دانش

معاون پژوهش و فناروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: موضوع جوانی جمعیت جزء موارد اولویت‌دار در برنامه‌های پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد است و این معاونت طرح‌های مرتبط با افزایش جمعیت و جوانی را جزء طرح‌های اولویت‌دار خود قرار داده است.

دکتر محسن تفقدی در گفتگو با وب دا، اظهار کرد: طرح‌های تحقیقاتی با محوریت جوانی جمعیت  و ارائه راهکارهای علمی حمایت از سیاست‌های جمعیتی یکی از فعالیت‌های مهم و مورد توجه ویژه در حوزه پژوهش و فناوری بوده و در این خصوص با پرداخت گرنت و قراردادن این طرح‌ها در لیست طرح‌های اولویت‌دار دانشگاه تلاش می‌کنیم که از این موضوع حمایت ویژه انجام دهیم، ضمن اینکه در حوزه فناوری هم مرکز نوآوری هوش مصنوعی و سلامت دیجیتال کارهای خوبی در موضوع بارورسازی  با استفاده از ظرفیت هوش مصنوعی انجام داده است.

وی تصریح کرد: ما در مراکز رشد و فناوری از کسانی که در موضوع جوانی جمعیت فعالیت می‌کنند به‌طور ویژه حمایت می‌کنیم و این افراد در اولویت برنامه‌های حمایتی معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه علوم پزشکی مشهد قرار دارند.

معاون پژوهش و فناروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به ماده 39 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب مجلس شورای اسلامی در سال 1400 مبنی بر اختصاص سالیانه حداقل 5 درصد از اعتبارات پژوهشی دانشگاه‌های علوم پزشکی به مطالعات و پژوهش‌های مرتبط با خانواده (فرزند آوری) و رشد جمعیت در  حوزه جوانی جمعیت، بیان کرد: با توجه به اهمیت بالای این موضوع که مصوبه قانونی هم دارد این موضوع در زمره مواردی بوده که در کنار دریافت حمایت‌ها و گرنت‌های معمول، شامل گرنت‌های  تشویقی هم می‌شود.

دکتر تفقدی افزود: موضوع جوانی جمعیت جزء موارد اولویت‌دار در برنامه‌های پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی مشهد بوده و هست و در همین  خصوص باید اشاره کنیم در برنامه مصوب 70 درصد گرنت‌‎ها به فعالیت‌های معمول اختصاص می‌یابد و 30 درصد دیگر هم به موارد ویژه تعلق می‌گیرد که یکی از آنها تحقیقات و پژوهش‌های پرکاربرد و اثرگذار در موضوع جوانی جمعیت بوده است.

وی با تأکید بر اینکه در تمامی بخش‌های مرتبط با حوزه سلامت مشوق‌هایی لحاظ شده است، گفت: برای تحقق سیاستهای جوانی جمعیت و مسئله فرزندآوری نیاز است تا با بهره‌گیری از همه امکانات و ابزارها، راهکارها و طرح‌های مؤثر جمعیتی اجرا شوند تا در نهایت منجر به یک خروجی مطلوب که آن افزایش جمعیت و جوان ماندن جمعیت کشور است، برسیم.

معاون پژوهش و فناروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: ما در همین خصوص معتقدیم که باید در کنار سایر موارد بر روی ابعاد فرهنگی و اجتماعی  این موضوع نیز کار شود، اقدامات در جهت رفع مشکلات اقتصادی و معیشتی جوانان در مسیر ازدواج و فرزندآوری باید جزو اولویت های مدیران قرار گیرد .

دکتر تفقدی اضافه کرد: نیاز است که روی موضوع فرهنگ سازی شود و باید تلاش کنیم تا با ایجاد امنیت روانی برای زوجین جوان زمینه‌ای فراهم کنیم که فرزندآوری در زمان مناسب در اولویت برنامه‌های جوانان قرار گیرد.

معاون پژوهش و فناروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد خاطرنشان کرد: ما همواره معتقدیم که پدران و مادران مهمترین حامی در مسیر ازدواج و فرزندآوری فرزندان خود هستند و باید در کنار کارهای مؤثری که در حوزه پژوهش انجام می‌شود به نقش بسیار مهم و تأثیرگذار بزرگترها به‌ویژه پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌ها  اشاره کرد و از آن غافل نشد.

