پزشکی

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تشریح مفهوم تاب‌آوری در روان‌شناسی، بر ضرورت صیانت از سلامت روان کودکان و نوجوانان در شرایط بحرانی تأکید کرد و خانواده را مهم‌ترین پناهگاه امن برای کاهش تنش‌های روانی دانست.

دکتر خشکبارچی، متخصص اعصاب و روان در گفتگو با وب دا با تبیین تفاوت واکنش افراد در مواجهه با حوادث ناگوار اظهار داشت: تاب‌آوری به معنای انکار استرس یا نادیده گرفتن بحران نیست، بلکه توانایی سازگاری و بازگشت به روال عادی زندگی پس از عبور از چالش‌ها است. تقویت این ویژگی در کودکان، آن‌ها را در برابر اختلالاتی همچون استرس پس از سانحه (PTSD) مصون می‌سازد.

این متخصص اعصاب و روان، داشتن نگرش مثبت به خود را از پیش‌شرط‌های عبور از بحران دانست و تصریح کرد: عزت‌نفس، اعتمادبه‌نفس و خودمراقبتی، ابزارهای دفاعی فرد در برابر فشارهای روانی هستند. همچنین داشتن اهداف مشخص در زندگی باعث می‌شود افراد به جای توقف در بحران، به دنبال راهی برای عبور از آن و ادامه مسیر باشند.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به حساسیت گروه سنی نوجوان در مواجهه با فضای مجازی، خاطرنشان کرد: نوجوانان به دلیل دسترسی گسترده به اطلاعات، بیش از سایر گروه‌ها در معرض اضطراب ناشی از اخبار قرار دارند. والدین موظف‌اند علاوه بر محدود کردن میزان مواجهه با اخبار و تلفن همراه، رویدادها را به زبانی ساده و متناسب با سن فرزندان برای آن‌ها تحلیل کنند.

دکتر خشکبارچی به والدین توصیه کرد از به کار بردن جملات تدافعی مانند «نگران نباش» پرهیز کنند و افزود: «والدین باید گوش شنوای فرزندان باشند. به جای انکار نگرانی کودک، باید به او اطمینان داد که احساسش درک می‌شود. جملاتی نظیر "می‌دانم نگران هستی و من در کنارت هستم"، اثربخشی بسیار بیشتری در آرامش‌بخشی به کودک دارد.

وی حفظ نظم و برنامه‌های روزمره را عاملی حیاتی در ایجاد ثبات روانی دانست و گفت: ادامه فعالیت‌هایی مانند تحصیل، بازی‌های خلاقانه و ورزش، به کودک سیگنال امنیت می‌دهد. نخستین گام در این مسیر، کنترل اضطراب توسط خود والدین است؛ چراکه کودکان کوچک‌ترین نشانه‌های تنش را در چهره والدین درک کرده و بازتاب می‌دهند.

این متخصص اعصاب و روان در پایان تأکید کرد: «چنانچه علائمی همچون اضطراب جدایی شدید، کابوس‌های شبانه یا ترس‌های غیرعادی در کودکان تداوم یابد، خانواده‌ها باید بدون فوت وقت برای دریافت کمک‌های تخصصی به روان‌پزشک یا روان‌شناس مراجعه کنند تا از مزمن شدن آسیب‌های روانی جلوگیری شود.»

دکتر حانیه شریعت‌مداری، روان‌شناس بالینی بیمارستان امید مشهد و پژوهشگر دکتری تخصصی روان‌شناسی بالینی، از جمله کارشناسان فعال حوزه سلامت روان در دانشگاه علوم پزشکی مشهد است که با رویکردی علمی و بین‌رشته‌ای، نقش مؤثری در توسعه خدمات روان‌شناختی و ارتقای سلامت روان بیماران و کارکنان این مرکز درمانی ایفا کرده است.

به گزارش وبدا، دکتر شریعت‌مداری متولد سال ۱۳۷۳ در شهرستان تربت‌حیدریه است و در حال حاضر در شهر مشهد سکونت دارد. وی از سال ۱۳۹۶ از طریق طرح غیرمرتبط روان‌شناسی فعالیت خود را در مجموعه دانشگاه علوم پزشکی مشهد آغاز کرد و در سال ۱۳۹۹ نیز از طریق آزمون استخدامی دستگاه‌های اجرایی به‌عنوان روان‌شناس در بیمارستان امید مشهد مشغول به کار شد.

