پایگاه خبری وبدا

متخصص داروسازی بالینی بیمارستان قائم(عج) دانشگاه علوم پزشکی مشهد، نقش داروسازان بالینی را در ارتقای ایمنی بیماران، پیشگیری از خطاهای دارویی، کاهش تداخلات و بهینه‌سازی درمان بیماران مهم و تعیین‌کننده دانست.

به گزارش وبدا، دکتر بتول زارعی، متخصص داروسازی بالینی بیمارستان قائم(عج) دانشگاه علوم پزشکی مشهد، همزمان با روز داروساز، با تشریح جایگاه این تخصص در نظام سلامت اظهار کرد: داروساز بالینی امروزه فراتر از نقش سنتی تأمین و تحویل دارو، به‌عنوان عضوی فعال در تیم درمان حضور دارد و در تصمیم‌گیری‌های دارویی و انتخاب ایمن و اثربخش درمان مشارکت می‌کند.

داروساز بالینی؛ عضوی مؤثر در تیم درمان

دکتر زارعی افزود: انتخاب دوز مناسب دارو متناسب با شرایط بالینی بیمار، اصلاح دوز در بیماران مبتلا به اختلال عملکرد کلیه یا کبد، بررسی تداخلات دارویی، پایش عوارض ناخواسته و ارزیابی اثربخشی دارودرمانی، از مهم‌ترین وظایف داروساز بالینی در فرآیند درمان است.

وی با اشاره به اهمیت تلفیق دارویی در مراقبت از بیماران گفت: بررسی دقیق فهرست داروهای مصرفی بیمار هنگام پذیرش و ترخیص، تطبیق داروهای قبلی با داروهای تجویزشده در بیمارستان و آموزش بیمار و خانواده درباره نحوه صحیح مصرف دارو، از اقداماتی است که می‌تواند خطاهای دارویی و مصرف غیرمنطقی دارو را کاهش دهد.

پلی‌فارماسی؛ ضرورت حضور داروساز در کنار تیم پزشکی

این متخصص داروسازی بالینی، مصرف همزمان چندین دارو را یکی از چالش‌های مهم در درمان بیماران دانست و اظهار کرد: هرچه تعداد داروهای مصرفی بیمار افزایش یابد، احتمال بروز تداخلات دارویی، عوارض ناخواسته و خطاهای دارویی نیز بیشتر می‌شود؛ ازاین‌رو حضور داروساز بالینی در کنار تیم پزشکی، به‌ویژه در بیماران با درمان‌های پیچیده، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

وی افزود: بررسی تداخلات دارویی و ارائه پیشنهادهای تخصصی برای انتخاب دارو یا تنظیم دوز می‌تواند به افزایش ایمنی دارودرمانی و کاهش عوارض ناشی از مصرف همزمان داروها کمک کند.

دکتر زارعی همچنین پایش سطح برخی داروها در خون (TDM) را از دیگر ظرفیت‌های داروسازی بالینی عنوان کرد و گفت: این اقدام در داروهایی که فاصله میان دوز مؤثر و دوز سمی آن‌ها کم است، می‌تواند در تعیین دوز مناسب و پیشگیری از عوارض جدّی نقش مؤثری داشته باشد.

مدیریت منطقی مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها

وی با اشاره به ضرورت مصرف منطقی داروهای پرخطر خاطرنشان کرد: داروسازان بالینی می‌توانند در انتخاب، دوز، مدت و پایش مصرف داروهایی مانند آنتی‌بیوتیک‌ها، داروهای ضددرد و داروهای خواب‌آور، نقش مؤثری ایفا کنند.

این متخصص داروسازی بالینی ادامه داد: مدیریت صحیح مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها علاوه بر کمک به درمان مؤثر عفونت‌ها، در پیشگیری از مصرف غیرضروری و کاهش خطر ایجاد مقاومت میکروبی نیز اهمیت دارد.

فعالیت واحد مراقبت‌های دارویی بیمارستان قائم(عج)

دکتر زارعی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در بیمارستان قائم(عج) گفت: از آذرماه سال ۱۴۰۳، با راه‌اندازی واحد مراقبت‌های دارویی در این مرکز، حضور داروسازان بالینی در فرآیند مراقبت از بیماران تقویت شده است.

وی افزود: حضور در ویزیت‌های روزانه بیماران و گراند راندهای آموزشی، بررسی دارودرمانی بیماران و تعامل با پزشکان و سایر اعضای تیم درمان، از جمله اقداماتی است که با هدف ارتقای کیفیت دارودرمانی، تجویز منطقی آنتی‌بیوتیک‌ها و بهینه‌سازی فرآیندهای درمانی انجام می‌شود.

دارودرمانی ایمن؛ از بستری تا ترخیص

دکتر زارعی هدف نهایی فعالیت داروسازان بالینی را تضمین دارودرمانی ایمن و اثربخش در تمام مراحل مراقبت از بیمار عنوان کرد و گفت: نقش داروساز بالینی تنها به دوران بستری محدود نمی‌شود و آموزش بیمار، بررسی داروهای هنگام ترخیص و اطمینان از تداوم صحیح درمان پس از خروج از بیمارستان نیز اهمیت زیادی دارد.

وی در پایان تأکید کرد: توسعه حضور داروسازان بالینی در تیم‌های درمانی می‌تواند با کاهش خطاهای دارویی، شناسایی تداخلات، بهینه‌سازی مصرف دارو و افزایش پایبندی بیماران به درمان، نقش مؤثری در ارتقای کیفیت خدمات و تأمین ایمنی بیماران ایفا کند.