پایگاه خبری وبدا

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: خراسان رضوی در بین ۳۱ استان کشور از نظر نرخ باروری در رتبه هشتم قرار دارد و دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اجرای طرح ملی «آمایش امید» به دنبال افزایش نرخ باروری و حرکت به سمت حد جایگزینی ۲.۵ است.

دکتر محمد احمدیان در گفت‌وگو با خبرنگار وب‌دا، اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴ تعداد ۸۹۲ هزار و ۲۷۸ ولادت در کشور به ثبت رسیده که از این تعداد، ۸۷ هزار و ۳۴۷ ولادت مربوط به خراسان رضوی بوده است و بر اساس آمار ثبت‌شده، حدود ۹.۸ درصد ولادت‌های کشور در این استان به ثبت رسیده است.

وی تصریح کرد: روند نرخ باروری کل در تمامی ۳۱ استان کشور طی سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳ کاهشی بوده است؛ به‌گونه‌ای که نرخ باروری در سیستان و بلوچستان از ۳ به ۲.۷۹ و در گیلان از یک به ۰.۸ رسیده است.

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: نرخ باروری در خراسان رضوی از ۱.۸۶ در سال ۱۴۰۰ به ۱.۶۸ در سال ۱۴۰۳ کاهش یافته است؛ با این حال، این شاخص همچنان بالاتر از نرخ باروری کشور در سال ۱۴۰۳ قرار دارد.

خراسان رضوی؛ هشتمین استان کشور از نظر نرخ باروری

دکتر احمدیان خاطرنشان کرد: بر اساس بررسی اطلاعات ثبت احوال در پایان سال ۱۴۰۳، خراسان رضوی در بین ۳۱ استان کشور، پس از استان‌های سیستان و بلوچستان، خراسان جنوبی، یزد، خوزستان، هرمزگان، کرمان و گلستان، رتبه هشتم نرخ باروری را در اختیار دارد.

وی با اشاره به روند کاهشی نرخ باروری در کشور و جهان گفت: سال‌هاست روند کاهش رشد جمعیت در بسیاری از کشورهای جهان آغاز شده است و در ایران نیز کاهش تمایل خانواده‌ها به فرزندآوری موجب کاهش میزان باروری کلی شده است؛ شاخصی که بیانگر متوسط تعداد فرزندانی است که یک زن در طول زندگی خود به دنیا می‌آورد.

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: تداوم این روند می‌تواند چالش‌هایی را برای آینده اقتصادی و اجتماعی کشور ایجاد کند و به همین دلیل، سیاست‌گذاری جمعیتی و اجرای برنامه‌های هدفمند برای حمایت از خانواده و فرزندآوری اهمیت ویژه‌ای دارد.

اجرای طرح ملی «آمایش امید» برای افزایش نرخ باروری

دکتر احمدیان اظهار کرد: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از ابتدای سال ۱۴۰۴، در راستای اجرای سیاست‌های جمعیتی ابلاغی و تحقق اهداف برنامه هفتم، برنامه‌ای جامع با عنوان طرح ملی «آمایش امید» را با هدف افزایش نرخ باروری کل و دستیابی به حد جایگزینی ۲.۵ تا سال ۱۴۰۷ طراحی و اجرا کرده است.

وی افزود: این طرح با استفاده از تحلیل شاخص‌های جمعیتی، تعیین اولویت‌ها بر اساس شرایط فرهنگی و زیست‌بوم هر منطقه و هدف‌گذاری کمی تعداد موالید مطلوب طراحی شده است تا مداخلات جمعیتی متناسب با شرایط هر منطقه انجام شود.

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: پس از ابلاغ این طرح به دانشگاه‌های علوم پزشکی و تعیین میزان موالید مورد انتظار، جلسات کارشناسی برگزار شد و فرآیند اجرایی طرح در دو فاز اصلی در حال انجام است.

وی ادامه داد: فاز نخست شامل شناسایی، احصا و تحلیل دقیق داده‌های جمعیتی برای تعیین اولویت‌های هر شهرستان و فاز دوم شامل طراحی و اجرای مداخلات مشاوره‌ای هدفمند بر اساس اولویت‌های استخراج‌شده از مطالعات آمایش است تا نیازهای هر منطقه و گروه‌های هدف به شکل دقیق‌تر پاسخ داده شود.

