بهداشت و پیشگیری

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در آستانه نوروز ۱۴۰۵ و همزمان با آماده‌باش واحدهای بهداشتی در شرایط بحران جنگ، از روند خدمات‌رسانی و آمادگی مرکز بهداشت شهرستان مشهد بازدید کرد.

به گزارش وب دا، دکتر مهدی قلیان در این بازدید، با حضور در ستاد شهرستان و شرکت در جلسه کمیته ارتقاء ایمنی و راهبردهای کاهش آسیب‌پذیری سازه‌ای و غیرسازه‌ای، بر پیگیری تجهیزات مورد نیاز تأکید نمود.

وی در ادامه با حضور در مرکز خدمات جامع سلامت سیدی و پایگاه‌های سلامت مهدی و ضمیمه سیدی، با قدردانی از تلاش‌های کادر بهداشتی، بر تداوم ارائه خدمات مطلوب بهداشتی به‌ویژه استمرار برنامه‌های مراقبتی برای حفظ سلامت مادران، پایش سلامت کودکان و پوشش برنامه‌های حمایتی و مراقبتی سالمندان در شرایط بحران تأکید کرد.

معاون بهداشت دانشگاه افزود: خدمات پزشکان، مراقبان سلامت و ماماها در مراکز خدمات جامع سلامت به‌صورت کامل فعال است. کارشناسان سلامت روان و تغذیه علاوه بر آموزش‌های عمومی، برای افراد ارجاع‌شده از غربالگری اولیه، مشاوره تخصصی ارائه می‌نمایند.

دکتر قلیان با اشاره به ارائه رایگان خدمات آزمایشگاهی مادران باردار و آزمایش قند و چربی در قالب خطرسنجی، خاطرنشان کرد: در حوزه بهداشت محیط، نظارت بر مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی، محل‌های اسکان، سامانه‌های آبرسانی، نمونه‌برداری از مواد غذایی، معاینه متصدیان، صدور کارت بهداشت و خدمات سلامت کار در کارخانجات و کارگاه‌های کوچک ادامه دارد.

مسئول طب سنتی معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد از اجرای گسترده برنامه ادغام خدمات طب ایرانی در مراکز بهداشتی تحت پوشش این دانشگاه خبر داد و گفت: تاکنون برای بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار نفر شناسنامه سبک زندگی تکمیل شده است.

دکتر زهرا نیک‌اختر در گفت‌وگو با خبرنگار وبدا با بیان اینکه ادغام خدمات طب ایرانی در مجموعه‌های تحت پوشش معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد از سال ۱۴۰۱ آغاز شده است، اظهار کرد: در حال حاضر این خدمات در تمامی خانه‌های بهداشت و پایگاه‌های بهداشت ارائه می‌شود

وی افزود: گام نخست این برنامه بر پایه اصلاح سبک زندگی است. اصول حفظ سلامتی در طب ایرانی بر اساس شش اصل ضروری یا «سته ضروریه» بنا شده است که شامل آب و هوا یا محیط زیست، حرکت و سکون (ورزش)، خواب و بیداری، خوردن و آشامیدن، حفظ مواد ضروری و دفع مناسب مواد غیرضروری بدن و همچنین حالات روحی و روانی است و برای مدیریت هر یک از این اصول در طب ایرانی توصیه‌ها و دستورالعمل‌هایی ارائه شده است.

مسئول طب سنتی معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد ادامه داد: خدمات ارائه‌شده در این برنامه شامل آموزش سبک زندگی بر اساس آموزه‌های طب ایرانی به کارکنان و مدیران نظام سلامت، تکمیل شناسنامه سبک زندگی برای تمامی افراد بالای ۶ سال مراجعه‌کننده به مراکز خدمات جامع سلامت و همچنین ارائه آموزش‌های فردی و گروهی در زمینه سبک زندگی سالم است.

دکتر نیک‌اختر تصریح کرد: خدمات مراقبت طب ایرانی در مراکز خدمات جامع سلامت، خانه‌های بهداشت و پایگاه‌های بهداشت به مراجعه‌کنندگان ارائه می‌شود و افرادی که نیاز به پیگیری دارند در بازه‌های زمانی مشخص مورد پیگیری قرار می‌گیرند.

