شناسایی علت ژنتیکی یک تب دورهای نادر در کودک ایرانی با روش بررسی کل اگزوم؛ آغاز درمان هدفمند با تشخیص دقیق
پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بهرهگیری از روش پیشرفته بررسی کل اگزوم (WES)، تغییر ژنتیکی مرتبط با سندرم ماکل–ولز را در یک کودک دو ساله شناسایی کردند؛ یافتهای که پس از تشخیص علت بیماری، به آغاز درمان هدفمند و بهبود قابلملاحظه علائم بالینی بیمار منجر شد.
به گزارش وبدا، طرح تحقیقاتی «بررسی خصوصیات ژنتیکی بیمار مبتلا به تب دورهای نادر با روش بررسی کل ژنوم» با مشارکت نفیسه تودرباری، عبدالرضا ملک و محمدرضا عباسزادگان و با هدف شناسایی ریشه ژنتیکی یک نوع نادر تب دورهای در یک کودک ایرانی انجام شد.
این مطالعه بر روی کودکی دو ساله متمرکز بود که با علائمی از جمله تبهای مکرر، بثورات پوستی، کاهش شنوایی خفیف و نشانههای التهابی به کلینیک روماتولوژی بیمارستان کودکان اکبر مراجعه کرده بود. با توجه به دشواری تشخیص بیماریهای التهابی نادر و احتمال شباهت علائم آنها با سایر عارضهها، تیم پژوهشی از روش بررسی کل اگزوم ژنتیکی برای شناسایی علت بیماری استفاده کرد.
شناسایی تغییر ژنتیکی مرتبط با سندرم ماکل–ولز
بررسیهای ژنتیکی به شناسایی یک تغییر مهم در ژن NLRP3 منجر شد که با بیماری نادر «سندرم ماکل–ولز» ارتباط دارد. این اختلال در گروه بیماریهای التهابی ژنتیکی قرار میگیرد و میتواند با تبهای دورهای، ضایعات پوستی و در برخی موارد اختلالات شنوایی همراه باشد.
بر اساس یافتههای این پژوهش، تغییر ژنتیکی شناساییشده پیش از این در میان بیماران ایرانی گزارش نشده بود. پس از مشخص شدن علت ژنتیکی بیماری، درمان بیمار با داروی آناکینرا آغاز شد که به بهبود قابلملاحظه علائم بالینی وی انجامید.
تشخیص ژنتیکی؛ گامی در مسیر درمان اختصاصی و پیشگیری خانوادگی
پژوهشگران این مطالعه بر اهمیت آزمایشهای ژنتیکی پیشرفته در تشخیص بیماریهای نادر تأکید دارند؛ روشهایی که میتوانند با روشن کردن علت زمینهای بیماری، به پزشکان در انتخاب درمان مناسبتر و هدفمند کمک کنند.
از دیگر ظرفیتهای تشخیص ژنتیکی، امکان ارزیابی وضعیت سایر اعضای خانواده و فراهم شدن زمینه مشاوره ژنتیک و بررسیهای تشخیصی پیش از تولد در بارداریهای بعدی است؛ اقدامی که میتواند در پیشگیری از تولد فرزند مبتلا در خانوادههای در معرض خطر نقش داشته باشد.
یافتههای این پژوهش علاوه بر کمک به تشخیص دقیقتر و انتخاب درمان اختصاصی، میتواند به افزایش آگاهی جامعه پزشکی درباره بیماریهای التهابی ژنتیکی نادر و توسعه دانش در زمینه شناسایی و مدیریت این اختلالات کمک کند.
لینک مقاله علمی: https://doi.org/10.1002/ccr3.70521
صفحه علمی مجری طرح در گوگل اسکالر: https://scholar.google.com/citations?hl=en&user=ECOGOXkAAAAJ