پزشکی

متخصص مغز و اعصاب دانشگاه علوم پزشکی مشهد اظهار کرد: شایع ترین علت سرگیجه تغییرات گوش داخلی ،  عصب شنوایی  و علل مغزی ساقه مغز و مخچه است که در هر صورت باید سرگیجه های شدید یا تکرار شونده از سوی پزشک معالج مورد بررسی قرار گیرد. 

دکتر محمد دهقانی ، در گفتگو با وب دا با اشاره به اینکه سرگیجه حقیقی حالتی است که فرد احساس می کند خودش یا محیط می چرخد و یا محیط مثل آسانسور در حال حرکت است و مابقی حالت ها لفظ عام سرگیجه به آن تعلق می گیرد اما سرگیجه از دیدگاه علمی محسوب نمی شود، گفت: احساس سنگینی و یا سبکی سر و یا تاریکی چشم سرگیجه محسوب نمی شود. 

وی با بیان اینکه با برخی از سردردهای  میگرنی بیمار احساس چرخش می کند ویا بعد از اعمال جراحی و  داروهای بیهوشی این اتفاق گاها رخ می دهد، گفت: یکی از شایع ترین دلایلی است که بزرگسالان به پزشک مراجعه می کنند،سرگیجه های مکرر یا مداوم است که می تواند زندگی فرد  را به طور قابل توجهی تحت تاثیر قرار دهد. 

وی ادامه داد: اگر سرگیجه شدید همراه با سردرد ناگهانی و شدید، درد قفسه سینه، دشواری در تنفس، بی حسی یا فلج دست ها یا پاها، غش کردن،دوبینی، ضربان قلب سریع یا نامنظم، گیجی یا تکلم، مشکل در راه رفتن، استفراغ مداوم، تشنج، تغییر ناگهانی در شنوایی و بی حسی یا ضعف صورت باشد باید حتما به پزشک معالج مراجعه شود. 

دکتر دهقانی با اشاره به اینکه حس تعادل به ورودی ترکیبی از بخش های مختلف سیستم حسی بستگی دارد، گفت: چشم ها ، اعصاب حسی و گوش داخلی در تعادل افراد نقش تعیین کننده ای ایفا می کند.

وی با بیان اینکه حمله خوش خیم سرگیجه باعث ایجاد حس شدید و کوتاه اما کاذب می شود که در حال چرخش یا حرکت هستید، گفت: این اپیزودها با تغییر سریع در حرکت سر ایجاد می‌شوند، مانند زمانی که در رختخواب بر می‌گردید، می‌نشینید یا ضربه‌ای به سر می‌بینید. 

دکتر دهقانی بیان کرد: عفونت ویروسی عصب دهلیزی، تجمع بیش از حد مایع در گوش داخلی، میگرن، مشکلات گردش خون ، برخی اختلالات عصبی مانند پارکینسون از دیگر علل سرگیجه محسوب می شود. 

وی ادامه داد: سن خطر ابتلا به سرگیجه را افزایش می دهد ، افراد مسن بیشتر احتمال دارد به شرایط پزشکی مبتلا شوند که باعث سرگیجه، به ویژه احساس عدم تعادل می شود. آنها همچنین احتمال بیشتری برای مصرف داروهایی دارند که می توانند باعث سرگیجه شوند.

وی اظهار کرد: سرگیجه می تواند خطر افتادن و آسیب رساندن به خود را افزایش دهد و  تجربه آن هنگام رانندگی با ماشین یا کار با ماشین آلات سنگین می تواند احتمال تصادف را افزایش دهد. 

دکتر دهقانی با بیان اینکه درمان سرگیجه  به علت بروز  آن بستگی دارد، گفت:  درمان به موقع سرگیجه از آسیب های جدی ناشی از آن پیشگیری می کند.

فوق‌تخصص روماتولوژی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفت‌وگو با پایگاه اطلاع‌رسانی وب‌دا با اشاره به افزایش شیوع پوکی استخوان در کشور، این بیماری را «یک بیماری خاموش با پیامدهای جدی» توصیف کرد و گفت:پوکی استخوان معمولاً بدون علامت است و زمانی خود را نشان می‌دهد که فرد دچار شکستگی شود. این بیماری با کاهش تراکم مواد معدنی و کیفیت استخوان تعریف می‌شود و تشخیص بالینی آن بدون ابزارهای سنجشی امکان‌پذیر نیست.