وی با اشاره به برنامه‌های آموزشی اجرا شده در این حوزه گفت: در سال ۱۴۰۴ حدود ۲۷۰۰ نفر از مراقبان سلامت و بهورزان در کارگاه حضوری چهار ساعته با عنوان «تغذیه در طب ایرانی» شرکت کرده‌اند. همچنین حدود ۲۰۰ نفر از پزشکان دانشگاه نیز در دوره آموزشی «حفظ سلامت در بیماری‌های غیرواگیر شایع در طب سنتی» شرکت کرده‌اند.

مسئول طب سنتی معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی مشهد همچنین از انتشار مطالب آموزشی در این حوزه خبر داد و اظهار کرد: از سال ۱۴۰۱ تاکنون مقالات متعددی با موضوعاتی از جمله کبد چرب، یبوست، یبوست در بارداری، آشنایی با مزاج و سایر مباحث مرتبط در فصلنامه «بهورز» منتشر شده است که هم‌اکنون در پایگاه اینترنتی این فصلنامه در دسترس علاقه‌مندان قرار دارد.

در آستانه فرارسیدن سال نو و تقارن آن با شرایط حساس کنونی، نشست هماهنگی مدیران ستادی و محیطی معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد برگزار شد. در این جلسه بر آمادگی ۱۰۰ درصدی کادر بهداشت برای پوشش برنامه‌های ملی و مذهبی در سایه مدیریت بحران تأکید گردید.

به گزارش وب دا، دکتر محمدمهدی ایزدپناه، معاون فنی معاونت بهداشت دانشگاه، در این نشست که با حضور وبیناری مدیران شبکه‌های بهداشت و درمان شهرستان‌ها و مراکز پنج‌گانه مشهد برگزار شد، ضمن تبیین ابعاد «جنگ رمضان» و بحران‌های جاری، اظهار داشت: مدیران و کارشناسان بهداشتی، ستون‌های اصلی نظام پیشگیری هستند. در شرایط فعلی، حضور میدانی و نظارت مستقیم بر روند ارائه خدمات به زائران، مجاوران و مسافران، یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر است.

وی با تأکید بر سه رویداد محوری «تحویل سال نو در حرم مطهر»، «مراسم عید سعید فطر» و «مدیریت شرایط بحران»، تصریح کرد: تداوم زنجیره سرما برای نگهداری داروها و واکسن‌ها و همچنین استمرار برنامه‌های واکسیناسیون کشوری تحت هر شرایطی باید تضمین شود.

آغاز طرح سلامت نوروزی از ۲۵ اسفندماه

در ادامه این نشست، دکتر فرشید وفا، مدیر سلامت محیط و کار و نماینده تام‌الاختیار معاونت بهداشت در ستاد خدمات سفر، به تشریح جزئیات اجرایی برنامه پرداخت.

دکتر وفا از تعیین دقیق برنامه کشیک برای واحدهای حیاتی خبر داد و افزود: مراکز پیشگیری و درمان هاری، آزمایشگاه‌های مرجع، پایگاه‌های مراقبت مرزی، واحدهای مشاوره ازدواج و مراکز غربالگری کم‌کاری تیروئید نوزادان در تمام ایام نوروز فعال و آماده خدمت‌رسانی خواهند بود.

وی تصریح کرد: با توجه به تجربه موفق عبور از لیالی قدر بدون گزارش هیچ‌گونه طغیان بیماری، مقرر شد نظارت‌های بهداشتی با محوریت مرکز بهداشت ثامن در محدوده حرم مطهر رضوی تشدید شود. بازرسی مستمر از سامانه‌های آبرسانی (تحت پوشش و غیرتحت پوشش) و پیگیری رفع نواقص تا حصول نتیجه،نظارت ویژه بر مراکز عرضه کالا‌برگ، فروشگاه‌های زنجیره‌ای و صنوف مواد غذایی و کنترل بهداشتی پایانه‌های مسافربری (ریلی و زمینی) و اماکن اسکان زائران از جمله اقداماتی است که در این راستا انجام خواهد شد.

