پرستاری، مسیری برای خدمت به انسانها و کاستن از رنج بیماران
عضو هیأتعلمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد و مدیر گروه پرستاری کودک و نوزاد، پرستاری را فراتر از یک رشته دانشگاهی و حرفه شغلی، مسیری برای معنا بخشیدن به زندگی از طریق مراقبت، مهرورزی و کاهش رنج انسانها میداند؛ مسیری که از تأثیر عمیق استادان پیشکسوت آغاز شد و امروز در آموزش و توانمندسازی نسلهای آینده پرستاری ادامه دارد.
دکتر طاهره صادقی، عضو هیئتعلمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد و مدیر گروه پرستاری کودک و نوزاد سالهای زندگی حرفهای خود را در دو عرصه پرستاری بالینی و آموزش پرستاری سپری کرده است؛ مسیری که به گفته او، تنها به فراگیری دانش و مهارتهای تخصصی محدود نمیشود، بلکه با مسئولیتپذیری، همدلی و توجه به نیازهای انسانی بیماران معنا پیدا میکند.
او در گفتگو با وب دا انتقال تجربههای حرفهای به دانشجویان و تلاش برای ارتقای کیفیت آموزش و مراقبت پرستاری را از مسئولیتهای مهم خود میداند؛ مسئولیتی که ریشه در تجربههای دوران دانشجویی و آشنایی با استادانی دارد که نگاه او را به این حرفه تغییر دادند.
دیداری که مسیر زندگی حرفهای را تغییر داد
دکتر صادقی درباره چگونگی انتخاب رشته پرستاری میگوید: واقعیت این است که در آن زمان، شناخت چندانی از رشتههای دانشگاهی و ماهیت واقعی پرستاری نداشتیم. من برای ورود به دانشگاه علوم پزشکی پذیرفته شده بودم و مانند بسیاری از دانشجویان آن دوران، هنوز تصویر روشنی از آینده حرفهای خود نداشتم.
او نخستین روز ورود به دانشگاه و دیدار با یکی از استادان پیشکسوت پرستاری را نقطه عطفی در زندگی خود میداند و ادامه میدهد: ایشان درباره پرستاری، هنر مراقبت از بیماران، انسانیت، مهرورزی و تأثیر کمک به دیگران بر زندگی انسان صحبت کردند. برخلاف تصوری که آن روزها رایج بود و بسیاری پرستاری را صرفاً رشتهای سخت و طاقتفرسا میدانستند، ایشان از معنای عمیق این حرفه و از تمامیت وجودی انسان سخن گفتند.
به گفته وی، این سخنان چنان تأثیری بر او گذاشت که همان روز تصمیم گرفت رشته پرستاری را انتخاب کند؛ تصمیمی که به یکی از انتخابهای ماندگار زندگیاش تبدیل شد.
این عضو هیئتعلمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با رضایت از مسیری که پیموده است، میگوید: امروز، پس از گذشت سالها، با اطمینان میگویم که هرگز از انتخابم پشیمان نشدهام. اگر دوباره به نقطه آغاز برگردم، باز هم پرستاری را انتخاب میکنم؛ چون معتقدم هیچ چیز به اندازه کمک به انسانی که در شرایط آسیبپذیر قرار گرفته است، نمیتواند به زندگی معنا ببخشد.
پرستاری؛ تلفیق دانش، مهارت و همدلی
دکتر صادقی روزهای نخست ورود به عرصه پرستاری را آمیختهای از هیجان، نگرانی و مواجهه با دنیایی تازه توصیف میکند؛ روزهایی که بهتدریج به او آموختند مراقبت از بیمار، افزون بر دانش و مهارت تخصصی، به صبر، مسئولیتپذیری و توانایی درک احساسات و نیازهای دیگران نیز نیاز دارد.
وی با یادآوری تجربههای آن دوران اظهار میکند: کمکم فهمیدم که گاهی یک حضور آرام، یک کلام امیدبخش یا توجه به نیاز کوچکی از بیمار، میتواند تأثیری عمیق بر احساس امنیت و آرامش او داشته باشد. امروز که به گذشته نگاه میکنم، میبینم همان روزهای ابتدایی، پایههای نگرش من به پرستاری را شکل دادند؛ نگرشی که بر احترام به انسان و مراقبت مسئولانه استوار است.
از نگاه او، توجه به ابعاد عاطفی و انسانی مراقبت، در کنار انجام دقیق وظایف تخصصی، بخش مهمی از کیفیت خدمات پرستاری است؛ زیرا بیمار در کنار نیازهای جسمی، به احساس امنیت، احترام و درک شدن نیز نیاز دارد.
آموزش پرستاری؛ از تجربههای بالینی تا دسترسی گسترده به دانش
این استاد دانشگاه در مقایسه آموزش پرستاری در گذشته و امروز، به تفاوتهای قابلتوجه در شیوههای آموزشی، محیطهای بالینی و دسترسی به منابع علمی اشاره میکند.
به گفته وی، دانشجویان در دوران تحصیل او در محیطی با انضباط و سختگیری زیاد آموزش میدیدند و دورههای کارآموزی را با دشواریهای فراوان پشت سر میگذاشتند. حضور در بخشهای بیمارستانی، پذیرش مسئولیت در محیط بالینی و یادگیری از طریق مشاهده و تجربه، بخش جداییناپذیر فرایند آموزش بود.
دکتر صادقی با اشاره به محدودیت منابع علمی در آن دوران میافزاید: ساعتهای زیادی را در کتابخانه میگذراندیم، کتابها و منابع چاپی را جستوجو میکردیم و برای پیدا کردن پاسخ یک سؤال علمی، گاهی باید زمان و انرژی زیادی صرف میشد.
وی گسترش اینترنت، پایگاههای اطلاعاتی، آموزش مجازی و هوش مصنوعی را از تحولاتی میداند که دسترسی به دانش را آسانتر کرده و فرصتهای تازهای برای یادگیری دانشجویان فراهم آوردهاند.
با این حال، به اعتقاد این عضو هیئتعلمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، فناوری بهتنهایی نمیتواند جایگزین تجربه بالینی، تفکر انتقادی، ارتباط انسانی و آموزش اخلاق حرفهای شود. ازاینرو، بهرهگیری مؤثر از امکانات جدید باید در کنار تجربهاندوزی، تلاش مستمر و مسئولیتپذیری قرار گیرد تا زمینه رشد علمی و حرفهای پرستاران آینده فراهم شود.
دکتر صادقی بر این باور است که پرستاری با پیوند دانش و مهارت با انسانیت و مهرورزی، میتواند نقشی ماندگار در کاهش رنج بیماران و ارتقای کیفیت زندگی آنان ایفا کند؛ رسالتی که با مراقبت از بیمار آغاز میشود و با تربیت نسلهای توانمند و متعهد پرستاری ادامه مییابد.
درج نظر