پایگاه خبری وبدا

دانشیار گروه قلب دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اهمیت ارزیابی قلبی پیش از بارداری، مراقبت‌های تیمی و بازبینی داروها گفت: زنان مبتلا به بیماری‌های قلبی می‌توانند در برخی شرایط بارداری ایمنی داشته باشند، اما تصمیم‌گیری درباره بارداری باید بر اساس نوع بیماری و میزان خطر، با نظر تیم تخصصی انجام شود.

به مناسبت هفته سلامت بانوان، دکتر هدیه علیمی، دانشیار گروه قلب دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا با اشاره به اهمیت مراقبت‌های تخصصی از زنان مبتلا به بیماری‌های قلبی در دوران بارداری اظهار کرد: ابتلا به بیماری قلبی لزوماً به معنای ممنوعیت بارداری نیست، اما این شرایط به ارزیابی دقیق و برنامه‌ریزی تخصصی برای حفظ سلامت مادر و جنین نیاز دارد.

وی با بیان اینکه بارداری با تغییرات طبیعی در عملکرد دستگاه قلب و عروق همراه است، افزود: افزایش حجم خون و برون‌ده قلبی در دوران بارداری معمولاً از سوی قلب سالم تحمل می‌شود، اما در زنان مبتلا به برخی بیماری‌های قلبی می‌تواند فشار بیشتری بر قلب وارد کند و خطر بروز عوارض را افزایش دهد.

ارزیابی قلب پیش از بارداری؛ نخستین گام برای کاهش خطر

دکتر علیمی با تأکید بر اهمیت بررسی وضعیت قلب پیش از بارداری گفت: بهترین زمان برای ارزیابی خطرات احتمالی، پیش از وقوع بارداری است؛ زیرا در این مرحله می‌توان وضعیت سلامت مادر را بررسی کرد و درباره امکان بارداری و مراقبت‌های موردنیاز تصمیم گرفت.

وی افزود: زنان مبتلا به بیماری‌های دریچه‌ای قلب، نارسایی عضله قلب، فشار خون ریوی، آریتمی‌ها و بیماری‌های آئورت، باید پیش از اقدام به بارداری تحت ارزیابی تخصصی قرار گیرند. این بررسی‌ها بر اساس شرح‌حال، معاینه و آزمایش‌های موردنیاز از جمله اکوکاردیوگرافی انجام می‌شود تا خطرات احتمالی برای مادر و جنین مشخص و برنامه مراقبتی متناسب با شرایط هر فرد تنظیم شود.

مراقبت تیمی؛ از پیش از بارداری تا پس از زایمان

دانشیار گروه قلب دانشگاه علوم پزشکی مشهد، همکاری متخصصان رشته‌های مختلف را یکی از ارکان مدیریت بارداری در زنان مبتلا به بیماری‌های قلبی دانست و اظهار کرد: برای مراقبت ایمن از این بیماران، لازم است متخصص قلب، متخصص زنان و در صورت نیاز متخصص بیهوشی در قالب یک تیم درمانی با یکدیگر همکاری کنند.

به گفته وی، در «درمانگاه قلب و بارداری»، پرونده مادران از مرحله پیش از بارداری تا پس از زایمان تشکیل می‌شود و وضعیت آنان تحت نظارت تیم تخصصی قرار می‌گیرد. این پیگیری مستمر، امکان ارزیابی تغییرات وضعیت قلبی و تنظیم مراقبت‌ها متناسب با شرایط مادر را فراهم می‌کند.

بازبینی داروها و شناخت علائم هشدار

دکتر علیمی با اشاره به اهمیت مدیریت دارویی در دوران بارداری تصریح کرد: برخی داروهای قلبی در دوران بارداری ممنوع یا نیازمند تغییر هستند؛ بنابراین، داروهای مصرفی باید پیش از بارداری و در طول آن توسط پزشک بررسی شوند و در صورت لزوم، جایگزین مناسب انتخاب شود.

وی همچنین بر ضرورت مراجعه منظم به پزشک و توجه به علائم هشدار تأکید کرد و گفت: تنگی‌نفس پیشرونده، درد قفسه سینه، غش یا سنکوپ، تپش قلب جدید یا شدید و افزایش ناگهانی ورم پاها، از جمله علائمی هستند که نیاز به ارزیابی فوری پزشکی دارند.

بیماری‌های ارثی قلب؛ نبود علامت به معنای نبود خطر نیست

این متخصص قلب با اشاره به تنوع بیماری‌های ارثی قلبی افزود: برخی از این بیماری‌ها می‌توانند عضله قلب، دریچه‌ها یا آئورت را درگیر کنند و در بعضی افراد، حتی در سنین جوانی و بدون علائم آشکار وجود داشته باشند.

وی تأکید کرد: نداشتن علائم ظاهری، لزوماً به معنای سلامت کامل قلب نیست؛ ازاین‌رو، آگاهی از سابقه خانوادگی بیماری‌های قلبی و مراجعه برای ارزیابی تخصصی در صورت وجود عوامل خطر، اهمیت دارد.

دکتر علیمی در پایان، با دعوت از بانوان برای قرار دادن سلامت قلب در اولویت مراقبت‌های فردی، خاطرنشان کرد: زنان مبتلا به بیماری‌های قلبی یا دارای سابقه خانوادگی مشکوک باید پیش از اقدام به بارداری با پزشک متخصص مشورت کنند. تصمیم‌گیری آگاهانه، ارزیابی به‌موقع و تداوم مراقبت‌های تخصصی می‌تواند به مدیریت بهتر خطرات و حفاظت از سلامت مادر و جنین کمک کند.