بهداشت و پیشگیری

مدیر گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اظهار کرد: ۱۳ ویتامین و مواد معدنی ضروری برای بدن در تخم مرغ وجود دارد که شامل اسید‌های چرب امگا ۳ و آنتی اکسیدان‌های ضروری است.

دکتر زهرا اباصلتی، در گفتگو با وب دا با اشاره به اینکه 60 درصد از پروتئین باکیفیت بالا در تخم مرغ را می‌توان در سفیده تخم مرغ یافت، در حالی که زرده تخم‌مرغ حاوی بقیه آن به همراه چربی‌های سالم حیاتی، ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی اکسیدان‌ها است که همگی کمک ارزشمندی به نیاز‌های غذایی روزانه بدن  می‌کنند، خاطر نشان کرد: تخم مرغ مملو از طیف وسیعی از ویتامین‌ها و مواد معدنی ضروری است به طوری که یک وعده غذایی حاوی دو عدد تخم مرغ 82 درصد از نیاز روزانه به ویتامین D، 50 درصد از نیاز روزانه به فولات، 25  درصد از نیاز روزانه به ریبوفلاوین (ویتامین B۲) و 40  درصد از نیاز روزانه به سلنیوم را تأمین می کند.

وی با بیان اینکه تخم‌مرغ همچنین حاوی مقادیر مفیدی از ویتامین‌های A، E، B۵، B۱۲ و همچنین آهن، ید و فسفر است که همه مواد مغذی حیاتی برای داشتن  رژیم غذایی سالم و متعادل  است، تصریح کرد:  تخم‌مرغ به عنوان منبع ارزشمندی از پروتئین با کیفیت در نظر گرفته می‌شود و  پروتئین‌ها،  زیر بنایی برای تقویت، ترمیم ماهیچه‌ها و بافت‌ها، ضروری هستند و به طور کلی یک تخم‌مرغ حاوی حدود ۶٫۳ گرم پروتئین است.

دکتر اباصلتی گفت: تخم‌مرغ حاوی تمام ۹ اسید آمینه ضروری است که  برای بهبود رشد و نگهداری مؤثر عضلات  مفید است.

مدیر گروه بهبود تغذیه جامعه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد  با بیان اینکه دریافت پروتئین کافی در رژیم غذایی بسیار مهم است و مطالعات نشان می‌دهد که اکثر انسان‌ها، کمتر از میزان ضروری بدن‌شان پروتئین دریافت می‌کنند و این در حالی است که با مصرف یک تخم‌مرغ بزرگ می‌توانند حدود ۶ گرم پروتئین به دست آورند، اظهار کرد : مصرف پروتئین کافی می‌تواند به کاهش وزن، افزایش توده عضلانی، کاهش فشار خون و بهبود سلامت استخوان کمک کند .

کاهش سطح کلسترول خون با مصرف تخم مرغ

وی بیان کرد: یکی از خواص اصلی تخم مرغ این است که به افزایش سطح لیپوپروتئین با چگالی بالا (HDL) یا همان کلسترول خوب کمک می‌کند و این یکی از دلایلی است که نشان می‌دهد تخم مرغ تأثیر کمی بر خطر بیماری قلبی دارد.

دکتر اباصلتی با اشاره به اینکه زرده تخم مرغ یکی از معدود غذا‌هایی است که به طور طبیعی حاوی ویتامین D است و با توجه به این‌که نزدیک به یک‌چهارم بزرگسالان از کمبود خفیف یا متوسط ویتامین D رنج می‌برند، تخم‌مرغ می‌تواند کمک بزرگی به تأمین ویتامین دی  کند، اظهار کرد: تخم مرغ یکی از بهترین منابع غذایی کولین‌دار است که در تولید مولکول های سیگنالینگ در مغز نقش مهمی ایفا می کند.

وی بیان کرد:  تخم مرغ حاوی آنتی اکسیدان‌هایی است که برای چشم مفید است که از آن جمله می توان به ویتامین A و E اشاره کرد.