دکتر ماندانا خداشاهی، با اشاره به مطالعات انجام‌شده اظهار کرد:در ایران براساس مطالعه سال ۲۰۲۰، شیوع پوکی استخوان ۴۳ درصد گزارش شده است. حدود ۵۰ درصد افراد بالای ۵۰ سال و نزدیک به ۸۰ درصد سالمندان ۷۰ تا ۸۰ سال در معرض ابتلا هستند. این بیماری فقط مختص زنان نیست و ۲۷ تا ۳۰ درصد مردان نیز درگیر می‌شوند.

عوامل خطر: سن، یائسگی، سبک زندگی بی‌تحرک، تغذیه نامناسب و بیماری‌های زمینه‌ای

وی مهم‌ترین عوامل خطر مؤثر بر پوکی استخوان را شامل سن بالا،جنسیت مؤنث، به‌ویژه پس از یائسگی،ژنتیک و سابقه خانوادگی شکستگی در افراد بالای ۵۰ سال،سبک زندگی کم‌تحرک و افزایش سالمندی جامعه،کاهش مصرف مواد غذایی حاوی کلسیم و ویتامین D،بیماری‌های زمینه‌ای مانند آسم، COPD، بیماری‌های روماتیسمی، بیماری‌های التهابی روده (کرون و …)، پرکاری تیروئید و پاراتیروئید، بیماری‌های خونی، سلیاک، بدخیمی‌ها،داروهای مؤثر بر تراکم استخوان مانند کورتون با مصرف بیش از ۵ میلی‌گرم به مدت بیش از سه ماه، داروهای ضدتشنج، داروهای ضدافسردگی گروه SSRIs و داروهای کاهنده اسید معده (PPIها)،سیگار، الکل، BMI کمتر از ۱۸ و یائسگی زودرس (زیر ۴۰–۴۵ سال) برشمرد.

دکتر خداشاهی تأکید کرد: پوکی استخوان فقط مختص سالمندان نیست و ما بیماران ۳۵ تا ۴۰ ساله نیز داریم. در این موارد معمولاً علل ثانویه یا عوامل ژنتیکی مطرح است.

اهمیت فعالیت بدنی و اصلاح سبک زندگی

این عضو هیأت علمی دانشگاه با تأکید بر نقش فعالیت بدنی گفت:ورزش‌های تحمل‌کننده وزن، ترکیبی از تمرینات قدرتی و استقامتی و حداقل ۳۰ دقیقه پیاده‌روی روزانه می‌تواند از بروز پوکی استخوان پیشگیری کند.

وی درباره تغذیه افزود:رژیم‌های غیرعلمی، مصرف ناکافی لبنیات، حذف ماهی، کمبود پروتئین و استفاده از غذاهای پرچرب یا دارای قند مصنوعی، همگی از عوامل خطر مهم هستند.

دکتر خداشاهی عنوان کرد:کلسیم: شیر، ماست، دوغ، کشک (پرکلسیم‌ترین)، تخم‌مرغ، پرتقال، سبزیجات به‌ویژه بروکلی، انجیر، مغزیجات، ماهی ساردین.ویتامین D: لبنیات، تخم‌مرغ، جگر، قارچ، ماهی و میگو، و نور آفتاب از جمله مواد غذایی موثر در پیشگیری از پوکی استخوان محسوب می شود.

این بیماری چه زمانی خود را نشان می‌دهد؟

فوق‌تخصص روماتولوژی و عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه پوکی استخوان هیچ علامتی ندارد مگر اینکه منجر به شکستگی شود خاطر نشان کرد: ۳۰ درصد شکستگی‌های ستون فقرات با درد پشت خود را نشان می‌دهند. اما بسیاری از بیماران تا زمان رخ دادن شکستگی هیچ نشانه‌ای ندارند.

وی با تاکید بر اهمیت غربالگری در پیشگیری و کنترل پوکی استخوان اظهار کرد: زنان بالای ۶۵ سال،مردان بالای ۷۰ سال،افرادی در سنین پایین‌تر با ریسک‌فاکتورهای ذکرشده،مصرف‌کنندگان کورتون، داروهای ضدتشنج، SSRIs و داروهای معده،بیماران مبتلا به بیماری‌های روماتیسمی، گوارشی، غدد، خونی، دیابت و …،کاهش قد بیش از ۴ سانتی‌متر در سال،یائسگی زودرس و سیگاری‌ها، الکلی‌ها، کم‌وزن‌ها لازم است که نسبت به غربالگری اقدام کنند.

به گفته دکتر خداشاهی:تشخیص قطعی تنها با تست DEXA انجام می‌شود. تراکم در سه ناحیه ستون فقرات، لگن و ساعد بررسی می‌گردد و اگر کمتر یا مساوی ۲.۵- باشد، پوکی استخوان تأیید می‌شود.

این متخصص روماتولوژی اظهار کرد:داروهای مهارکننده تخریب استخوان (Anti-resorptive) و داروهای استخوان‌ساز در کنترل و یا بهبود علائم این بیماری موثر است.