دکتر تفقدی تصریح کرد: در گذشته خانواده‌ها بسیار حامی فرزندآوری بودند و حتی موارد تشویقی هم برای فرزند خود در این خصوص لحاظ می‌کردند و به جوانان تأکید می‌کردند تا هم از فرصت طلایی باروری و پنجره زمانی آن به‌خوبی استفاده کنند و هم اینکه به فرزندآوری بیشتر و عدم فاصله سنی زیاد میان فرزندان توجه نمایند تا با ایجاد رابطه نزدیک‌تر و صمیمانه‌تر میان برادران و خواهران آرامش و سلامت روانی بیشتری در خانواده‌ها برقرار باشد.

وی تأکید کرد: همچنین مسئولان هم باید تلاش کنند تا شرایط فرزندآوری برای خانواده‌ها  آسان‌تر و دلپذیرتر شود، افزایش جمعیت و جوانی کشور نیاز به یک کار فرهنگی کلان در لایه‌های مختلف جامعه دارد تا هم کشور از بحران جمعیت که از چندین سال پیش نسبت به تبعات آن هشدار داده شده بیرون بیاید و هم اینکه با داشتن نیروی جوان و توانمند در راستای اهداف کشور و نظام گام برداریم.

استادیار گروه انفور ماتیک پزشکی دانشکده پزشکی مشهد با اشاره به اجرای طرح پژوهشی طراحی و ارزیابی سیستم تصمیم یار دارویی(MDSS) در قالب پایان نامه دکتری تخصصی انفورماتیک پزشکی گفت: این مطالعه بصورت آزمایشی و به منظور حذف درخواست های کاغذی، مصرف بهینه داروهای خاص و تحت کنترل مورد نیاز بخش های بیمارستانی انجام شده است.

دکتر حسن وکیلی ارکی، در گفتگو با وب دا، پیرامون جزئیات این طرح تحقیقاتی اظهار کرد: سیستم تصمیم یار دارویی(MDSS)  برای اولین بار در کشور( با توجه به طراحی پویای آن) و در بیمارستان امام رضا (ع) مشهد بصورت آزمایشی اجرا شد و با توجه به اینکه در مجموعه برنامه های انفور ماتیک پزشکی، یکی از اهداف ما ارتقای ایمنی بیمار، افزایش کمیت و کیفت خدمات حوزه سلامت با کمک فناوری های کامپیوتری بوده است، لذا با وجود حجم بالای اطلاعات و داده های سلامت، استفاده از این ابزارها  اجتناب ناپذیر می باشد.

وی خاطرنشان کرد: هدف ما در این طرح علاوه بر افزایش ایمنی دارویی بیمار، کاهش زمان ارسال این دسته از داروها از هنگام  تجویز توسط پزشک تا دریافت در بخش ها، افزایش بهره وری نیروی انسانی، کاهش میزان انتقال بیماری های واگیردار از طریق اسناد کاغذی نیز بود که نتایج خوبی بدست آمد.

هیأت علمی گروه انفورماتیک پزشکی همچنین گفت: واحد ارزیابی مصرف دارو (DUE)  بیمارستان امام رضا(ع) سفارش دهنده این طرح بوده و آقای دکتر حسینجانی نیز در اجرای این طرح بصورت جدی مشارکت نمودند. در ارزیابی این سیستم نیز شاهد افزایش انطباق تجویز پزشکان با راهنماهای بالینی و کتب مرجع به میزان13 درصد و بهبود نرخ ایمنی بیمار به میزان 17 درصد بودیم.

دکتر وکیلی در پایان اظهار امیدواری کرد: این قابلیت هر چه سریعتر با کمک مدیریت آمار و فناوری اطلاعات دانشگاه در سیستم اطلاعات بیمارستانی (HIS) پیاده سازی گردد تا تمامی بیمارستانهای دانشگاه بتوانند از مزایای این سیستم بهره ببرند.

گفتنی است؛ مطالعه بررسی و طراحی سیستم تصمیم یار دارویی  با کد 990947 در زمره طرحهای پژوهشی محصول محور در دانشگاه علوم پزشکی مشهد است که نتایج آن برای عموم مردم قابل انتشار و استفاده است.

گروهی از محققان دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی مشهد موفق شدند با بهره گیری از سیستم های دارورسانی نوین بر پایه نانوفناوری مشکل محلولیت در آب و جذب از قرنیه را در قطره چشمی آلفالیپوئیک اسید در فاز آزمایشگاهی و فاز حیوانی برطرف سازند.

