پزشکی

  عضو هیأت  علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد و متخصص زنان، زایمان و نازایی گفت: کاهش ذخیره و کیفیت تخمک‌ها با افزایش سن، مهم‌ترین دلیل افت باروری و افزایش عوارض بارداری در زنان است و فریز تخمک می‌تواند راهکاری مؤثر برای حفظ شانس باروری آینده باشد.

 دکتر ملیحه عافیت متخصص زنان، زایمان و نازایی فلوشیپ (IVF)، در گفتگو با وبدا، با اشاره به شواهد علمی معتبر بین‌المللی از جمله UpToDate و انجمن‌های تخصصی باروری، اعلام کرد: کاهش باروری زنان پس از ۳۵ سالگی عمدتاً ناشی از کاهش سریع ذخیره تخمدان و افت کیفیت تخمک‌هاست.

کاهش ذخیره تخمدان و تغییرات هورمونی با افزایش سن

دکتر عافیت توضیح داد: با افزایش سن، تعداد فولیکول‌های فعال تخمدان به‌صورت نمایی کاهش می‌یابد و این روند با کاهش سطح هورمون AMH و افزایش FSH همراه است که به‌عنوان نشانه‌ای از کاهش پاسخ تخمدان به تحریکات هورمونی شناخته می‌شود.

به گفته این متخصص زنان و نازایی، افزایش سن مادر تنها بر شانس بارداری اثر نمی‌گذارد، بلکه خطر بروز عوارض بارداری را نیز افزایش می‌دهد. دکتر عافیت افزود: پره‌اکلامپسی یا مسمومیت بارداری، دیابت بارداری و ناهنجاری‌های کروموزومی جنین از جمله عوارضی هستند که با افزایش سن مادر شیوع بیشتری پیدا می‌کنند. در این گروه سنی، اختلال در خون‌رسانی جفت و افزایش التهاب عروقی از دلایل احتمالی افزایش خطر پره‌اکلامپسی محسوب می‌شود.

وی با اشاره به دیدگاه پزشکان و متخصصان باروری گفت: بر اساس منابع علمی معتبر، مهم‌ترین عامل کاهش شانس بارداری در زنان، افزایش سن است. زنان با تعداد محدودی تخمک متولد می‌شوند و پس از ۳۵ سالگی، سرعت کاهش این ذخیره به‌طور قابل‌توجهی بیشتر می‌شود. کاهش AMH و افزایش FSH در این سنین نشان می‌دهد که تخمدان‌ها مانند گذشته به هورمون‌ها پاسخ نمی‌دهند.

فریز تخمک؛ راهکاری برای حفظ باروری آینده

دکتر عافیت در ادامه به روش‌های نوین حفظ باروری اشاره کرد و گفت: در سال‌های اخیر، فریز تخمک به‌عنوان یکی از مهم‌ترین و مؤثرترین روش‌های حفظ باروری مطرح شده است. در این روش، تخمک‌ها در سنی ذخیره می‌شوند که از نظر ژنتیکی سالم‌تر هستند و این موضوع می‌تواند در صورت تأخیر در بارداری، شانس مادر شدن در آینده را حفظ کرده و اثر منفی افزایش سن بر باروری را کاهش دهد.

این  عضو هیأت  علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد تأکید کرد: متخصصان بر این نکته اتفاق نظر دارند که سن زن در زمان فریز تخمک، مهم‌ترین عامل پیش‌بینی‌کننده موفقیت بارداری در آینده است؛ عاملی که حتی تعداد بالای تخمک‌های فریز شده یا نتایج آزمایشگاهی مطلوب نیز نمی‌تواند جایگزین آن شود و افت کیفیت ناشی از افزایش سن را به‌طور کامل جبران کند.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اجرای دقیق و فوری دستورالعمل «تخت‌های رفاهی ویژه» گفت: این طرح یکی از مهم‌ترین راهکارهای عبور از شرایط دشوار مالی حوزه سلامت است که علاوه بر کمک به پایداری بیمارستان‌ها، به‌صورت غیرمستقیم از بیماران محروم و خدمات درمانی عمومی نیز حمایت می‌کند.

به گزارش وب‌دا، دکتر محمود شبستری در نشست مدیران گروه‌های آموزشی و رؤسای بخش‌های دانشگاه که با محوریت بررسی دستورالعمل اجرایی تخت‌های رفاهی ویژه برگزار شد، با اشاره به شرایط خاص اقتصادی کشور و محدودیت منابع مالی در نظام سلامت، اظهار کرد: دانشگاه‌های علوم پزشکی با مطالبات انباشته از بیمه‌ها و فاصله معنادار میان هزینه‌ها و درآمدها مواجه هستند، اما با وجود این شرایط، توقف یا کاهش خدمات درمانی به مردم امکان‌پذیر نیست.