وی در طول سال‌های فعالیت حرفه‌ای خود، علاوه بر حضور در واحد روان‌شناسی، در بخش‌هایی همچون پذیرش، آزمایشگاه و درمانگاه بیمارستان دکتر شیخ و همچنین در کمیته‌های بیمارستانی، واحد آموزش سلامت و واحد سلامت روان بیمارستان امید نیز فعالیت داشته است. این تجربه‌های متنوع، زمینه‌ساز شکل‌گیری نگاهی جامع و سیستمی به مسائل روان‌شناختی در محیط‌های درمانی برای وی شده است.

دکتر شریعت‌مداری درباره آغاز فعالیت حرفه‌ای خود می‌گوید: فعالیت حرفه‌ای خود را در بیمارستان امید با تمرکز بر روان‌شناسی بالینی و آموزش سلامت آغاز کردم و به‌تدریج این فعالیت‌ها با مشارکت در کمیته‌های تخصصی و برنامه‌های آموزشی، به سمت فعالیت‌های بین‌رشته‌ای، توانمندسازی بیماران و کارکنان و مدیریت چالش‌های روانی محیط بیمارستان گسترش یافت.

از جمله دستاوردهای علمی و حرفه‌ای وی می‌توان به دریافت دو مدرک کارشناسی ارشد دیگر در رشته‌های آموزش پزشکی و اخلاق پزشکی اشاره کرد؛ حوزه‌هایی که ارتباط نزدیکی با فعالیت‌های بالینی او دارند و به تقویت نگاه علمی و بین‌رشته‌ای در فعالیت‌های حرفه‌ای‌اش کمک کرده‌اند. همچنین وی در این زمینه‌ها دارای مقالات و فعالیت‌های علمی بوده و اقدامات اجرایی مؤثری به‌ویژه در حوزه توانمندسازی روانی بیماران مبتلا به سرطان انجام داده است.

به گفته وی، واحد روان‌شناسی بیمارستان امید ارائه خدمات مشاوره، آموزش و روان‌درمانی به بیماران و کارکنان، طرح مسائل روان‌شناختی و انسانی بیمارستان در کمیته‌های تخصصی و مشارکت فعال در برنامه‌های سلامت روان را به‌عنوان مهم‌ترین مأموریت‌های خود دنبال می‌کند.

دکتر شریعت‌مداری اخلاق حرفه‌ای را یکی از ارکان اساسی فعالیت تخصصی خود می‌داند و معتقد است یک کارشناس مجرب علاوه بر دانش علمی، باید کرامت انسانی، مسئولیت‌پذیری و خودنظارتی را در تعامل با مراجعان سرلوحه کار خود قرار دهد و ارتباطی مبتنی بر احترام و همدلی با بیماران برقرار کند.

وی در مسیر پیشرفت حرفه‌ای خود از حمایت و همراهی مسئولان و همکاران خود قدردانی کرده و نقش مدیران و سوپروایزرها و سرپرستاران بیمارستان را در رشد حرفه‌ای خود مؤثر دانسته است.

این روان‌شناس بالینی در اوقات فراغت نیز با علاقه به فعالیت‌های علمی و ورزشی می‌پردازد و بخشی از زمان خود را به حضور در کلاس‌های ورزشی و مطالعه در کتابخانه اختصاص می‌دهد؛ فعالیت‌هایی که به گفته وی نقش مهمی در حفظ نشاط و انگیزه برای ادامه مسیر حرفه‌ای دارد.

جراح و متخصص چشم دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به مسیر طی‌شده در حوزه سلامت کشور گفت: پیشرفت‌های چشمگیر پزشکی در ایران، به‌ویژه حضور پررنگ بانوان در رشته‌های تخصصی، نتیجه سال‌ها تلاش، هدایت و اعتماد رهبر فقیدمان به توانمندی جوانان ایرانی است.

