تشخیص زودهنگام و درمانهای نوین؛ دو محور مهم ارتقای مراقبت از بیماران سرطان پستان
استاد گروه آنکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به پیشرفت چشمگیر روشهای درمان سرطان پستان طی سه دهه گذشته، بر اهمیت آگاهیبخشی عمومی، مراجعه بهموقع، توسعه درمانهای تخصصی و پرهیز از روشهای غیرعلمی تأکید کرد.
دکتر فاطمه همایی شاندیز، استاد گروه آنکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا با اشاره به پیشرفتهای حاصلشده در تشخیص و درمان سرطان پستان اظهار کرد: طی سه دهه فعالیت تخصصی در این حوزه، شاهد تحولات قابلتوجهی در روشهای تشخیصی و درمانی بودهایم که حاصل همکاری گروههای مختلف تخصصی و توسعه دانش پزشکی است.
وی با بیان اینکه سرطان پستان از شایعترین سرطانها در میان زنان است، افزود: در گذشته، بسیاری از بیماران به دلیل تشخیص دیرهنگام با جراحیهای گسترده، تخلیه غدد لنفاوی زیر بغل و عوارضی مانند ورم دست مواجه میشدند؛ اما امروزه با همکاری گروههای جراحی سرطان، رادیولوژی، پاتولوژی، آنکولوژی و پزشکی هستهای، تشخیص در مراحل زودتر انجام میشود و درمانها نیز با هدف کاهش آسیب و عوارض بیمار پیش میروند.
پیشرفت پرتودرمانی و توسعه روشهای نوین درمان
این استاد گروه آنکولوژی با اشاره به توسعه درمانهای تخصصی سرطان پستان گفت: امروزه امکان استفاده از روشهای پیشرفتهای مانند شیمیدرمانی، هورموندرمانی و ایمونوتراپی در دانشگاه فراهم است و در حوزه پرتودرمانی نیز نسبت به دو دهه گذشته تحول چشمگیری رخ داده است.
وی افزود: در گذشته پرتودرمانی عمدتاً با روشهای دوبعدی انجام میشد، اما اکنون درمانها به سمت روشهای سهبعدی حرکت کردهاند. در این روشها، با مشاهده دقیقتر قفسه سینه بیمار، تابش به نواحی موردنیاز محدود میشود و بخشهایی که نیازی به دریافت پرتو ندارند، کمترین میزان تابش را دریافت میکنند.
دکتر همایی شاندیز با تأکید بر اینکه درمان سرطان پستان به مجموعهای از روشهای تخصصی نیاز دارد، اظهار کرد: انتخاب جراحی، شیمیدرمانی، هورموندرمانی، ایمونوتراپی و پرتودرمانی بر اساس مرحله بیماری و ویژگیهای پاتولوژیک و مولکولی تومور انجام میشود. در واقع، نوع و ترتیب درمان برای هر بیمار با توجه به شرایط او و نظر تیم تخصصی تعیین میشود.
آموزش عمومی؛ راهکاری مؤثر برای کاهش تأخیر در تشخیص
وی با اشاره به اهمیت آگاهی عمومی درباره سرطان پستان گفت: میانگین سن تشخیص این بیماری در ایران حدود ۴۶ سال گزارش شده است و در بسیاری از موارد، بیماری در مراحل دو یا سه شناسایی میشود؛ درحالیکه هدف در کشورهای پیشرفته، تشخیص در مراحل صفر و یک است.
این استاد دانشگاه افزود: برای کاهش مرحله تشخیص، در کنار تجهیزات و امکانات تشخیصی، آموزش عمومی اهمیت زیادی دارد. زنان باید بدانند که توجه به تغییرات پستان و مراجعه به پزشک در صورت مشاهده توده یا علائم مشکوک ضروری است؛ حتی اگر در بسیاری از موارد، این تودهها سرطانی نباشند.
دکتر همایی شاندیز با بیان اینکه ترس از سرطان و کمبود آگاهی از عوامل تأخیر در مراجعه بیماران است، تصریح کرد: سرطان پستان در بسیاری از موارد، بهویژه در صورت تشخیص زودهنگام، قابل درمان است و نباید ترس از بیماری مانع مراجعه و پیگیری درمان شود.
نقش سبک زندگی در کاهش خطر ابتلا به سرطان
وی با اشاره به عوامل مؤثر در پیشگیری از سرطان اظهار کرد: اصلاح سبک زندگی، پرهیز از مصرف دخانیات و الکل، فعالیت بدنی کافی، حفظ وزن مناسب و رعایت الگوی تغذیه سالم از اقداماتی هستند که میتوانند در کاهش خطر ابتلا به برخی سرطانها مؤثر باشند.
این استاد گروه آنکولوژی افزود: افزایش مصرف میوه و سبزیجات، محدود کردن مصرف گوشت قرمز و افزایش تحرک روزانه از جمله اقداماتی هستند که با هزینه کم میتوان در زندگی روزمره اجرا کرد. حتی فعالیتهای سادهای مانند استفاده از پله بهجای آسانسور یا پیادهروی در مسیرهای کوتاه نیز میتواند به اصلاح سبک زندگی کمک کند.
وی همچنین با اشاره به روند سالمند شدن جمعیت گفت: با افزایش جمعیت سالمندان، ضرورت برنامهریزی برای پیشگیری، تشخیص و درمان سرطان در سالهای آینده بیشتر میشود و باید از هماکنون برای پاسخگویی به نیازهای آینده نظام سلامت برنامهریزی کرد.
آموزش و فعالیتهای علمی مستمر در بیمارستان امید
دکتر همایی شاندیز با اشاره به فعالیتهای علمی و آموزشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در حوزه سرطان پستان اظهار کرد: از سال ۱۳۷۵ جلسات علمی منظم با حضور استادان گروههای مختلف در بیمارستان امید برگزار میشود و در این جلسات، موارد پیچیده و چالشبرانگیز بیماران بررسی و درباره روشهای تشخیصی و درمانی تبادل نظر میشود.
وی افزود: همچنین با همکاری جمعی از استادان دانشگاه، کتابهایی با موضوع سرطان پستان برای دانشجویان و عموم مردم تألیف شده است تا زمینه افزایش آگاهی علمی و شناخت بهتر این بیماری فراهم شود.
پرهیز از درمانهای غیرعلمی و حفظ امید در مسیر درمان
این استاد گروه آنکولوژی با هشدار درباره استفاده از درمانهای گیاهی و غیرمتعارف برای درمان سرطان گفت: سرطان با درمانهای گیاهی و روشهای غیرعلمی بهبود نمییابد و تأخیر در دریافت درمان تخصصی میتواند شرایط بیمار را دشوارتر کند.
وی با اشاره به اهمیت امید و پیگیری درمان افزود: بیماران مبتلا به سرطان باید بدانند که زندگی همچنان جریان دارد و مواجهه صحیح با بیماری، دریافت درمان متناسب با شرایط فرد و پیگیری توصیههای تیم درمان اهمیت فراوانی دارد.
دکتر همایی شاندیز در پایان با تأکید بر نقش رسانهها و روابط عمومیها در ارتقای آگاهی جامعه خاطرنشان کرد: اطلاعرسانی درباره علائم بیماری، عوامل خطر و ضرورت مراجعه بهموقع به پزشک باید بهصورت مستمر دنبال شود تا مردم با شناخت بهتر بیماری، از فرصتهای تشخیص و درمان بهموقع بهرهمند شوند.
درج نظر