دکتر اباصلتی گفت: همه افراد به جز افراد چاق، دیابتی، بیماران قلبی عروقی و افراد با کلسترول خون بالا می توانند روزانه یک تخم مرغ مصرف کنند.

مدیر گروه سلامت دهان و دندان دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: ما در حوزه مراقبت‌های سلامت دهان و دندان وضعیت تمامی گروه‌های سنی را مورد بررسی قرار می‌دهیم و در همین خصوص باید اشاره کنیم که بیشترین تعداد جمعیت تحت پوشش در 4 گروه خاص مراقبت‌های سلامت دهان و دندان، دانش‌آموزان 6 تا 14 سال هستند.

دکتر محمدرضا نادری در گفتگو با وب دا، اظهار کرد: خدمات سلامت حوزه دهان و دندان یکی از برنامه‌هایی است که توسط معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد پیگیری و اجرا می‌شود و ما برای جمعیت حوزه پوشش برنامه‌های آموزشی را در کنار انجام معاینات و اقدامات لازم و همچنین ارائه توصیه‌های پیشگیرانه و موردنیاز در جهت حفظ سلامت دهان و دندان گروه‌های سنی مختلف داریم.

وی تصریح کرد: در شهر مشهد جمعیتی معادل 5 میلیون و 350 هزار نفر ساکن هستند که 35 درصد این میزان را گروه‌های هدف شامل می‌شوند، این گروه‌ها شامل 4 گروه کودکان زیر 2 سال، گروه سنی 3 تا 5 سال، دانش‌آموزان 6 تا 14 سال و  گروه سنی بالای 15 سال بوده که به گروه زیر 2 سال ضمن اهدای مسواک انگشتی بیان آموزش‌های لازم را داریم، آموزش‌هایی که به والدین این گروه سنی داده می‌شود تا مراقبت لازم را از سلامت دندان‌های کودک خود در این سن خاص داشته باشند و مشابه این برنامه را برای گروه سنی 3 تا 5 سال هم داریم.

مدیر گروه سلامت دهان و دندان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه بیشترین تعداد جمعیت تحت پوشش در 4 گروه خاص مراقبت‌های سلامت دهان و دندان، دانش‌آموزان 6 تا 14 سال هستند، خاطرنشان کرد: جمعیت تحت پوشش در این گروه سنی یک میلیون و 300 هزار نفر بوده و ما برای آنها ضمن انجام معاینات دهان و دندان، ارائه آموزش‌های لازم را سالی یک بار و همچنین انجام اقداماتی در زمینه سدیم کلراید در هر 6 ماه یک بار داریم که آخرین نوبت آن در شهریور ماه سال جاری انجام شد.

دکتر نادری افزود: ما با همکاری آموزش و پرورش بحث معاینات و غربالگری‌های دهان و دندان دانش آموزان را آغاز کرده‌ایم و مرحله اول وارنیژ کلراید آنان انجام شده و برای افرادی که بیش از 6 ماه از نوبت اولشان گذشته انجام نوبت دوم را داشتیم.

وی با تأکید بر اینکه کار اصلی ما در حوزه‌های آموزش و پیشگیری بوده و بیشترین گروه هدفمان هم در سنین پائین‌تر هستند، گفت: معتقدیم هرچه قدر که این گروه‌های سنی را از اهمیت سلامت دهان و دندانشان آگاه کنیم و سواد سلامت مادر و کودک را بالا ببریم در سنین بزرگسالی کمتر با مشکلات دهان و دندان مواجه می‌شوند.

مدیر گروه سلامت دهان و دندان دانشگاه علوم پزشکی مشهد بیان کرد: هزینه‌های دندانپزشکی بسیار بالا بوده و ما می‌توانیم با صرف هزینه اندک که در حوزه پیشگیری داشته باشیم از مشکلات حوزه دهان و دندان به‌دور بمانیم.

در راستای تقویت برنامه ملی سلامت خانواده و نظام ارجاع معاون اجرایی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد، از دارالشفاء زائر رضوی بازدید کرد.