مدیر سلامت محیط و کار دانشگاه با اشاره به آماده‌باش کامل «تیم‌های واکنش سریع» در سطح استان، خاطرنشان کرد: بازرسان بهداشت حرفه‌ای مأموریت دارند با بازدید از کارخانه‌ها و صنایعی که دارای ریسک حوادث شیمیایی هستند، مشاوره‌های پیشگیرانه لازم را ارائه داده و بر ایمنی این واحدها در شرایط بحران نظارت دقیق داشته باشند.

در پایان این جلسه، بر هماهنگی تنگاتنگ مدیران شبکه‌های بهداشت با فرمانداری‌ها و دستگاه‌های همکار جهت هم‌افزایی در ارائه خدمات و پیش‌بینی تمهیدات لازم برای مقابله با چالش‌های احتمالی در ایام نوروز ۱۴۰۵ تأکید شد.

مدیر آموزش و ارتقای سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تأکید بر اینکه در زمان وقوع حوادثی مانند انفجار، حفظ خونسردی اولین گام برای نجات جان است، مجموعه‌ای از اقدامات کلیدی و «زمان طلایی» واکنش در محیط‌های بسته و باز را تشریح کرد. وی تاکید کرد که رفتارهای هیجانی و ناشی از ترس، می‌تواند آسیب‌هایی به‌مراتب جدی‌تر از خودِ بحران ایجاد کند.

دکتر محمدجعفر صادقی در گفت‌وگو با وب دا، آمادگی روانی را پیش‌شرط تصمیم‌گیری صحیح در لحظات بحرانی دانست و اظهار داشت: نخستین ثانیه‌ها پس از شنیدن صدای انفجار، زمان طلایی برای محافظت از جان است. در این لحظات، افراد باید بدون درنگ روی زمین دراز کشیده و با قرار دادن دست‌ها روی سر و گردن، از حساس‌ترین نقاط بدن خود محافظت کنند.

دکتر صادقی با تشریح پروتکل‌های ایمنی در محیط‌های مسکونی تصریح کرد: در صورت وقوع انفجار، مهم‌ترین اقدام فاصله گرفتن از پنجره‌ها و دیوارهای بیرونی است. پناه گرفتن در بخش‌های داخلی ساختمان مانند راهروها یا فضاهای بدون پنجره، ضامن امنیت در برابر پرتاب شیشه و موج انفجار است.

وی افزود: قطع فوری جریان برق و گاز و بستن درهای داخلی، از بروز خطرات ثانویه مانند آتش‌سوزی جلوگیری می‌کند. همچنین اکیداً توصیه می‌شود در این شرایط از آسانسور استفاده نشده و برای تماشای حادثه به سمت پنجره‌ها نروید.

مدیر آموزش و ارتقای سلامت دانشگاه در خصوص مواجهه با بحران در معابر عمومی گفت: اگر هنگام حادثه در فضای باز هستید، سریعاً به نزدیک‌ترین پناهگاه یا محل امن بروید و در صورت نبود آن، روی زمین دراز بکشید. رانندگان نیز باید بلافاصله خودرو را در مکانی امن (دور از ساختمان‌های بلند و تیرهای برق) متوقف کرده و اخبار را تنها از طریق رادیو یا منابع رسمی دنبال کنند.

دکتر صادقی با اشاره به اهمیت باز ماندن مسیرهای امدادی خاطرنشان کرد: اشغال غیرضروری خطوط تلفن می‌تواند روند امدادرسانی به مصدومان واقعی را مختل کند. پس از فروکش کردن خطر اولیه، افراد باید از خروج غیرضروری از منزل خودداری کرده و در صورت مشاهده مصدوم، با شماره ۱۱۵ تماس بگیرند.

وی در پایان تأکید کرد: آگاهی از این اقدامات ساده اما حیاتی، مرز میان آسیب و سلامت است. به یاد داشته باشید که در شرایط بحران، مدیریتِ ترس نیمی از درمان و پیشگیری است.