دکتر بیژن ملائکه، استاد گروه فارماسیوتیکس دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتگو با وب دا، پیرامون جزئیات این مطالعه گفت: داروی آلفالیپوئیک اسید یک آنتی اکسیدان قوی است که می تواند برای پیشگیری و درمان بعضی از بیماری های چشمی استفاده شود، اما مشکل اساسی آن، این است که وقتی مصرف سیستمیک دارو انجام می شود، دوز مورد نیاز به بافت های چشم نمی رسد و همچنین دارو از سطح قرنیه به راحتی جذب نمی شود. مشکل دوم این است که با توجه به محلولیت پایین دارو در آب امکان فرمولاسیون قطره چشمی از آن به راحتی امکان پذیر نمی باشد، لذا ما در این مطالعه به دنبال آن بودیم که فرمولاسیون یا قطره چشمی از آلفالیپویک اسید تهیه کنیم که علاوه بر برطرف کردن مشکل محلولیت در آب، جذب دارو از سطح قرنیه را افزایش دهیم و در این راستا به سمت ساخت سیستم های دارورسانی نوین بر پایه نانوفناوری رفتیم.

وی، ساخت نانوذرات یا ساخت نانوامولسیون مورد استفاده در این پروژه را با بهره گیری از به روزترین تکنیک ساخت نانو ذرات؛ یعنی روش میکروفلوئیدیک منحصر به فرد خواند و تأکید کرد: این روش در دنیا یکی از به روزترین روشهای ساخت نانو ذرات است و می توان درمقیاس بزرگتر یا مقیاس صنعتی نیز این نانوذرات را با کمک تکنیک یا روش یاد شده تولید کرد.

دکتر ملائکه افزود: در عین حال ویژگی متفاوتی که این طرح دارد، این است که ما در این مطالعه از یک مدل آزمایشگاهی شبیه چشم استفاده کردیم و نتایج نشان داد که داروی ما از سطح قرنیه ( در این مطالعه از قرنیه گاو استفاده شد) به راحتی عبور می کند و حتی به بخش های خلفی چشم هم می رسید. لذا چون در این مدل آزمایشگاهی نتایج خوبی به دست آوردیم، در مدل حیوانی میزان عبور دارو را از قرنیه خرگوش هم بررسی کردیم که جذب آن از قرنیه خرگوش خیلی خوب بود و حتی دارو علاوه بر اینکه در زلالیه قابل شناسایی بود در زجاجیه چشم نیز شناسایی شد. بنابراین ویژگی دوم مطالعه این بود که ما از یک مدل آزمایشگاهی شبیه چشم استفاده کردیم و عملکرد و کارایی فرمولاسیون آن را به کمک آن بررسی کردیم.

استاد گروه فارماسیوتیکس دانشکده داروسازی مشهد اضافه کرد: جهت گیری بعدی ما بعد از این فاز مطالعه، کارآزمایی بالینی این فرمولاسیون در داوطلبان انسانی است که در واقع عملکرد آن در کارآزمایی بالینی را بررسی می کنیم. البته قبل از اینکه این فراورده وارد کارآزمایی بالینی شود، مطالعات پاتولوژیکی انجام داده ایم و عدم سمیّت فرآورده را بررسی کردیم، فرمولاسیون آن از جنبه های مختلف داروسازی شاملpH، ویسکوزیته و پایداری بررسی شده و کیفیت و کارآیی لازمه را از خود نشان داده است. بنابراین مطالعات آزمایشگاهی این طرح از جنبه های مختلف کاملا انجام و مطالعات پاتولوژیک آن نیز صورت گرفته و مرحله بعد کارآزمایی بالینی در داوطلب انسانی خواهد بود.

استاد دانشکده داروسازی مشهد متذکر شد؛ نکته مهمی که در این خصوص وجود دارد آن است که از این دارو تنها، یک عدد قطره چشمی در دنیا وجود دارد و توسط یک شرکت بزرگ داروسازی در دنیا، تولید می شود، کارآیی فرآورده ای که ما تولید کردیم، که بر پایه نانوفناوری است نشان داده که حداقل در نتایج آزمایشگاهی و نتایج حیوانی عملکرد آن به مراتب از این فرآورده تجاری بهتر بوده و این موقعیت را فراهم می کند که اگر در کارآزمایی بالینی موفق باشد امکان تجاری سازی آن  نیز فراهم شود.