وی تأکید کرد: قطع ناگهانی بسیاری از این داروها می‌تواند موجب کاهش شدید تراکم استخوان شود؛ بنابراین فقط باید با نظر پزشک ادامه یا قطع شوند.

دکتر خداشاهی هشدار داد:بیمارانی که داروهای پوکی استخوان—به‌ویژه بیس‌فسفونات‌ها، زولدرونیک اسید یا دنوزومب—مصرف می‌کنند، حتماً پیش از کشیدن دندان یا انجام ایمپلنت باید موضوع را به دندانپزشک اطلاع دهند. این داروها می‌توانند موجب استئونکروز فک شوند.

وی افزود:در صورت لزوم انجام کار دندانپزشکی، بسته به نوع دارو گاهی لازم است دارو ۲ تا ۳ ماه قبل و بعد از درمان قطع شود. رعایت بهداشت دهان و استفاده از آنتی‌بیوتیک و کلرهگزیدین طبق دستور، ریسک مشکلات فکی را بسیار کاهش می‌دهد.

این عضو هیأت علمی دانشگاه با تأکید بر روند رو به رشد سالمندی گفت:جمعیت کشور در حال حرکت به سمت سالمندی است و به‌تبع آن شیوع پوکی استخوان افزایش می‌یابد. بنابراین نیازمند یک نظام جامع برای پیشگیری، غربالگری و درمان به‌موقع این بیماری هستیم تا آسیب‌های ناشی از شکستگی و بار مالی آن بر خانواده و جامعه کاهش یابد.

عضو هیأت علمی گروه چشم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: تمامی بیماری‌های چشمی در ایران قابل درمان است و سالانه تعداد زیادی از بیماران ایرانی و غیرایرانی حوزه چشم در بیمارستان‌های فعال در این حوزه تخصصی درمان می‌شوند.

دکتر سیامک زارعی‌قنواتی در گفتگو با وب دا ، اظهار کرد: در حوزه چشم پزشکی پیشرفت‌های زیادی در سال‌های اخیر داشتیم که از جمله آنها می‌توان به لیزرهای دقیق جراحی قرنیه،انواع پیوندهای مدرن با دوران نقاهت کوتاه‌تر، لیزرهای جدید برای درمان انواع عیوب انکساری و استفاده از انواع لیزرها برای عمل جراحی کاتاراکت اشاره کرد که در اکثر کشورهای دنیا مورد استفاده قرار گرفته است.

وی اضافه کرد: همچنین از نظر تجهیزات پزشکی چشمی هم پیشرفت خوبی داشتیم که این مهم موجب رفع مشکل آستیگماتیک، عیوب انکساری، قوز قرنیه و پیرچشمی شده و تا 20 شماره و حتی رقم‌های بالاتر از آن قابل اصلاح است.

عضو هیأت علمی گروه چشم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد با بیان اینکه درمان‌های نوین قوز قرنیه کار شاخص سال‌های اخیر در حوزه چشم بوده است، خاطرنشان کرد: این کار دیگر نه تنها عوارض لنزهای مصنوعی را ندارد، بلکه ماندگاری راحتی هم در بدن دارد و فرد را بی نیاز از انجام عمل پیوند قرنیه می‌کند.

وی تأکید کرد: استفاده از سلول‌های بنیادی به صورت برداشت، تکثیر، کاشت مجدد و گذاشتن در چشم فرد انجام می‌شود؛ همچنین روش جدیدی به نامIPS  را داریم که سلول موجود به یک سلول بنیادی قرنیه تبدیل می‌شود و بسیاری از بیماریهای صعب العلاج از جمله سوختگی شدید قرنیه و موارد با سطح سوختگی شدید قابل درمان هستند.

فوق تخصص قرنیه، آب مروارید و جراحی عیوب انکساری با اشاره به اینکه در حال حاضر تمامی بیماری‌های چشمی در ایران قابل درمان است، بیان کرد: در سال‌های قبل از انقلاب اعزام بیماران با مشکلات چشم ‌پزشکی را به دیگر کشورها جهت درمان بیماری‌شان داشتیم، اما اکنون نه تنها این کار انجام نمی‌شود، بلکه بیمارانی از کشورهای مختلف منطقه و جهان و حتی کشورهای اروپایی و آمریکایی جهت درمان بیماری‌شان به شهرهای مختلف ایران از جمله می‌آیند تا مشکلاتی را که در حوزه‌های آب مروارید، عمل حذف عینک و انواع مشکلات قرنیه و شبکیه دارند درمان نمایند.

