بهداشت و پیشگیری

امروزه جمعیت سالمندان در سراسر دنیا رو به افزایش است. که این افزایش جمعیت سالمندی، یک پدیده جهانی است و از دیدگاه سلامتی وجود افراد سالمند در جامعه نشان دهنده موفقیت توسعه اقتصادی و افزایش سطح سلامت است.

به گزارش وب دا، افزایش امید به زندگی به عنوان یک شاخص مهم بخش سلامت نقش عمده ای در افزایش درصد جمعیت سالمندان داشته است.

سالمندي در کليه جنبه هاي زندگي جوامع بشري، از جمله ساختار هاي سني، ارزش ها و معيارها تحولات قابل ملاحظه اي بوجود مي آورد ؛ لذا مقابله با چالش هاي فرا روی  اين پديده و اتخاذ سياست‌هاي مناسب در جهت ارتقاي وضعيت جسمي، رواني و اجتماعي سالمندان از اهميت بالايي برخوردار است.

مدیر سلامت، جمعیت، خانواده و مدارس معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا اظهار کرد: از آنجایی که با افزایش جمعیت سالخورده ، شیوع بیماری های مزمن نیز افزایش می یابد، لذا این مهم نیازمند آموزش عموم جامعه به رفتارهای پیشگیری کننده از بروز بیماری ها و  تغییر سبک زندگی است.

دکتر محمد احمدیان خاطر نشان کرد: باتوجه به بند 7 سياستهاي کلي جمعيت (1393) و بند 15 سیاستهای کلی خانواده (1395) ابلاغي رهبر معظم انقلاب ، نگاهی ویژه به مقوله سلامت سالمندی امری ضروری بوده و با توجه به سالمندي جمعيت، اتخاذ سياستهاي مناسب تغييرات جمعيتي در جهان امروز از اولويت خاصي برخوردار مي باشد.

مدیر سلامت، جمعیت، خانواده و مدارس معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد ابراز کرد: از اهداف برنامه سلامت سالمندان در دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأمين، حفظ و ارتقاي سلامت جسمي، رواني، معنوي و اجتماعي سالمندان به منظور بهره مندي آنان از كيفيت زندگي بهتر از جنبه هاي مختلف در دوران سالخوردگي است كه در اين راستا با آموزش شيوه زندگي سالم در دوره سالمندی و گسترش مراقبت هاي ادغام يافته سالمند تلاش مي گردد به اهداف ياد شده دست یابیم .

وی با اشاره به اینکه جمعیت سالمند بر اساس سرشماری سال 95 نزدیک به 9.28 درصد است؛ یعنی از 79‌میلیون جمعیت کشور هفت ‌میلیون و‌ 400هزار نفر سالمند داریم، ابراز کرد:  پیش‌بینی می‌شود جمعیت سالمند ایران تا هفت سال دیگر به 10 درصد و تا سال 33 سال دیگر، یعنی تا 1430، به بیش از 30 درصد برسد.

دکتر احمدیان با اشاره به اینکه براساس پیش بینی در سال 1430 درصد جمعیت سالمند ایران از میانگین جهان و آسیا بیشتر خواهد بود، عنوان کرد: زمانی که گفته می شود ، بیش از 30درصد جمعیت سالمند خواهد بود؛ یعنی تقریبا از هر سه نفر ایرانی یک نفر سالمند خواهد بود.

وضعیت سالمندان دانشگاه  علوم پزشکی مشهد

براساس آمار جمعیتی سال1399، ۸.6 درصد جمعیت تحت پوشش شهرستان های تابعه دانشگاه (۴35 هزار و 314 نفر) در دوران سالمندی هستند، ادامه داد: حوزه معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با هدف حفظ و ارتقاء سطح  سلامت سالمندان برنامه های متعددی را در سطح دانشگاه پیگیری می کند.

مدیر سلامت، جمعیت، خانواده و مدارس معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: به طور کلی خدماتی که به سالمندان  در این حوزه ارائه میشود شامل دو بخش مراقبت و آموزش است که در بخش مراقبت های ادغام یافته سلامت، پس از شناسایی گروه هدف برنامه (سالمندان 60 سال به بالا) و اعلام فراخوان جهت دریافت خدمات، هریک از سالمندان به مراکز خدمات جامع سلامت (پایگاه سلامت-خانه بهداشت) مراجعه می کنند.