دکتر سیده زینب هاشمی جواهری در گفت‌وگو با وبدا، به روند پیشرفت‌های علمی و پزشکی کشور در سال‌های گذشته اشاره کرد و اظهار داشت: هزینه‌هایی که در مسیر پیشرفت کشور و حفظ آرمان‌ها پرداخت شده، هزینه‌های سنگینی بوده است و از دست دادن رهبری فرزانه در این مسیر، ضایعه‌ای بزرگ برای جامعه به شمار می‌رود. رهبر شهید پس از امام خمینی(ره) با رهنمودهای خود، ایران و جبهه مقاومت را قدرتمندانه از سیطره و استثمار بیگانگان خارج کرد و با حمایت و مدیریت مدبرانه خود، امید را در میان آحاد مردم، به‌ویژه جوانان، احیا کرد.

وی با اشاره به نقش هدایت‌ها و سیاست‌گذاری‌های کلان ایشان در پیشرفت کشور افزود: اعتماد به توانمندی جوانان ایرانی موجب شد نسل جدید، به‌ویژه در حوزه‌های علمی و دانشگاهی، حضوری پررنگ و اثرگذار داشته باشد.

این جراح و متخصص چشم ادامه داد: اگر به دوره ستمشاهی نگاه کنیم، به‌ویژه در حوزه آموزش و حضور اجتماعی بانوان، محدودیت‌های فراوانی وجود داشت. جوانان ایرانی، به‌خصوص بانوان، در آن دوران با محدودیت‌های آموزشی و اجتماعی و سطح تحصیلات پایین‌تری روبه‌رو بودند؛ اما با پیروزی انقلاب اسلامی و بیداری مردم و پیروی از رهبری، ایران در بسیاری از عرصه‌ها در سطح جهانی مطرح شد که یکی از مهم‌ترین آن‌ها پیشرفت در علوم پزشکی و تخصص‌های مختلف است؛ به‌گونه‌ای که حضور و سرآمدی بانوان در این حوزه بسیار چشمگیر و قابل توجه است.

به گفته وی، امروز علوم پزشکی ایران با وجود برخی کمبودها و محدودیت‌ها، در سطح قابل توجهی در جهان مطرح است و مهارت و دانش پزشکان ایرانی در بسیاری از کشورها شناخته شده است. هاشمی جواهری افزود: این توانمندی‌ها زمینه شکل‌گیری گردشگری درمانی و جذب بیماران از کشورهای مختلف را فراهم کرده و موجب ارزآوری برای کشور شده است؛ مسیری که با هدایت‌ها و فراهم شدن بسترهای رشد از سوی نظام و در رأس آن رهبر شهید امکان‌پذیر شد.

وی همچنین با اشاره به توجه به اقشار مختلف جامعه، به‌ویژه جامعه پزشکی، خاطرنشان کرد: در دوران شیوع کووید-۱۹ توجه ویژه‌ای به کادر درمان صورت گرفت و در همان مقطع، با تصمیمات اتخاذ شده، حمایت‌هایی از جمله افزایش حقوق دستیاران پزشکی انجام شد.

دکتر هاشمی جواهری در ادامه با اشاره به ابعاد شخصیتی رهبر فقید جمهوری اسلامی ایران گفت: شخصیت جامع و چندبعدی ایشان موجب شده بود که با وجود اقتدار و صلابت در رهبری و مدیریت هوشمندانه کشور، در برخوردهای انسانی بسیار مهربان و پدرانه باشند؛ به‌گونه‌ای که وقتی در کنار فرزند شهیدی قرار می‌گرفتند، همچون پدری مهربان او را در آغوش می‌گرفتند.

وی افزود: در دیدار با دختران تازه‌مکلف‌شده نیز با مهربانی در کنار آنان نماز می‌خواندند و در فضایی صمیمی به سخنان و دغدغه‌های کودکانه آنان گوش می‌دادند. وقتی این رفتارها را در کنار جنایاتی که دشمنان در حق کودکان مرتکب می‌شوند، از جمله فاجعه مدرسه میناب، کودکان غزه و دیگر نمونه‌ها قرار می‌دهیم، بیش از پیش به بزرگی شخصیت ایشان پی می‌بریم.

این عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در پایان با ابراز تأسف از فقدان حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، رهبر فقید جمهوری اسلامی ایران، در عرصه مدیریت و هدایت جامعه تأکید کرد: از دست دادن ایشان برای جامعه ضایعه‌ای بزرگ است و یاد و خاطره خدمات حضرت آقا همواره در اذهان مردم باقی خواهد ماند.

استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد و رئیس سازمان نظام پزشکی مشهد با تأکید بر نقش بی‌بدیل جامعه پزشکی در حفظ پایداری نظام سلامت، گفت: تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که جامعه پزشکی کشور در سخت‌ترین شرایط نیز مسئولیت‌پذیرانه در کنار مردم ایستاده و اجازه نداده است خدمت‌رسانی دچار اختلال شود.

به گزارش وب دا ، دکتر علیرضا صداقت در نخستین نشست هم‌اندیشی رئیس دانشگاه علوم پزشکی مشهد با مدیران این دانشگاه در سال جدید، با اشاره به شرایط خاص نظام سلامت در مقاطع مختلف از جمله دوران کرونا اظهار کرد: جامعه پزشکی همواره نشان داده است که در شرایط دشوار، با روحیه ایثار و مسئولیت‌پذیری پای کار می‌ایستد و با تمام توان برای حفظ سلامت مردم تلاش می‌کند.

دکتر صداقت همچنین تشکیل ساختارهای پشتیبانی در حوزه سلامت را اقدامی مؤثر در مدیریت شرایط خاص دانست و گفت: با هم‌افزایی، مدیریت یکپارچه و هماهنگی میان بخش‌های مختلف نظام سلامت می‌توان شرایط پیچیده را به شکل مطلوب مدیریت کرد و از بروز اختلال در خدمات جلوگیری نمود.

رئیس نظام پزشکی مشهد در ادامه با اشاره به روحیه خیرخواهانه جامعه پزشکی، خاطرنشان کرد: جامعه پزشکی ذاتاً نگاهی مسئولانه و خیرخواهانه نسبت به مردم دارد و در بسیاری از مواقع با درک شرایط اقتصادی جامعه، فراتر از وظایف حرفه‌ای خود عمل کرده است.

وی با اشاره به موضوع تعرفه‌های خدمات پزشکی نیز گفت: در حالی که برآوردهای کارشناسی نشان می‌دهد فاصله قابل توجهی میان تعرفه‌های فعلی و هزینه واقعی ارائه خدمات وجود دارد، جامعه پزشکی همچنان با درک شرایط اقتصادی مردم تلاش کرده است تا بار مالی بیشتری بر دوش بیماران تحمیل نشود.

دکتر صداقت در عین حال بر ضرورت توجه به حقوق جامعه پزشکی در حوزه بیمه‌ها تأکید کرد و افزود: لازم است در تعامل با بیمه‌های پایه و تکمیلی، شرایطی فراهم شود تا حداقل هزینه واقعی خدمات درمانی برای ارائه‌دهندگان خدمات سلامت جبران شود و از فشار اقتصادی بر مراکز درمانی و فعالان این حوزه کاسته شود.

وی همچنین با اشاره به نقش مهم بیمارستان‌های آموزشی در ارائه خدمات درمانی، تصریح کرد: در سال‌های گذشته بخش قابل توجهی از بار درمان در این مراکز بر دوش دستیاران و رزیدنت‌ها بوده است و در هرگونه تصمیم‌گیری در حوزه آموزشی، باید تمهیداتی اندیشیده شود تا ارائه خدمات درمانی دچار اختلال نشود.

رئیس نظام پزشکی مشهد با تأکید بر لزوم پیش‌بینی «پشتیبان درمانی» در چنین شرایطی گفت: حضور و همراهی اعضای هیأت علمی در بیمارستان‌های آموزشی می‌تواند نقش مهمی در حفظ کیفیت و تداوم خدمات درمانی ایفا کند.

وی در پایان با قدردانی از تلاش‌های مدیران و کارکنان نظام سلامت، ابراز امیدواری کرد با همدلی و برنامه‌ریزی مناسب، مسیر خدمت‌رسانی به مردم با قوت ادامه یافته و نظام سلامت بتواند همچون گذشته از چالش‌ها با موفقیت عبور کند.