دانش

دردومین روز از نمایشگاه هفته پژوهش و فناوری استان دو تفاهم‌نامه همکاری فی مابین سازمان جهاددانشگاهی خراسان رضوی، پارک علم و فناوری سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد و شرکت دانش بنیان پارس سایان الکترونیک توس به امضا رسید.

به گزارش وب دا، تفاهم‌نامه همکاری بین سازمان جهاددانشگاهی خراسان رضوی و پارک علم و فناوری سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد به امضای دکتر سیدخسرو شمسیان، معاون پژوهش و فناوری این سازمان و دکتر حمیدرضا رحیمی، رئیس این پارک به امضا رسید.

این تفاهم‌نامه در 7 ماده و 2 نسخه با هدف ایجاد همکاری متقابل درزمینه‌های علمی- پژوهشی فناوری و نوآوری با در نظرگرفتن کلیه منابع و امکانات طرفین اعم از فنی، تولیدی، نیروی انسانی و اطلاعات، ‌تجربه و تخصص دو طرف یادشده به امضا رسید.

در این تفاهم‌نامه بر همکاری مشترک در استفاده از آزمایشگاه‌ها و امکانات آزمایشی طرفین در چارچوب قوانین و مقررات مربوطه، همکاری در جذب اعتبار با تاکید بر اعتبار مالیاتی، شناسایی و بهره‌مندی از توان علمی، تحقیقاتی، پژوهشی، فنی، مشاوره‌ای و فناوری طرفین و حمایت از ایده‌های نو بالاخص در حوزه های دانش بنیان و ایجاد راهکارهای درآمدزایی از طریق فروش محصولات و  تأمین خدمات تخصصی در زمینه ی تاسیسات، اجرای طرح‌ها و بهره‌برداری از نتایج در چارچوب قوانین و توافقات تاکید شده است.

در دیگر تفاهم‌نامه همکاری که به امضای دکتر سیدخسرو شمسسیان، معاون پژوهش و فناوری سازمان جهاددانشگاهی خراسان رضوی و مهندس نصرتی، مدیر عامل شرکت پارس سایان الکترونیک توس در حوزه فنی و مهندسی رسید بر توسعه و تعمیق همکار‌های مشترک علمی،پژوهشی، فناوری و بهره گیری دوجانبه و مشترک از توانمندی‌های آزمایشگاهی، تحقیقاتی، فناورانه، مهندسی و صنعتی طرفین برای پیشبرد پروژو رفع چالش‌های مشترک تاکید شد.

بیست‌وششمین نمایشگاه دستاوردهای پژوهش، فناوری و فن‌بازار مشهد همزمان با هفته پژوهش و فناوری، با حضور دکتر غلامحسین مظفری استاندار خراسان رضوی و جمعی از مدیران استانی و شهری افتتاح شد.

به گزارش وب دا، این نمایشگاه با هدف تجلیل از دستاوردهای پژوهشی و معرفی توانمندی‌های علمی و فناورانه استان، در فضایی به وسعت ۵۴۳۲ مترمربع برپا شده و میزبان محققان، پژوهشگران، شرکت‌های دانش‌بنیان و مراکز علمی و تحقیقاتی است. در این دوره، ۴۸ مشارکت‌کننده از نقاط مختلف استان حضور یافته‌اند و آخرین پروژه‌ها، فناوری‌ها و دستاوردهای خود را عرضه کرده‌اند.

عرضه بیش از ۲۰ محصول فناورانه در غرفه دانشگاه علوم پزشکی مشهد

غرفه دانشگاه علوم پزشکی مشهد با ارائه بیش از ۲۰ محصول فناورانه در حوزه‌های مختلف، مورد استقبال بازدیدکنندگان قرار گرفت. از جمله این محصولات می‌توان به دستگاه دوراپزشکی، نرم‌افزار هوش‌تن، رینگ ختنه ویژه پزشکان و محافظ ختنه کودکان، انواع مولاژهای تخصصی پزشکی، گجت پوشیدنی اندازه‌گیری سیگنال مغزی، محصولات دارویی و فرآورده‌های طبیعی، پک‌های سلامت، نانوذرات اکسید روی، نانومیله‌های هیدروکسی‌آپاتیت، دستگاه لیزر موهای زائد بتاپلاس و اکوسیستم شبیه‌سازی بالینی مگاکد اشاره کرد.

همچنین در این نمایشگاه، غرفه صندوق سلامت ثامن با هدف ارائه تسهیلات به شرکت‌های دانش‌بنیان حوزه سلامت برپا شده و مرکز پایش سلامت دانشگاه نیز خدمات رایگان و تخصصی شامل نوار قلب، آزمایش‌های کامل خون و ادرار، ارزیابی‌های چشم و ارتوپدی، سونوگرافی، بررسی‌های عمومی پزشکی، اسپیرومتری، معاینات دندانپزشکی و … را به بازدیدکنندگان ارائه می‌کند. در کنار این خدمات، دستاوردهای استارتاپی حوزه سلامت سالمندان نیز معرفی شد.

