پیشگیری از سرطان؛ سرمایهگذاری چند دههای برای سلامت سالمندی
مدیر گروه رادیوانکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به ارتباط مستقیم افزایش سن با شیوع بسیاری از تومورهای سرطانی گفت: افزایش امید به زندگی و کاهش بیماریهای واگیر موجب شده است بیماریهای غیرواگیر، از جمله سرطانها، سهم بیشتری در سلامت جوامع داشته باشند و توجه به سبک زندگی سالم، شناخت علائم هشداردهنده و انجام غربالگریهای متناسب با سن، نقش مهمی در حفظ سلامت سالمندان دارد.
دکتر سید امیر آلداوود، متخصص رادیوانکولوژی و استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگو با وبدا اظهار کرد: در دهههای گذشته، بیماریهای عفونی و همهگیریها مانع از رسیدن بسیاری از افراد به سنین بالاتر میشد، اما با پیشرفت دانش پزشکی، توسعه واکسیناسیون و ارتقای بهداشت عمومی، امید به زندگی افزایش یافته و در نتیجه، بیماریهای دوران میانسالی و سالمندی بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفتهاند.
وی افزود: زمانی که امید به زندگی افزایش مییابد و ساختار جمعیتی جامعه به سمت سالمندی حرکت میکند، بیماریهای قلبیعروقی و انواع سرطانها نیز نمود بیشتری پیدا میکنند؛ چراکه بخش قابلتوجهی از بدخیمیها، بهجز موارد نادر، ارتباط مستقیمی با افزایش سن دارند.
چرا شیوع سرطان در سنین بالاتر بیشتر است؟
مدیر گروه رادیوانکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به سرطان پروستات در مردان و سرطان پستان در زنان بهعنوان نمونههایی از بدخیمیهای مرتبط با سن گفت: با افزایش طول عمر، احتمال بروز تغییرات و بیماریهای مرتبط با سن نیز افزایش مییابد و در نتیجه، سرطانهای شایع در میانسالی و سالمندی بیشتر مشاهده میشوند.
دکتر آلداوود خاطرنشان کرد: بنابراین افزایش آمار سرطان در جوامعی که امید به زندگی در آنها افزایش یافته است، لزوماً به معنای بدتر شدن وضعیت سلامت نیست، بلکه بخشی از آن نتیجه این واقعیت است که افراد بیشتری به سنینی میرسند که احتمال بروز این بیماریها در آنها افزایش مییابد.
سلامت سالمندی؛ حاصل انتخابهای سالهای جوانی
وی با تأکید بر اینکه پیشگیری از سرطان یک فرایند چنددههای است، تصریح کرد: نباید تصور کنیم مراقبت از سلامت و پیشگیری از تومورها موضوعی است که میتوان آن را در ۶۰ یا ۷۰ سالگی آغاز کرد. بسیاری از عوامل مؤثر بر سلامت دوران سالمندی، ریشه در سبک زندگی دوران کودکی، نوجوانی و جوانی دارد.
استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: تغذیه مناسب، تحرک بدنی، پرهیز از عوامل خطر و توجه مستمر به سلامت، اقداماتی هستند که اثر آنها در طول سالها انباشته میشود و میتواند زمینه سالمندی سالمتر را فراهم کند.
دو گام مهم برای تشخیص زودهنگام سرطان در سالمندی
دکتر آلداوود با تأکید بر اهمیت تشخیص زودهنگام بیماریهای سرطانی، دو موضوع را برای سالمندان و خانوادههای آنان ضروری دانست و گفت: نخست، باید نسبت به علائم هشداردهنده هوشیار بود و دوم، غربالگریهای متناسب با سن و جنسیت را جدّی گرفت.
وی افزود: تغییرات ماندگار در عادات اجابت مزاج، خونریزیهای غیرطبیعی، بیاشتهایی، کاهش وزن بدون علت مشخص و برخی علائم دستگاه ادراری نباید صرفاً به افزایش سن نسبت داده شوند و در صورت تداوم، لازم است فرد برای بررسی پزشکی مراجعه کند.
مدیر گروه رادیوانکولوژی دانشگاه علوم پزشکی مشهد انجام غربالگریهای توصیهشده را نیز یکی از ابزارهای مهم در شناسایی زودهنگام برخی سرطانها دانست و اظهار کرد: بررسیهای دورهای متناسب با سن، جنسیت و عوامل خطر فرد، از جمله غربالگریهای مرتبط با سرطان پستان، پروستات و سرطانهای گوارشی، میتواند به تشخیص بیماری در مراحل اولیه کمک کند.
دکتر آلداوود در پایان تأکید کرد: تشخیص زودهنگام بسیاری از بیماریهای سرطانی، فرصت بیشتری برای درمان و کنترل بیماری فراهم میکند و میتواند نقش مهمی در حفظ کیفیت زندگی سالمندان داشته باشد؛ از این رو، سلامت سالمندی را باید حاصل یک مسیر مستمر از مراقبت، انتخاب سبک زندگی سالم، توجه به علائم و پیگیریهای پزشکی دانست.
درج نظر