هدف‌گذاری برای افزایش مشاوره فرزندآوری و کاهش بی‌فرزندی

دکتر احمدیان با اشاره به تدوین اهداف طرح در سطح دانشگاه علوم پزشکی مشهد بیان کرد: پس از بررسی و تحلیل آمارها و شناسایی نقاط قوت و ضعف موجود، اهداف کلی و کمی طرح متناسب با شیوه‌نامه ابلاغی در سطح دانشگاه تدوین و برای برنامه‌ریزی و اجرا به شهرستان‌ها ارسال شده است.

وی تأکید کرد: هدف کلی طرح «آمایش امید» در جمعیت تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد، افزایش نرخ باروری تا رسیدن به حد جایگزینی ۲.۵ است و در کنار آن، اهداف کمی متعددی نیز دنبال می‌شود.

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: افزایش درصد مشاوره فرزندآوری در زنان واجد شرایط، افزایش درصد تأهل در زنان سنین باروری، کاهش درصد بی‌فرزندی و تک‌فرزندی در زنان همسردار، افزایش شناسایی و نشان‌دار کردن زوجین نابارور، کاهش شاخص سزارین و کاهش مرگ‌ومیر مادران و نوزادان از جمله اهداف این برنامه است.

اجرای برنامه‌های فرهنگی و اجتماعی در حوزه جوانی جمعیت

دکتر احمدیان با اشاره به سایر اقدامات دانشگاه علوم پزشکی مشهد در حوزه جوانی جمعیت گفت: در کنار اجرای طرح آمایش امید، برنامه‌های متنوعی با هدف ارتقای آگاهی، فرهنگ‌سازی و تقویت حمایت‌های اجتماعی از خانواده‌ها در حال اجراست.

وی افزود: انعقاد قرارداد با مؤسسات مردم‌نهاد و واگذاری کلاس‌های آموزش هنگام ازدواج، پرداخت کارانه پلکانی سال ۱۴۰۲ به ذی‌نفعان، تفاهم‌نامه با سازمان تبلیغات اسلامی و بنیاد کرامت رضوی، راه‌اندازی و بارگذاری اطلاعات مربوط به جوانی جمعیت در سامانه بسیج اطلاع‌رسانی سلامت در سایت دانشگاه علوم پزشکی مشهد و تهیه و ارسال فایل غربالگری ناباروری به مراکز از جمله اقدامات انجام‌شده در این حوزه است.

مدیر جوانی جمعیت، سلامت خانواده و مدارس دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: در قالب برنامه غربالگری ناباروری، اطلاعات مربوط به زنان گروه سنی ۱۲ تا ۵۴ سال در اختیار مراکز قرار گرفته تا اقدامات لازم در زمینه آموزش، پیشگیری و غربالگری در سطح یک انجام شود.

وی همچنین ارسال محتوای علمی در زمینه جوانی جمعیت برای استفاده در زیرنویس برنامه‌های صدا و سیما، اطلاع‌رسانی سامانه ۱۹۰ به تمامی مراکز تحت پوشش و کسب رتبه برتر کشوری در زمینه رسیدگی به شکایات را از دیگر اقدامات این حوزه عنوان کرد.

جوانی جمعیت؛ نیازمند امید، علم و سیاست‌گذاری صحیح

دکتر احمدیان با اشاره به برگزاری همایش بزرگداشت روز جهانی جمعیت اظهار کرد: در این همایش بر ضرورت اصلاح سیاست‌های نادرست جمعیتی و توجه جدّی به موضوع جوانی جمعیت با تکیه بر امید، علم و سیاست‌گذاری صحیح تأکید شد.

وی خاطرنشان کرد: امیدواریم با اجرای برنامه‌های مؤثر، هدفمند و متناسب با شرایط فرهنگی و اجتماعی مناطق مختلف، بتوانیم روند فعلی شاخص‌های جمعیتی را بهبود بخشیم و شاهد افزایش نرخ باروری و حرکت جامعه به سمت شرایط مطلوب جمعیتی باشیم.