دکتر احمدیان با بیان اینکه برای کلیه افراد مراجعه کننده پرونده الکترونیک سلامت سینا تشکیل می گردد، عنوان کرد: سالمند مراجعه کننده به مراکز بهداشتی ابتدا از نظر اختلالات فشار خون، تغذیه، چربی خون، دیابت، افسردگی، سقوط و تعادل، سرطان پستان و روده بزرگ، احتمال بروز حوادث قلبی-عروقی در طی دوره ده ساله توسط مراقب سلامت در مناطق شهری و بهورز در مناطق روستایی و سپس توسط ماما و پزشک مورد ارزیابی قرار گرفته و با توجه به نتایج حاصل از آن اقدامات لازم همانند توصیه های مراقبتی، اقدامات درمانی، ارجاع و پیگیری به فرد ارائه می شود.

وی با اشاره به اینکه در بخش آموزش علاوه بر ارائه آموزشهای فردی و گروهی در موضوعات عمومی حوزه بهداشت، آموزش اختصاصی سالمندان شامل برنامه شیوه زندگی سالم در دوره سالمندی  نیز به این افراد ارائه می شود، گفت: سالمندان با گروه سنی 60 تا 70 سال جهت شرکت در کلاسهای آموزشی فراخوان شده و در کلاس آموزشی شرکت می کنند.

وی ادامه داد: موضوع آموزش مباحث مجموعه 4 جلدی کتاب شیوه زندگی سالم در دوره سالمندی با اولویت پیشگیری از سقوط وحوادث، حفظ سلامت استخوان و مفاصل، سلامت روان و تغذیه صحیح می باشد.

مدیر سلامت، جمعیت، خانواده و مدارس معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی با بیان اینکه همچنین مکملهای غذایی لازم مانند ویتامین دی و قرص کلسیم دی به صورت رایگان به سالمندان اهدا می شود، بیان کرد: شهروندان ارشد (سالمندان) می توانند با مراجعه به نزدیکترین پایگاه سلامت محل سکونت خود در مناطق شهری و یا خانه بهداشت در مناطق روستایی و تشکیل پرونده الکترونیک سلامت از این خدمات برخوردار شوند. ( البته با توجه به شیوع کرونا و تا اطلاع ثانوی مراقبتها و آموزش ها به صورت غیر حضوری انجام میگردد. )

خدمات روانشناختی برای سوگواران متوفیان ناشی از کرونا در مراکز خدمات جامع سلامت زیر پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد به صورت فعال ارائه می شود.

کارشناس مسئول سلامت روان معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا اظهار کرد: با شیوع ویروس کرونا در جهان شیوه زندگی افراد دچار تغییرات زیادی شده است و سوگواری برای عزیزان از دست رفته و انجام مراسم خاکسپاری و عزاداری نیز، یکی از مواردی است که در این ایام به دلیل رعایت فاصله گذاری اجتماعی و قطع زنجیره انتقال به شدت دچار تغییر شده و خانواده متوفیان متاسفانه در این شرایط سوگواری در تنهایی را تجربه می کنند.

دکتر وصال شبانیانی خاطر نشان کرد: محققین به این نتیجه رسیده اند که همان میزان که خواب، خلق ما را تنظیم می کند، گریه در عزاداری هم خلق ما را تنظیم می کند، لذا با توجه به اینکه در حال حاضر که امکان عزاداری و سوگواری وجود ندارد این شرایط زمینه ساز افزایش بروز سوگ پیچیده و تبعات آن خواهد شد و خانواده های مصیبت دیده بیش از پیش به خدمات روانشناختی نیاز خواهند داشت.

وی اظهار کرد: با برنامه ریزی های لازم در شرایط موجود، برای کاهش بار روانی ناشی از مصیبت، کارشناسان سلامت روان مراکز خدمات جامع سلامت که دارای مدارک تحصیلی دکترا یا کارشناس ارشد روانشناس بالینی و سلامت هستند و دوره های آموزشی لازم را برای کمک به افراد مصیبت دیده گذرانده اند ضمن تماس تلفنی و هم دردی با خانواده درگذشتگان کرونا  این گروه را برای انجام مشاوره سوگ به مراکز دعوت می نمایند.

دکتر شبانیانی خاطر نشان کرد: هدف از مشاوره سوگ کمک به بازماندگان برای سازگار شدن با شرایط فقدان عزیز از دست رفته و قادر بودن به انطباق با واقعیت جدید زندگی بدون فرد متوفی است.