رونمایی از دستگاه دوراپزشکی و نرم‌افزار هوش‌تن

در جریان این رویداد، با حضور استاندار خراسان رضوی از دو محصول فناورانه جدید دانشگاه علوم پزشکی مشهد شامل دستگاه دوراپزشکی (تلمیسدن) به سرپرستی دکتر احمد دستجردی از پارک علم و فناوری سلامت و نرم‌افزار هوش‌تن به طراحی دکتر محسن یادگاری از مرکز نوآوری دانشگاه، رونمایی شد.

دکتر احمد دستجردی، مؤسس شرکت اپ سلامت هوشمند سینا، در توضیح ویژگی‌های این دستگاه گفت:دستگاه دوراپزشکی امکان دریافت و ارسال اطلاعات پزشکی بیمار نظیر نوار قلب، نوار مغز، اکوکاردیوگرافی، پاتولوژی و سونوگرافی را به صورت لحظه‌ای و از منزل فراهم کرده و ارتباط مستقیم بیمار و پزشک را برقرار می‌کند.

وی افزود: این دستگاه دارای زیرساخت هوش مصنوعی برای تحلیل داده‌های قلبی است و سامانه همراه پزشک، اپلیکیشن‌های بیمار و پزشک، پنل ارتباط با بیمه و قابلیت تشخیص خطاهای احتمالی نسخه، از دیگر امکانات آن به شمار می‌رود.

به گفته وی، ساخت این محصول کاملاً ایرانی ۱۰ سال به طول انجامیده و ۱۳۰ میلیارد تومان برای توسعه آن هزینه شده است. این دستگاه قادر به تشخیص ۱۰۰ درصدی اختلالات آریتمی و ۵۰ تا ۷۰ درصدی اختلالات خون‌رسانی است و ایران پس از آمریکا دومین تولیدکننده چنین فناوری محسوب می‌شود.

نرم‌افزار هوش‌تن؛ پلتفرم هوشمند توانبخشی و تمرین‌درمانی

در ادامه، دکتر محسن یادگاری، طراح نرم‌افزار هوش‌تن، درباره این محصول گفت:هوش‌تن نخستین پلتفرم هوشمند ایرانی در حوزه تمرینات ورزشی و توانبخشی است و عملکردی مشابه، و در مواردی برتر از نمونه‌های موجود در آمریکا، کانادا و انگلستان دارد.

وی با اشاره به کاربردهای گسترده این نرم‌افزار در حوزه‌های سلامت، ورزش حرفه‌ای و توانبخشی بیان کرد:این نرم‌افزار امکان درمان و تمرین از راه دور، ارزیابی دقیق حرکات، ارائه تمرینات اصلاحی و شخصی‌سازی شده، برگزاری کلاس‌های گروهی، ارتباط مجازی با مربی و تولید گزارش‌های پیشرفته را فراهم می‌کند.

به گفته وی، توسعه این سامانه حاصل ۴ سال تلاش یک تیم ۱۷ نفره بوده و تاکنون همکاری‌هایی با فدراسیون جانبازان و معلولان و برخی کلینیک‌های فیزیوتراپی و نیز کاروان پارالمپیک ایران شکل گرفته است.

برگزاری کارگاه‌ها و رویدادهای تخصصی

همزمان با برگزاری این نمایشگاه چهارروزه، مجموعه‌ای از رویدادها و کارگاه‌های آموزشی تخصصی در حوزه‌های مختلف به‌ویژه سلامت برگزار می‌شود. این برنامه‌ها فرصت ارزشمندی برای تبادل تجربیات، شبکه‌سازی علمی و معرفی ایده‌های نوآورانه به شمار می‌آیند.

بیست‌وششمین نمایشگاه دستاوردهای پژوهش، فناوری و فن‌بازار مشهد از ۱۸ تا ۲۱ آذرماه هر روز از ساعت ۱۰ تا ۱۹ در تالار فردوسی نمایشگاه بین‌المللی مشهد پذیرای بازدیدکنندگان است.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه علوم پزشکی مشهد با اشاره به نقش مؤثر حمایت‌های این معاونت در توسعه فناوری‌های سلامت‌محور، گفت: حمایت‌های هدفمند و مستمر دانشگاه از پژوهشگران و فناوران فعال در حوزه سلامت، طی یک سال گذشته منجر به تولید محصولات جدید، کاربردی و اثرگذار در این حوزه شده است.