به گزارش وب دا، دکتر حمیدرضا حسین زاده در این بازدید که مدیر توسعه شبکه و ارتقاء سلامت نیز حضور داشت، ضمن تقدیر از خدمات مجموعه آستان قدس رضوی در راستای سلامت زائرین و مجاورین با ارزیابی و بررسی امکانات و تجهیزات مورد نیاز برای راه اندازی مرکز تخصصی سرپایی و نظام ارجاع توصیه های کاربردی لازم را ارائه نمود.

وی بر تحقق پوشش همگانی سلامت از طریق توسعه برنامه سلامت خانواده و نظام ارجاع (پزشکی خانواده) تأکید کرد و گفت: از جمله اهداف برنامه سلامت خانواده و نظام ارجاع پوشش کامل جمعیت، بسته خدمتی جامع و کاهش پرداخت از جیب مردم در قالب ساختار شبکه بهداشت و درمان کشور و مبتنی بر مراقبت های اولیه سلامت می باشد.

مدیر گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خراسان رضوی گفت: به والدین توصیه می‌کنیم که همواره به دادن تغذیه مفید، سالم و مقوی به کودکان خود در جهت رشد مناسب و سلامت کامل آنها توجه نموده و از دادن خوردنی‌ها و نوشیدنی‌های مضر خودداری نمایند.

دکتر زهرا اباصلتی در گفتگو با وب دا، اظهار کرد: از 15 تا 21 مهر ماه به نام هفته ملی کودک نامگذاری شده و برای امسال شعار کودکی بهتر، زندگی بهتر برای این هفته انتخاب شده و باید در مسیر تحقق این مهم به تغذیه سالم کودکان به عنوان یکی از کلیدی‌ترین حوزه‌ها در بحث سلامت این گروه سنی توجه نماییم.

وی در خصوص تغذيه كودكان 6 تا 12 ماهه، گفت: شير مادر تا پايان 6 ماهگي به تنهايي و بدون اضافه كردن هر نوع غذاي كمكي براي رشد طبيعي کودک شيرخوار كافي اسـت، اما بعـد از 6 ماهگـي نيازهاي غذايي شيرخواران فقط با شير مادر برآورده نمي‌شود و بايد علاوه بر شير مادر، غذاهاي نيمه جامد را نيز براي او شروع كرد.

دکتر اباصلتی اضافه کرد: مناسب‌ترين غذاها براي تغذيه تكميلي کودکان غذاهايي هستند كه مقوي و مغذي، متناسب با سن كودك، تازه و بدون آلودگي باشند و به شکل پاكيزه و بهداشتي تهيه شده باشند، ضمن اینکه مواد اوليه آن در دسترس بوده و امكان تهيه آن براي خانواده وجود داشته باشد.

وی با بیان اینکه بهترين سن براي شروع غذاهاي كمكي و تغذیه تکمیلی هفته اول ماه هفتم تولد كودك است، خاطرنشان کرد: اگر چنانچه بین 4 تا 6 ماهگی با وجود تلاش والدين و كاركنان بهداشتي منحني رشد كودك نشان دهنده رشد نامناسب كودك باشد، مي‌توان غذاي كمكي را شروع كرد.

