پایگاه خبری وبدا

مدیر گروه کاردرمانی دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اینکه هیچ فردی نباید به دلیل تفاوت در توانمندی‌های شناختی از حقوق آموزشی، اجتماعی و شغلی محروم شود، گفت: عبور از نگاه ترحم‌آمیز و حرکت به سوی رویکرد حق‌محور، زمینه‌ساز تحقق جامعه‌ای فراگیر و ارتقای کیفیت زندگی افراد دارای کم‌توانی ذهنی خواهد بود.

دکتر ثریا قره‌باغی، مدیر گروه کاردرمانی دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، همزمان با روز جهانی کم‌توانی ذهنی، در گفت‌وگو با وبدا اظهار کرد: نام‌گذاری این روز تنها با هدف افزایش آگاهی عمومی نیست، بلکه دعوتی برای ایجاد تحولی بنیادین در نگرش‌ها، سیاست‌ها و ساختارهای اجتماعی و علمی در قبال افراد دارای محدودیت‌های شناختی و عصبی است.

وی با بیان اینکه دانش نوین توانبخشی بر «مدل اجتماعی ناتوانی» تأکید دارد، افزود: بر اساس این رویکرد، ناتوانی صرفاً ناشی از محدودیت‌های فردی نیست، بلکه بخش عمده‌ای از آن به موانع محیطی، نگرش‌های تبعیض‌آمیز و نبود زیرساخت‌های شمول‌گرا بازمی‌گردد؛ از این‌رو، اصلاح محیط و کاهش انگ اجتماعی باید هم‌زمان با توانمندسازی افراد مورد توجه قرار گیرد.

مدیر گروه کاردرمانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، دانشگاه‌ها را پیشگامان ترویج فرهنگ پذیرش تنوع عصبی (Neurodiversity) دانست و تصریح کرد: شمول‌گرایی به معنای فراهم کردن فرصت‌های برابر برای مشارکت همه افراد در عرصه‌های آموزشی، شغلی و اجتماعی است؛ به گونه‌ای که تفاوت‌های شناختی مانعی برای بهره‌مندی از حقوق اساسی آنان نباشد.

وی ادامه داد: تحقق یک جامعه فراگیر مستلزم تغییر نگاه از رویکرد مبتنی بر شفقت به رویکرد مبتنی بر حقوق انسانی است؛ رویکردی که در آن کرامت انسانی، احترام و برابری فرصت‌ها برای همه افراد تضمین شود.

دکتر قره‌باغی با اشاره به رویکرد دانشگاه علوم پزشکی مشهد در این حوزه اظهار کرد: این دانشگاه متعهد است علاوه بر تربیت نیروهای متخصص و توانمند در حوزه توانبخشی و کاردرمانی بر اساس استانداردهای روز دنیا، از طریق آموزش، پژوهش و فعالیت‌های علمی، در کاهش پیش‌داوری‌ها و انگ اجتماعی نسبت به افراد دارای کم‌توانی ذهنی نقش‌آفرینی کند و زمینه ایجاد محیطی فراگیر و مبتنی بر کرامت انسانی را فراهم آورد.

وی کاردرمانی را یکی از ارکان اصلی تحقق مشارکت اجتماعی افراد دارای کم‌توانی ذهنی دانست و گفت: کاردرمانی تنها به اصلاح محدودیت‌های جسمی یا شناختی محدود نمی‌شود، بلکه هدف آن توانمندسازی افراد برای حضور فعال، مستقل و مؤثر در فعالیت‌های معنادار زندگی و افزایش کیفیت زندگی آنان است.

مدیر گروه کاردرمانی دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: متخصصان کاردرمانی با رویکردی جامع، سه محور اصلی شامل ارتقای عملکردهای شناختی، حسی و حرکتی، انطباق محیط با استفاده از فناوری‌های کمکی و اصلاح موانع محیطی، و همچنین تقویت استقلال و خودمختاری فرد را دنبال می‌کنند تا زمینه مشارکت مؤثر افراد در زندگی روزمره و جامعه فراهم شود.

وی خاطرنشان کرد: دانشگاه علوم پزشکی مشهد با توسعه رشته‌های تخصصی حوزه توانبخشی، تربیت نیروهای متخصص و ارائه خدمات تخصصی درمانی، گام‌های مؤثری در ارتقای زیرساخت‌های علمی و خدماتی این حوزه برداشته و تلاش می‌کند با پیوند دانش، آموزش و ارائه خدمات تخصصی، نقش مؤثری در ارتقای سلامت و کیفیت زندگی افراد دارای کم‌توانی ذهنی ایفا کند.