دکتر محسن تفقدی در حاشیه برگزاری بیست‌وششمین نمایشگاه دستاوردهای پژوهش، فناوری و فن‌بازار مشهد در گفت‌وگو با خبرنگار وب‌دا اظهار کرد:معاونت پژوهش و فناوری دانشگاه علوم پزشکی مشهد از هفته پژوهش سال گذشته تاکنون اقدامات شاخص و مؤثری را در مسیر حمایت از پژوهشگران و شرکت‌های فناور انجام داده که نتیجه آن تولید محصولات نوآورانه متعدد در حوزه سلامت است. دو نمونه از این محصولات که از آخرین دستاوردهای سلامت‌محور دانشگاه محسوب می‌شوند، در همین نمایشگاه رونمایی شد.

وی افزود: یکی از این محصولات، دستگاه دوراپزشکی است که در یکی از شرکت‌های زیرمجموعه پارک علم و فناوری سلامت مشهد تولید شده و محصول دیگر، نرم‌افزار هوش‌تن است که با حمایت مرکز نوآوری دانشگاه طراحی و توسعه یافته است.

معاون پژوهش و فناوری دانشگاه توضیح داد:دستگاه دوراپزشکی یکی از جدیدترین محصولات رونمایی‌شده در حوزه انفورماتیک پزشکی و سلامت دیجیتال است که با حمایت این معاونت ساخته شده و به‌عنوان ابزاری پیشرفته و پرکاربرد، قابلیت‌های متعددی برای ارائه خدمات سلامت از راه دور دارد.

وی ادامه داد:نرم‌افزار هوش‌تن نیز به‌عنوان یک محصول نوآورانه دیگر، با هدف ارائه خدمات فیزیوتراپی و تمرینات ورزشی درمانی در بستر سلامت دیجیتال طراحی شده و می‌تواند نقش مؤثری در تسهیل فرآیندهای درمانی و ارتقای خدمات توانبخشی ایفا کند.

دکتر تفقدی با اشاره به حضور فعال بخش‌های مختلف دانشگاه در این رویداد افزود:در غرفه دانشگاه علوم پزشکی مشهد، شرکت‌های پارک علم و فناوری سلامت، هسته‌های مراکز نوآوری، دفتر سرمایه‌پذیری و ارتباط با صنعت و جامعه، مرکز جامع پایش سلامت و صندوق غیردولتی پژوهش و فناوری سلامت ثامن حضور دارند و جدیدترین محصولات و دستاوردهای خود را در معرض دید بازدیدکنندگان قرار داده‌اند.

وی در پایان یادآور شد:بیست‌وششمین نمایشگاه دستاوردهای پژوهش، فناوری و فن‌بازار مشهد از ۱۸ تا ۲۱ آذرماه، هر روز از ساعت ۱۰ تا ۱۹ در تالار فردوسی نمایشگاه بین‌المللی مشهد پذیرای علاقه‌مندان است.

پژوهشگران دانشکده داروسازی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با طراحی و ساخت یک آپتاسنسور نانوفلورسانس پیشرفته، توانستند روشی دقیق، سریع و کم‌هزینه برای شناسایی آمپی‌سیلین ارائه دهند؛ دستاوردی که می‌تواند آینده پایش دارویی و ارتقای سلامت عمومی را متحول کند.

دکتر سید محمد تقدیسی حیدریان، استاد تمام دانشکده داروسازی و عضو هیئت علمی گروه بیوتکنولوژی دارویی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با معرفی این طرح پژوهشی در گفتگو با وب دا گفت:آمپی‌سیلین یکی از آنتی‌بیوتیک‌های پرمصرف از خانواده بتالاکتام‌هاست که در پزشکی و دامپزشکی به‌طور گسترده برای درمان یا پیشگیری از عفونت‌ها استفاده می‌شود. مصرف بیش‌ازحد آن در دام می‌تواند باعث باقی‌ماندن دارو در مواد غذایی و بروز عوارض جدی در انسان شود. همین موضوع ضرورت توسعه یک سیستم تشخیصی دقیق و ساده را برجسته می‌کند.

این پژوهش با هدف ارائه راهکاری سریع‌تر و مطمئن‌تر نسبت به روش‌های رایج کروماتوگرافی شکل گرفت؛ روش‌هایی که معمولاً زمان‌بر، پرهزینه و نیازمند تجهیزات پیچیده هستند.

ساختاری نوآورانه بر پایه فناوری نانو و زیست‌فناوری

دکتر تقدیسی درباره جزئیات فنی طرح توضیح داد:هدف ما ساخت یک سنسور فلورسانس بود که بتواند آمپی‌سیلین را در غلظت‌های بسیار پایین و به‌صورت کمی شناسایی کند.