وی افزود: حوزه سلامت ماهیتی متفاوت دارد و انتظار جامعه این است که اورژانس‌ها، بخش‌های ویژه، اتاق‌های عمل و خدمات حیاتی بدون وقفه و با کیفیت کامل ارائه شود؛ از همین رو، دانشگاه ناگزیر است در کنار پیگیری مطالبات، از ظرفیت‌های قانونی و مدیریتی برای تأمین منابع پایدار استفاده کند.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به ابلاغ و آغاز اجرای دستورالعمل تخت‌های رفاهی ویژه تصریح کرد: بر اساس این دستورالعمل، حداکثر ۲۰ درصد از تخت‌های بیمارستانی می‌تواند به تخت‌های رفاهی ویژه اختصاص یابد تا با دریافت هزینه تمام‌شده خدمات، منابع حاصل صرف پشتیبانی از بخش‌های دولتی و عمومی بیمارستان‌ها شود.

دکتر شبستری با تأکید بر اینکه این طرح به معنای کاهش خدمات به بیماران کم‌برخوردار نیست، خاطرنشان کرد: اتفاقاً فلسفه اصلی اجرای تخت‌های رفاهی ویژه، تقویت توان بیمارستان برای ارائه خدمات پایدار به اکثریت بیماران، به‌ویژه بیماران محروم و تحت پوشش بیمه‌های پایه است. درآمد حاصل از این طرح کمک می‌کند تا فشار مالی از دوش بیمارستان‌ها برداشته شده و خدمات عمومی با کیفیت مطلوب ادامه یابد.

وی ادامه داد: بیمارانی که از تخت‌های رفاهی ویژه استفاده می‌کنند، خدمات تخصصی و پیشرفته را با هزینه‌ای به‌مراتب کمتر از مراکز خصوصی دریافت می‌کنند و در عین حال، این منابع به چرخه درمان عمومی بازمی‌گردد؛ بنابراین این طرح یک مدل برد-برد برای بیمار، بیمارستان و نظام سلامت است.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر نقش کلیدی مدیران گروه‌ها و رؤسای بخش‌ها در موفقیت این برنامه گفت: این طرح بدون همراهی بدنه علمی دانشگاه به نتیجه نخواهد رسید. مدیران گروه‌ها و رؤسای بخش‌ها باید با تبیین دقیق اهداف، منطق و مزایای این دستورالعمل برای اعضای هیئت علمی، زمینه اجرای مؤثر و بدون حاشیه آن را فراهم کنند.

دکتر شبستری با اشاره به ضرورت اصلاح شیوه مطالبه‌گری و پرهیز از ایجاد ناامیدی در جامعه دانشگاهی افزود: بیان مشکلات در فضای گفت‌وگوی واقعی، همفکری و ارائه راه‌حل‌های اجرایی، مسیر درست عبور از بحران است. ایجاد ناامیدی یا تشدید تنش‌ها نه‌تنها کمکی به حل مشکلات نمی‌کند، بلکه می‌تواند ارائه خدمات درمانی به مردم را با چالش مواجه سازد.

وی در پایان با ابراز امیدواری نسبت به بهبود شرایط اقتصادی کشور تأکید کرد: تخت‌های رفاهی ویژه یک راهکار کوتاه‌مدت اما ضروری برای عبور از شرایط فعلی است. دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اتکا به سرمایه انسانی متعهد و همراهی مدیران و اعضای هیئت علمی، اجازه نخواهد داد سلامت مردم و خدمات درمانی دچار اختلال شود و با همدلی و تدبیر، این مسیر را با موفقیت پشت سر خواهد گذاشت.

مدیر امور بیمارستانی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اهمیت راهبردی اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، از انجام مجموعه‌ای از اقدامات هدفمند و برنامه‌ریزی‌شده در راستای ارتقای شاخص‌های سلامت مادر و نوزاد در مراکز درمانی تابعه دانشگاه خبر داد.

دکتر سعیده صباغ سجادیه در گفت‌وگو با وب‌دا اظهار کرد: در راستای تحقق سیاست‌های کلان سلامت کشور و اجرای دقیق مفاد قانون جوانی جمعیت، معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال جاری اقدامات متعددی را در سطح بیمارستان‌ها و مراکز درمانی وابسته دنبال کرده است.

وی افزود: برگزاری منظم کمیته‌های درمان و مراقبت جوانی جمعیت و پیگیری اجرای مصوبات آن‌ها از مهم‌ترین فعالیت‌های این معاونت بوده است. همچنین پاسخ‌گویی و پیگیری مستمر مکاتبات مرتبط با مواد ۴۹ و ۵۰ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت و سایر دستورالعمل‌های ابلاغی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در دستور کار قرار داشته است.

مدیر امور بیمارستانی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به برنامه‌های فرهنگی و آموزشی گفت: در هفته ملی جمعیت (۲۴ تا ۳۰ اردیبهشت‌ماه)، برنامه‌های متنوع فرهنگی و آموزشی در مراکز درمانی اجرا شد. همچنین دوره‌های آموزشی متعددی از جمله «کرامت مادری»، «هادیان زندگی»، «حفظ حیات جنین» و سایر کارگاه‌های مرتبط برای پرسنل بلوک‌های زایمان و کارکنان بیمارستان‌ها برگزار شده است.