دکتر ملائکه همچنین گفت: این پروژه پایان نامه دکتری عمومی آقای دکتر جواد بهمدی بوده و اعضای دیگر تیم از گروه چشم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اقای دکتر مجتبی ابریشمی با ما همکاری کردند، از همکاران دیگر ما آقای دکتر موسوی شایق در این پروژه با ما بودند، خانم دکتر اسما محمودی جزء تیم ما بودند و آقای دکتر امیر عماد خیریه نیز در این پروژه همکاری کردند که از همه عزیزان تشکر می کنم. این کار در واقع یک پروژه تیمی بود که نتایج آن خوب و امیدوارکننده است و ان شالله در کارآزمایی بالینی نتایج خوبی به دست آوریم تا امکان تجاری سازی این فرآورده فراهم شود. مقاله این طرح هم اکنون نوشته شده و در حال ارسال به مجله برای انتشار است.

دکتر شکوفه اعلائی ، دانشیار و عضو هیأت علمی گروه انفورماتیک پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مفتخر به کسب عنوان "سخنران برتر" در دومین کنگره بین‌المللی هوش مصنوعی در علوم پزشکی شد.

به گزارش وب دا، دومین کنگره بین‌المللی هوش مصنوعی در علوم پزشکی از تاریخ 24 الی 26اردیبهشت ماه سال جاری و با حضور استادان، پژوهشگران و متخصصان برجسته داخلی و خارجی در حوزه هوش مصنوعی و علوم پزشکی، در مرکز همایش‌های بین‌المللی ایران برگزار شد.

دکتر اعلائی که در این کنگره به عنوان سخنران برتر معرفی و مورد تقدیر قرار گرفت، با اشاره به ارائه پروژه ای با عنوان "بررسی امکان‌سنجی سیستم واقعیت مجازی مبتنی بر بازی جدی تعاملی برای توانبخشی بیماران پارکینسون" در این کنگره بیان کرد: ایده این پروژه در ادامه پروژه موفق توانبخشی مبتنی بر بازی‌های جدی در بیماران سکته مغزی مطرح و به عنوان پایان‌نامه کارشناسی ارشد در گروه انفورماتیک پزشکی مصوب شد.

وی ادامه داد: این پروژه پس از اجرا در کلینیک‌های فیزیوتراپی و دریافت بازخوردهای مثبت بیماران و فیزیوتراپیست‌ها به عنوان پایان‌نامه محصول‌محور در دانشگاه علوم پزشکی مشهد مورد تأیید قرار گرفت.

استاد دانشگاه علوم پزشکی مشهد این دستاورد را حاصل همکاری مؤثر بین‌رشته‌ای بین اعضای گروه‌های مختلف از جمله انفورماتیک پزشکی (جناب آقای دکتر سعید اسلامی و سرکار خانم سمیه دانشمند)، فیزیوتراپی (سرکار خانم دکتر افسانه زینل زاده)، نورولوژی (جناب آقای دکتر علی شعیبی) و الکترونیک (جناب آقای دکتر هادی شهرکی) دانست و افزود: بخشی از حمایت‌های اجرایی و فنی این پروژه نیز توسط شرکت دانش‌بنیان فرهام صنعت برنا انجام شد.

دکتر اعلائی ضمن تشکر و قدردانی از همراهی و همکاری تیم پژوهشی و همچنین حمایت‌های معاونت پژوهشی، معاونت آموزشی و اعضای گروه انفورماتیک پزشکی دانشگاه که بستر لازم برای اجرای این پروژه را فراهم کردند، خاطر نشان کرد: توسعه پروژه‌های کاربردی در حوزه هوش مصنوعی یکی از مسیرهای اصلی پژوهشی گروه انفورماتیک پزشکی در دانشگاه علوم پزشکی مشهد است.

عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد همچنین تأکید کرد: این موفقیت علمی نه تنها جایگاه دانشگاه علوم پزشکی مشهد را در حوزه پژوهش‌های نوین و بین‌رشته‌ای تقویت می‌کند، بلکه نویدبخش ارتقای خدمات توانبخشی هوشمند و بهره‌گیری هرچه بیشتر از فناوری‌های نوین در خدمت سلامت جامعه است.