این سنسور از سه جزء پیشرفته شامل نانو‌قطارهای DNA شامل آپتامر اختصاصی آمپی‌سیلین و رشته مکمل آن،نانوذرات سیلیکا و فلوروفور پیکوگیرین به‌عنوان عامل تولید سیگنال فلورسانسی تشکیل شده است.

به‌کارگیری این ساختار نوین باعث شد سنسور بتواند با دقت بالا تغییرات ناشی از حضور آمپی‌سیلین را ثبت و به سیگنال قابل‌اندازه‌گیری تبدیل کند.

وی تصریح کرد: این آپتاسنسور پس از طی مراحل بهینه‌سازی، ویژگی‌های برجسته‌ای از خود نشان داد:حد تشخیص بسیار پایین ۰٫۲ نانومولار،دامنه خطی وسیع ۰٫۵ تا ۲۰۰ نانومولار،قابلیت تشخیص دقیق در سرم انسان و انتخاب‌پذیری بسیار بالا در برابر آمپی‌سیلین.

دکتر تقدیسی افزود:این سیستم تنها به آمپی‌سیلین واکنش نشان می‌دهد و به سایر آنتی‌بیوتیک‌ها حساسیتی ندارد. قدرت عملکرد آن در محیط‌های پیچیده مانند سرم نیز ثابت شده است.این ویژگی‌ها باعث شده این فناوری گزینه‌ای ارزشمند برای صنایع غذایی، آزمایشگاه‌های تشخیصی و مراکز نظارتی باشد.

قابلیت توسعه برای ترکیبات دیگر

به گفته مجری طرح، این پلتفرم تنها محدود به آمپی‌سیلین نیست.با تغییر آپتامر و رشته‌های مکمل، همین ساختار را می‌توان برای شناسایی سایر داروها، سموم و فلزات سنگین نیز به کار برد. این انعطاف‌پذیری، آن را به بستری مناسب برای طیف وسیعی از کاربردها تبدیل می‌کند.

این پژوهش در قالب پایان‌نامه آقای دکتر عماد عظیمی و با راهنمایی دکتر تقدیسی و دکتر آبنوس و مشاوره خانم دکتر علی‌بلندی و خانم دکتر سمیان انجام شده است.

نتایج این طرح در مجله Spectrochimica Acta با ضریب تأثیر 4.6 و رتبه Q1 در سال ۲۰۲۵ منتشر شده که نشان‌دهنده سطح علمی بالای کار و توجه جامعه بین‌المللی به این دستاورد است.

موفقیت‌های جهانی و پیشینه علمی تیم

دکتر تقدیسی درباره زمینه‌های فعالیت پژوهشی خود و همکارانش گفت:ما از ابتدای دوره PhD با همکاری آقای دکتر آبنوس، در دو حوزه اصلی فعالیت داشته‌ایم: ساخت سنسورهای مبتنی بر آپتامر برای داروها، سموم و فلزات سنگین، و نیز انتقال هدفمند داروهای شیمی‌درمانی و ژن‌تراپی به کمک سیستم CRISPR..

بر اساس داده‌های Scopus، این تیم تحقیقاتی جزو پنج گروه برتر جهان در حوزه آپتامرها شناخته می‌شود. همچنین تاکنون بیش از ۲۰ پتنت داخلی و بین‌المللی از جمله US-patent و PCT توسط اعضای این گروه ثبت شده است.

اهمیت پشتکار و خلاقیت در مسیر پژوهش

این استاد دانشگاه با اشاره به مسیر دشوار پژوهش‌های نوآورانه گفت:هر حوزه جدید با چالش‌ها و بن‌بست‌های متعدد همراه است. پژوهشگری که فقط کارهای تکراری انجام دهد، نمی‌تواند از این موانع عبور کند. دانشجو باید ذهن خلاق، پشتکار و مطالعه مستمر داشته باشد. آقای دکتر عظیمی نمونه‌ موفق این روحیه پژوهشی بود.

به گفته وی، معاونت پژوهشی دانشگاه تلاش می‌کند مشکلات مسیر تحقیق را کاهش دهد، اما کمبود منابع مالی همچنان یکی از موانع اصلی است.اگر تأمین مالی پژوهش با نگاه جدی‌تری دنبال شود، آینده پژوهشی علوم پزشکی مشهد بسیار روشن خواهد بود؛ زیرا این دانشگاه از اساتید برجسته و دانشجویان توانمند برخوردار است.

ساخت این آپتاسنسور نانوفلورسانس،نه‌تنها یک پیشرفت علمی، بلکه گامی مهم برای بهبود سیستم‌های پایش دارویی، افزایش امنیت غذایی و توسعه فناوری‌های نوین تشخیصی در کشور است.