعیت هدف در راستای صیانت از جمعیت، حفظ و ارتقاء باروری سالم و فرزندآوری در جمعیت هدف، توسعه، تربیت و توانمندسازی نیروی انسانی موردنیاز در حوزه باروری سالم و فرزندآوری، اجرای قوانین موجود و پیگیری اصلاح آنها در راستای صیانت از جمعیت، تسهیل ازدواج در بین دانشجویان، نخبگان جوان و کارکنان دولت، پیشگیری و مدیریت ناباروری، ارتقاء سلامت مادران، ارتقاء رشد و تکامل همه جانبه کودکان، ارتقاء سلامت سالمندان، پیشگیری و مدیریت سقط، توسعه پژوهش، فناوری و محصولات خدمات دانش بنیان مرتبط با باروری و ناباروری با تکیه بر دانش بومی و بهره‌گیری از سامانه‌های الکترونیک در راستای صیانت از جمعیت بوده است.

دبیر کمیته بهداشت و درمان قرارگاه جوانی جمعیت شهرستان مشهد همچنین با اشاره به اینکه ششمین روز از هفته سلامت تحت عنوان سلامت خانواده و جوانی جمعیت نامگذاری شده است، بیان کرد: برنامه‌های پیش بینی شده برای این روز شامل طرح موضوع سلامت خانواده و جوانی جعیت در کارگروه سلامت و امنیت غذایی سطح شهرستان به منظور جلب حمایت ادارات و سازمان‌های شهری در راستای اجرای قوانین جوانی جمعیت با نظارت فرماندار شهرستان مشهد، برگزاری کمیته بهداشت و درمان قرارگاه جوانی جمعیت شهرستان مشهد در روز پنجشنبه ششم اردیبهشت ماه با هدف ارائه گزارش عملکرد و دستاوردهای حوزه سلامت خانواده و جوانی جمعیت و بیان انتظارات و چالش‌های پیش‌رو، اطلاع‌رسانی دستاوردها و اقدامات صورت گرفته در سطح شهرستان در حوزه سلامت خانواده و جوانی جمعیت و همچنین انتشار پوسترهای آموزشی و ترغیبی از طریق شبکه‌های اجتماعی، رسانه‌های خبری محلی و غیره، برگزاری همایش علمی مرتبط با جوانی جمعیت ویژه رابطان سلامت ادارات و کارکنان شهرداری‌ها، آموزش زوجین جوان در خصوص جوانی جمعیت در کلاس‌های مشاوره هنگام ازدواج، هماهنگی با خیران نیک اندیش حوزه سلامت و توزیع بسته‌های مواد غذایی جهت مادران باردار نیازمند و هماهنگی با درمانگاه‌های بخش خصوصی به منظور معرفی مادران باردار مراجعه کننده جهت دریافت خدمات از بخش خصوصی با هدف پیگیری تشکیل پرونده سلامت در مرکز خدمات جامع سلامت بوده است.

رئیس گروه بیماری‌های واگیر دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: والدینی که واکسن‌های سرخک، سرخچه و اوریون کودکان 12 تا 18 ماهه‌شان را تزریق نکردند هرچه سریع‌تر جهت انجام این کار به نزدیک‌ترین مکرکز بهداشت مراجعه نمایند.

دکتر زهرا نهبندانی در گفتگو با وب دا، اظهار کرد: در هفته سلامت بر پیشگیری از بیماری‌های بثوری تب دار مانند آبله مرغان، سرخک و سرخچه تأکید داریم و با توجه به اینکه این بیماری‌ها محدود شونده هستند باید فرد بیمار در خانه باشد و در بحث تغذیه‌اش هم از غذای ساده و فاقد سرخ کردنی، ادویه و مواد محرک استفاده کند و مصرف آب میوه طبیعی و مایعات فراوان را هم فراموش نکند.

وی تصریح کرد: به این گروه از بیماران داروهای کاهنده تب ساده و ضد خارش تجویز می‌شود و به آنها توصیه می‌کنیم که در طول یک هفته تا 10 روز بیماری با کسی ارتباط برقرار نکنند، به خصوص مادران باردار که شرایط خاصی دارند؛ همچنین به دانش آموزان هم توصیه می‌کنیم که با هماهنگی اولیای مدرسه تا زمان بهبود بیماری در سر کلاس درس حاضر نشوند و تا آن زمان آموزش دروس خود را از بستر فضای مجازی دنبال کنند.

رئیس گروه بیماری‌های واگیر دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه کسانی که کودک یک ساله تا 18 ماهه دارند و هنور جهت تزریق واکسن اقدام نکرده‌اند توصیه می‌کنیم که هرچه سریع‌تر جهت تزریق واکسن‌های سرخک، سرخچه و اوریون به نزدیک‌ترین مرکز بهداشت مراجعه کنند، خاطرنشان کرد: این سخن که در برخی از خانواده در خصوص عدم انجام واکسیناسیون پس از موعد مقرر شنیده می‌شود درست نیست و به این گروه از والدین توصیه می‌کنیم که هرچه زودتر جهت واکسیناسیون فرزند خود به یکی از مراکز بهداشتی مراجعه نمایند.

وی تأکید کرد: مراقبت پیشگیرانه پزشکی به معنی آموزش نکات بهداشتی، درمانی و اطلاع‌رسانی در مورد بیماری‌ها به مردم به منظور جلوگیری از بروز بیماری‌ها (سطح اول)، کاهش پیامدهای شدیدتر  بیماری‌ها (سطح دوم) و جلوگیری از بروز نقص عضو حاصله یا آسیب‌های روانی حاصل از این پیامدها (سطح سوم) بوده و به عبارتی بهتر، روشن‌تر و دقیق تر می‌توان اینگونه بیان کرد که پیشگیری دارای 3 سطح اصلی (پیشگیری اولیه، ثانویه و ثالثیه) و یک سطح جانبی آن ییشگیری مقدماتی یا نخستین است.

رئیس گروه بیماری‌های واگیر دانشگاه علوم پزشکی مشهد بیان کرد: این سطوح پیشگیری تنها جهت جلوگیری از ابتلا بیماری‌های واگیردار یا بیماری‌های مزمن کاربرد ندارند بلکه مربوط به تمامی موارد مربوط به سلامت مردم بوده و این واژه طبق تعریف سازمان بهداشت جهانی موضوعات مختلف از جمله مسائل اجتماعی، روانی و غیره را در بر می‌گیرد که ابتلا به بیماری‌ها یکی از این موارد بوده است.