وی با اشاره به اینکه مشاوره ی سوگ در طی 5 جلسه برگزار می شود گفت: این جلسات شامل یک جلسه ارزیابی و 4 جلسه مشاوره سوگ بوده و معمولاً به طور هفتگی توسط کارشناس سلامت روان آموزش دیده برگزار میشود.

کارشناس مسئول سلامت روان معاونت بهداشت خاطر نشان کرد: در طی این جلسات روانشناس آموزش دیده با تکنیک های همدلی با فرد داغدار ارتباط درمانی برقرار و او را تشویق به تخلیه هیجانی میکند و به او کمک می نماید که واقعیت فقدان را بپذیرد و با دردی که از فقدان تجربه می کند کنار آمده و معنی جدیدی برای اینگونه تجارب دردناک بیابد، همچنین به فرد بازمانده کمک می کند تا بتواند مشکلات را شناسایی نموده  و یک به یک به حل مشکلات بپردازد.

رییس اداره پیشگیری از بیماریهای واگیر و غیر واگیردار معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اظهار کرد: توزیع واکسن آنفولانزا براساس اولویت های بهداشتی و با تاکید بر حفظ سلامتی کادر درمان و بهداشت توزیع می شود.

دکتر صادقی در گفتگو با وب دا، با اشاره به اینکه توزیع واکسن آنفولانزا طبق سال های گذشته براساس اولویت های بهداشتی و درمانی و برای اقشار خاصی به صورت رایگان در بخش دولتی انجام می شود، عنوان کرد: افرادی که جز اولویت های بهداشت و درمان و مشاغل در معرض خطر مانند تیم درمانی نیستند می توانند واکسن آنفولانزا را از طریق بخش خصوصی تهیه کنند.

وی با اشاره به اینکه همکاران بهداشت و درمان که در معرض ابتلا به بیماریهای ویروسی هستند از جمله اولویت های دریافت واکسن آنفولانزا هستند، اظهار کرد: همکاران اورژانس 115 ، دامپزشکان، شاغلان محیط زیست و مشاغل نظامی و انتظامی براساس سهمیه ای که به آنها تعلق می گیرد واکسن آنفولانزا را دریافت و به افراد در معرض خطر ترزیق می کنند.

دکتر صادقی با بیان اینکه بیمارانی که در مراکز بهداشتی پرونده اچ آی وی دارند نیز از دیگر افرادی هستند که  در اولویت دریافت واکسن آنفولانزا قرار دارند، اظهار کرد: متناسب با حجم واکسنی که در اختیار دانشگاه ها قرار می گیرد، بین افراد به صورت رایگان توزیع می شود.

رئیس اداره پیشگیری از بیماریهای واگیر و غیر واگیردار معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: مادران باردار از جمله افرادی هستند که واکسن آنفولانزا به صورت رایگان دریافت خواهند کرد تا سلامتی مادر و جنین در شرایط شیوع بیماریهای ویروسی حفظ شود.

بر اساس اعلام واحد بهداشت هوای معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکي مشهد، شاخص کيفيت هواي مشهد با 105(AQI) در وضعيت ناسالم برای گروههای حساس قرار گرفت.

مدير سلامت محيط و کار معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفتگو با وب دا به شهروندان به ويژه گروههاي در معرض آسيب از جمله بیماران تنفسی و قلبی عروقی، زنان باردار، كودكان ، بیماران مزمن و صعب العلاج و سالمندان توصیه کرد از تردد غیر ضروری در هوای آلوده خودداری کنند .

مهندس علی اصغر حسنی گفت: ورزشكاران باید از فعالیت های ورزشی در روزهای آلوده خودداری کنند زیرا با افزایش حركت، بدن به اكسیژن بیشتری نیاز دارد و تنفس در هوای آلوده علاوه بر انباشت ذرات معلق در ریه ، روند اكسیژن رسانی كافی در خون و بافت ها را نیز مختل می كند.

وی همچنین افزود: افرادی که بیشترین زمان مواجهه با آلودگی هوا را دارند از جمله پرسنل نيروي انتظامي و پليس راهور ، کارکنان پايگاههاي اورژانس ، هلال احمر ، کارکنان شهرداري ها و خدمات شهري و همچنين کودکان و افراد سالخورده می باید از وسایل کمک حفاظت تنفسي(ماسک) مورد تاييد وزارت بهداشت ودرمان و آموزش پزشکی  استفاده کنند.