دکتر زارعی‌قنواتی افزود: بیمارستان خاتم الانبیاء(ص) یکی از بهترین ظرفیت‌‌های درمانی کشور در حوزه چشم پزشکی است، مرکز آموزشی، پژوهشی و درمانی که از داشتن برترین متخصصان و فوق‌تخصص‌های حوزه چشم ‌پزشکی بهره‌مند است و در این بیمارستان صدها چشم پزشک ایرانی و خارجی تربیت شده‌اند و این پزشکان در نقاط مختلف کشور و خارج از کشور به هموطنان خود خدمت می‌کنند و باید در همین خصوص اشاره کنیم که ما بالغ بر ده‌ها دانشجوی غیرایرانی چشم پزشکی و بیش از 10 دانشجوی فوق تخصص چشم پزشکی در دانشگاه علوم پزشکی مشهد داشته‌ایم که فارغ‌التحصیل شده‌اند و در حال خدمت‌رسانی به بیماران مرتبط با این حوزه تخصصی هستند.

وی با تأکید بر اینکه خوشبختانه در موضوع داروهای حوزه چشم تولید اکثر داروهای این حوزه تخصصی را داریم و واردات آن به نسبت سایر تخصص‌ها به مراتب کمتر است، افزود: امروزه ما می‌بینیم که بسیاری از قطره‌های چشمی در داخل کشور تولید می‌شود و در این حوزه خودکفا هستیم، اما در حوزه تجهیزات چشم پزشکی بسیاری از این وسایل از خارج کشور وارد می‌شود، اما معتقدیم که می‌توانیم ارز مصرفی در این حوزه را از طریق جذب گردشگر سلامت جبران نماییم.

عضو هیأت مدیره انجمن چشم ایران ادامه داد: هزینه‌های درمان بیماری‌های حوزه چشم در ایران معادل یک دهم کشورهای منطقه و جهان بوده و کیفیت کار پزشکان ایرانی هم به مراتب بسیار بالاتراز کشورهای دیگر است و ما سالانه بیماران زیادی از کشورهای عراق، افغانستان، کویت، تاجیکستان، عمان و دیگر کشورها داریم که جهت درمان بیماری‌شان به مشهد می‌آیند و این بیماران در زمان ترخیص از بیمارستان بابت اقدامات درمانی مؤثر صورت گرفته در مسیر درمان بیماری‌شان ابراز رضایت داشته‌اند.

دکتر زارعی‌قنواتی خاطرنشان کرد: در گذشته بسیاری از وسایل با ارز مناسب‌تری در دسترس بود، اما در سال‌های اخیر افزایش 2 تا 3 برابری داشته و خواسته ما از مسئولان این است که همچون گذشته ارز ارزان برای حوزه سلامت لحاظ نمایند.

وی بیان کرد: ما معتقدیم که در حوزه تجهیزات پزشکی و کالاهای مصرفی پزشکی در موضوعات مختلف از جمله حوزه چشم پزشکی باید محصول باکیفیت و ارزان در اختیار مصرف کننده قرار بگیرد و رفع مشکلات این حوزه نیازمند تلاش و همت مسئولان است.

یک عمل جراحی پیچیده قلب باز با استفاده از دو رگ شریانی LIMA و شریان رادیال با موفقیت توسط فوق‌تخصص جراحی قلب باز بیمارستان قائم(عج)، از مراکز درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مشهد، بر روی بیمار ۴۰ ساله مبتلا به سکته قلبی انجام شد.

دکتر مجید قدسی، جراح این بیمار و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفت‌وگو با وب‌دا اظهار کرد:بیمار با درد شدید قلبی به بیمارستان قائم(عج) مراجعه کرد و پس از انجام آنژیوگرافی، گرفتگی شدید در شاخه اصلی شریان کرونری چپ (LM) تشخیص داده شد. بیمار بلافاصله در بخش CCU تحت مراقبت‌های ویژه قرار گرفت.

وی افزود:با توجه به جوان بودن بیمار و گستردگی سکته قلبی، تیم جراحی تصمیم گرفت به جای استفاده از وریدهای پا، عمل را به روش دو رگه شریانی LIMA و شریان رادیال انجام دهد. در این شیوه، هیچ‌یک از عروق پا مورد استفاده قرار نمی‌گیرد و عمل بر اساس جدیدترین تکنیک‌های جراحی قلب باز صورت می‌پذیرد.

فوق‌تخصص جراحی قلب باز دانشگاه با اشاره به موفقیت‌آمیز بودن این جراحی گفت:بیمار پس از طی مراحل مراقبت‌های ویژه و سپری‌کردن دوره اولیه بهبودی، با وضعیت عمومی پایدار و مناسب از بیمارستان مرخص شد.