مدیر گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خراسان رضوی ادامه داد: توصيه‌هاي كلي ما به والدین بر مصرف میزان موادغذایی از نظر نوع و مقدار متناسب با نیاز کودک، شروع تغذیه کمکی از يك نوع غذاي ساده وكم كم مخلوطي از چند نوع غذا، شروع با مقدار كم و افزوده شدن به تدريج، در نظر گرفتن فاصله زمانی بین 5 تا 7 روز برای اضافه كردن مواد غذايي مختلف، دادن غذای غلیظ‌تر از شیر در اوليــن وعده غذايي كمکی به كودك و سپس دادن تدريجی غذاهاي نيمه جامد و جامد، دادن غذاها با قاشق و مايعات با ليوان به شيرخوار، دادن غذاهاي نيمه جامد و جامد به شيرخوار در وضعيت نشسته، تهیه غذاي شيرخوار به مقدار كم و براي يك وعده، گذاشتن باقي ماندن غذا برای مدت زمان 24 ساعت در يخچال و بیشتر از آن در فريزر، داغ کردن غذاي نگه داري شده فقط به میزان مصرف يك وعده و دادن آن به کودک پس از خنك شدن، عدم اضافه شدن نمک به غذاي كودك تا يك سالگي و ریختن به میزان کم نمك يددار تصفیه شده به غذاي شيرخوار پس از این زمان، شستن کامل سبزي‌ها قبل از مصرف و اضافه کردن به غذا پس از خرد كردن به غذا، مصرف مقدار كمي گوشت (هرنوع گوشت مانند گوسفند، گوساله، مرغ و ماهي) در سوپ کودک به جهت بالا رفتن ارزش غذايي، استفاده از مقداري كره يا روغن به هنگام طبخ بعضي از غذاها و مقداري ديگر به هنگام دادن غذا به كودك (مصرف روغن مايع بهتر از روغن جامد است) و مصرف کمتر روغن یا کره در مورد كودكاني كه روند رشدشان خيلي بيشتر از طبيعي است و بلعكس مصرف کمی بیشتر آن در غذای كودكان با تأخير در رشد بوده است.

دکتر اباصلتی با ذکر این نکته که تغذيه كودكان 1 تا 5 سال باید متناسب با میزان رشدشان باشد، تأکید کرد: شيرخواران از يك سالگي به بعد، علاوه بر غذاهايي كه خوردنشان را در سال اول زندگي ياد گرفته‌اند، بايد از غذاي سفره خانواده نيز استفاده كنند، اين كودكان رشد سريع دارند و مقاومت كافي در مقابل بسياري از بيماري‌ها را هم ندارند و دندان‌هايشان نيز كامل نشده است، پس بنابراين بايد در غذا دادن به آن‌ها، دو شرط اساسي دادن غذاهاي كم حجم، پرانرژي و زود هضم و نیز قرار دادن به دفعات زياد در اختيار آنان رعايت شود.

وی بیان کرد: ميزان رشد و فعاليت كودكان در سنين يك تا 2 سالگي با كودكان 3 ساله و بيشتر با هم فرق دارد و بايد هنگام تغذيه آنان، اين موضوع را نيز در نظر گرفت، در خصوص تغذيه كودك يك تا 2 سال باید بگوییم که اين كودك رشد سريع و فعاليت زياد دارد و در نتيجه به غذاي بيشتر نياز دارد، اما از سوي ديگر حجم معده‌اش كم بوده و دندان‌هايش هم كامل نيست و لذا لازم است در تغذيه او به نكاتی همچون دادن 5 تا 6 بار غذا در شبانه‌روز در کنار شیر مادر، دادن برنج به صورت كته‌هاي مختلف مخلوط با انواع سبزي‌ها، حبوبات و گوشت‌ها به جهت جویدن راحت‌تر، تهیه سوپ و استفاده از سيب‌زميني، هويج، كدو، فلفل سبز، انواع سبزي‌ها و برگه‌های هلو، زردآلو و آلو در زمان یبوست، پخت کامل و بهداشتی غذا و دادن آن به کودک پس از خنک شدن، نگهداری باقي مانده غذا در يخچال يا فريزر و برداشتن غذای کودک قبل از اضافه کردن فلفل، ادويه و يا چاشني‌هاي تند به غذاي سایر اعضای خانواده توجه شود.

مدیر گروه بهبود تغذیه مرکز بهداشت خراسان رضوی با تأکید بر اینکه باید به كودك آموزش دهید تا خودش غذا بخورد و در کنار آن اطمينان حاصل كنيد كه فقط آب خورش و آب گوشت را نخورد، گفت: به غذاي كودك كمي روغن مايع يا كره اضافه كنيد تا که مقوي‌تر شود و وقتـي هم که مي‌خواهيـد گوشت، مرغ يا ماهي به كودك بدهيد، آن را تكه تكه كرده و استخوان‌ها و تيغ‌هاي آن را جدا نمایید و مايعات را هم هميشه با قاشق يا فنجان به او بدهيد.