وی ادامه داد: انجام نظارت‌های میدانی مستمر، تحلیل آماری داده‌ها و ارائه بازخورد هدفمند به مراکز درمانی، سامان‌دهی و ابلاغ برنامه «ماما همراه» با هدف افزایش رضایتمندی مادران و خوشایندسازی زایمان طبیعی، تحقق ارتقای ۵ درصدی شاخص زایمان بی‌درد و سامان‌دهی فرآیندهای اجرایی آن از دیگر اقدامات انجام‌شده در این حوزه است.

دکتر صباغ سجادیه افزود: سامان‌دهی و ارزیابی دقیق کلاس‌های آمادگی زایمان، تدوین برنامه عملیاتی پنج‌ساله به‌منظور توسعه آموزش‌های مؤثر برای مادران، پیگیری پرداخت معوقات حق‌الزحمه مربیان کلاس‌های آمادگی زایمان مربوط به سال‌های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ و برگزاری جلسات مشترک درون‌بخشی و برون‌بخشی با معاونت بهداشت، مراکز مشاوره مامایی و مربیان کلاس‌های آموزشی نیز در راستای اجرای هرچه بهتر قانون جوانی جمعیت انجام شده است.

مدیر امور بیمارستانی معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان تأکید کرد: تمامی این فعالیت‌ها در چارچوب سیاست‌های ابلاغی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و با هدف حمایت همه‌جانبه از مادران و نوزادان، ارتقای کیفیت خدمات زایمانی، افزایش آگاهی عمومی و تقویت نگرش مثبت به موضوع فرزندآوری، با جدیت در حال اجرا و پیگیری است.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به حجم بالای مطالبات مراکز درمانی دانشگاه از بیمه‌های پایه، بر تداوم ارائه خدمات درمانی مطلوب به مردم و بیماران تأکید کرد و گفت: با وجود چالش‌های مالی، مجموعه دانشگاه با تمام توان در حال خدمت‌رسانی است و اجازه نخواهیم داد خللی در درمان بیماران ایجاد شود.

دکتر منصور شکیبا در گفت‌وگو با وب‌دا، با بیان اینکه دانشگاه علوم پزشکی مشهد با سه بیمه پایه شامل بیمه سلامت، تأمین اجتماعی و بیمه نیروهای مسلح قرارداد دارد، اظهار کرد: بیشترین حجم قراردادها مربوط به بیمه سلامت است که حدود ۶۵ درصد خدمات بیمارستان‌های دانشگاه را پوشش می‌دهد، اما تأخیر در پرداخت مطالبات، فشار قابل توجهی بر نظام ارائه خدمات درمانی وارد کرده است.

وی میزان مطالبات دانشگاه از بیمه‌ها را قابل توجه دانست و افزود: مطالبات دانشگاه از بیمه سلامت حدود ۳۲۰۰ میلیارد تومان، از بیمه تأمین اجتماعی حدود ۱۲۰۰ میلیارد تومان و از بیمه نیروهای مسلح نزدیک به ۱۵۰ میلیارد تومان است که بخش عمده‌ای از آن مربوط به سال ۱۴۰۳ و ماه‌های ابتدایی سال ۱۴۰۴ است.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اینکه بیش از ۹۵ درصد مراجعان به بیمارستان‌های دانشگاه دارای پوشش بیمه‌ای هستند، تصریح کرد: سهم پرداخت نقدی بیماران بسیار اندک است و در بسیاری از خدمات، از جمله درمان کودکان زیر ۷ سال و بیماران طرح ارجاع، خدمات به صورت رایگان ارائه می‌شود. این موضوع اهمیت تأمین به‌موقع منابع مالی بیمارستان‌ها را دوچندان می‌کند.

وی با قدردانی از تلاش‌های کادر درمان افزود: بسیاری از همکاران ما با وجود تأخیر در پرداخت مطالبات، با تعهد و روحیه ایثارگرانه در حال خدمت‌رسانی هستند. این سرمایه انسانی ارزشمند، پشتوانه اصلی نظام سلامت استان است و دانشگاه خود را متعهد به پیگیری جدی مطالبات آنان می‌داند.

معاون درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد در عین حال با ابراز امیدواری نسبت به بهبود شرایط، خاطرنشان کرد: بر اساس اعلام مسئولان بیمه‌ها و پیگیری‌های انجام‌شده در سطح ملی و استانی، برنامه‌هایی برای تأمین منابع و تسویه تدریجی مطالبات در دستور کار قرار گرفته است. با تحقق این برنامه‌ها، امکان ارتقای زیرساخت‌ها، به‌روزرسانی تجهیزات و توسعه خدمات درمانی بیش از پیش فراهم خواهد شد.

وی در پایان تأکید کرد: دانشگاه علوم پزشکی مشهد با توجه به جایگاه ملی و بین‌المللی شهر مشهد و میزبانی از زائران و بیماران از سراسر کشور، خود را متعهد به ارائه خدمات درمانی باکیفیت، عادلانه و مستمر می‌داند و با همدلی و همکاری همه دستگاه‌های مسئول، امیدواریم نظام سلامت استان از این مقطع عبور کرده و به روزهای مطلوب‌تری برسد.