پیشرفتهای درمانی سرطان پستان در دانشگاه علوم پزشکی مشهد؛ تأکید بر تشخیص زودهنگام و آموزش برای کاهش مرگومیر
استاد گروه آنکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به پیشرفتهای چشمگیر در تشخیص و درمان سرطان پستان طی سه دهه گذشته، گفت: توسعه روشهای نوین درمانی و همکاری تیمی میان متخصصان رشتههای مختلف، موجب شده است بیماران با حفظ کیفیت زندگی، درمانهای مؤثرتر و کمعارضهتری دریافت کنند، اما همچنان آموزش عمومی و تشخیص زودهنگام، مهمترین راهکار کاهش مرگومیر ناشی از این بیماری به شمار میرود.
دکتر فاطمه همایی شاندیز، استاد گروه آنکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگو با وبدا با مرور روند درمان سرطان پستان در سالهای گذشته اظهار کرد: حدود سه دهه قبل، بیشتر بیماران به دلیل مراجعه در مراحل پیشرفته بیماری، ناچار به انجام جراحیهای وسیع و برداشت کامل پستان و غدد لنفاوی زیر بغل بودند که علاوه بر عوارض جسمی، تغییرات ظاهری و مشکلات روحی قابلتوجهی را نیز برای بیماران به همراه داشت.
وی افزود: امروزه با توسعه برنامههای تشخیص زودهنگام و همکاری منسجم میان گروههای جراحی، رادیولوژی، پاتولوژی، پزشکی هستهای، آنکولوژی و رادیوتراپی، امکان شناسایی بیماری در مراحل ابتدایی فراهم شده و در بسیاری از موارد، جراحیهای محدودتر با حفظ بافت پستان انجام میشود که این موضوع نقش مهمی در ارتقای کیفیت زندگی بیماران دارد.
استاد گروه آنکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به تحولات درمانی سالهای اخیر گفت: پیشرفت در حوزه شیمیدرمانی، هورموندرمانی، درمانهای هدفمند، ایمونوتراپی و همچنین استفاده از تکنیکهای نوین پرتودرمانی سهبعدی، موجب افزایش دقت درمان، کاهش آسیب به بافتهای سالم و کاهش عوارض جانبی شده است؛ بهگونهای که امروز بسیاری از بیماران میتوانند با کیفیت زندگی مطلوبتری مسیر درمان را طی کنند.
دکتر همایی شاندیز با بیان اینکه میانگین سن ابتلا به سرطان پستان در ایران حدود ۴۶ سال است، اظهار کرد: این میانگین حدود یک دهه کمتر از بسیاری از کشورهای جهان است و همین موضوع اهمیت آگاهیبخشی و غربالگری را دوچندان میکند. متأسفانه هنوز بخش قابلتوجهی از بیماران در مراحل دوم یا سوم بیماری به مراکز درمانی مراجعه میکنند، در حالی که در کشورهای پیشرفته، هدف اصلی تشخیص بیماری در مراحل صفر یا یک است؛ مرحلهای که شانس درمان کامل و حفظ بافت پستان به مراتب بیشتر خواهد بود.
وی آموزش را مؤثرترین ابزار برای تشخیص زودهنگام دانست و افزود: همه بانوان باید از حدود ۲۰ سالگی، معاینه ماهانه پستان را فراگیرند و بهصورت منظم انجام دهند. حتی اگر در بسیاری از موارد تودههای لمسشده خوشخیم باشند، همین حساسیت و مراجعه بهموقع میتواند زمینه تشخیص زودرس سرطان و نجات جان بیماران را فراهم کند.
این استاد دانشگاه درباره عوامل مؤثر در بروز سرطان نیز گفت: اگرچه عوامل ژنتیکی و هورمونی در بروز سرطان پستان نقش دارند، اما سبک زندگی سالم همچنان یکی از مهمترین عوامل قابل کنترل است. ترک مصرف دخانیات و الکل، انجام فعالیت بدنی منظم، حفظ وزن مناسب، مصرف بیشتر میوه و سبزیجات و کاهش مصرف گوشت قرمز، از مهمترین اقداماتی است که میتواند خطر ابتلا به سرطان و مرگومیر ناشی از آن را کاهش دهد.
دکتر همایی شاندیز با اشاره به روند سالمند شدن جمعیت کشور خاطرنشان کرد: با افزایش امید به زندگی، انتظار میرود در سالهای آینده تعداد مبتلایان به انواع سرطان نیز افزایش یابد؛ از اینرو، سرمایهگذاری در حوزه آموزش، پیشگیری، غربالگری، تشخیص زودهنگام و توسعه خدمات درمانی باید بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.
وی در پایان با تأکید بر امیدبخش بودن روند درمان سرطان پستان اظهار کرد: سرطان پستان بیماری قابل درمانی است و نباید موجب ناامیدی بیماران شود. خوشبختانه با تشخیص بهموقع، بهرهگیری از روشهای نوین درمانی و پیگیری منظم، میتوان در بسیاری از موارد به نتایج درمانی بسیار مطلوب دست یافت و تا حدود ۸۰ درصد به بهبودی بیماران امیدوار بود.
درج نظر